ਣਾ

੮ ਜੀ੩੭ -

ਇਜਾਜ਼ਤ

ਨ8111115510।੧

ਮੈਂ ਹੈਮ ਰਾਜ ਸਟੈਨੋ, ਮਾਲਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ “ਤਰਕਸ਼ੀਲ' ਸਟਾਲਿਨਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਡੋਡ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ) ਨੂੰ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਕਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀ.ਡੀ.ਐੱਫ_ ਫਾਈਲਾਂ ਬਈ ਕੇ ਆਨ-ਲਾਈਨ ਪਾਉ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਦੇ ਔਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ ਪੀ.ਡੀ.ਐੱਫ. ਫਾਈਲਾਂ ਬਈਾ ਕੇ ਆਨ- ਲਾਈਨ ਪਾਉ ਲਈ ਹੀ ਹੈ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਦੀ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਹੱਕ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਸਾਇਟੀ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਹਨ।

| 1੧੬0੧ ੧੩] 5੯€।੧੦, ੦੪/11੬। ੩੧੧੦ 0015੬ ੦7 151੬੬|, 1੬੬0੧ ੬31੧੧ ।7੬।1੧੧1551੦।। ੧੦ 5੧੩॥॥॥੧੮ 51੧੬੧ (੪.ਨ.੦. 92੦3੦, 0215੯. 71੦੦੦ ੧੦ ੫016੩੦ ੦1111੧੬ ੩1 155੫੬5 ੦1 13151੬੬। ॥੧ ”2” ੮111੧3੯. 1105 9੬11551੦।1 15 ੦।॥% ੮। ੫0163੦॥੧੬ 155੫€5 ੦1੧੧੬ ॥੧ ?07 ੮1੧੩੯. 1੧੬ ੮੦0੧।੧੬੧ ੩੧੦ 311 ੦61੬। ।1੬੧੯5 ੮। 1%051੪੬5 ੦੦।੧੧੬।੧੧।੬੧੧੩੧੧5 ੧੪0੧ 1੨੧5੬੬| 5੦੦੬੧॥ ਨਘਮੁੰ੧੦ (੧੬੬9).

੨੧੧੫ ਦਸਤਖ਼ਤ - 9੦੧੦੬ ..-1017੧ .7122. ..... ਪਤਾ - &੦੦।੬55 : 151੬੬ 81੩੫੪੩।)

15੧੬੬ ੮੧੦੧6, 53੬1੦।੩ 80355 3/੧14#।,/-148101 (20036)

ਮਿਤੀ - 9੩੯੬: ਹਉ %-/2 -2.64%-

(ਜੋਤਿਸ਼ ਝੂਠ ਬੋਲਦਾ ਹੈ। (ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬੋਪਾਰਾਏ ) ਸੀ ਤ ਸੰਪਾਦਕੀ ਰ ਰ ਕੀਮਤ 207-। ਹੀ | ਨ ਮਹੱਤਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੀ ਗੁਲਾਮੀ ਅਤੇ 'ਮਨੁੱਖ ਹੱਥੋਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਲੁੱਦ' ਵਿਰੁੱਧ ਜੂਝਣ ਵਾਲੇ ੧੧੩॥੦॥੩॥5।੧ ॥। ੮੫0੨੦ (੨੩ ੧੩। 5101) । 1 4 ਰਿਆ ਸੀ। ਇਸੇ ਦਿਨ ਉਸੇ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਮਾਰਗ ਤੋ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਕਵੀ ਪਾਸ ਨੂੰ ਲੀ [ਮੰ ਰਿ ` [ਫਿਰਕੂ ਜਨੂੰਨੀਆਂ ਨੇ ਗੋਲੀਆਂ ਮਾਰਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅਹਿਮ ਆਗੂ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਉਦਾਸ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਘਟਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਉਹੀ ਘਟਨਾ ਉਸ ਰਾਹ ਦੇ ਪਾਧੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੈਰਨਾਦਾਇਕ ਯਾਦ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਸਾਡੇ _ [ਨਾਇਕ ਮਾਨਵੀ ਗੌਰਵ ਦੀ ਆਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨ ਲਈ ਜਾਨ ਤੱਕ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ ਹੰਨ। ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ

ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਇਕਾਈ ਜਾਂ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ :- ਨੇੜੇ ਬੱਸ ਸਟੈਂਡ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਰੇਲਵੇ ਫਾਟਕ, ਲੁਧਿਆਣਾ ; ਰੋ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ। 2੭ 0161-425961 ਹ 29 ਮਾਰਚ 1998, ਦਿਨ ਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਤੋਂ ੩ ਵਜੇ ਤੱਕ ਰ ` ਪਤਨੀ ਅਨਮਤੀ ਪਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ 'ਮਨੁੱਖ ਹੱਥੋਂ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਲੁੱਟ ਖਤਮ ਕਰਨ' ਨੂੰ ਜਾਣ |

[ਬੁੱਝ ਕੋ ਅੱਖੇਂ ਓਹਲੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਜੂਝਣ ਵਾਲੇ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ੪ ਵਜੋਂ ਹੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਮਾਣ- -ਤਾਣ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਲਈ| _

|ਮੈਂ ਇਸ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪੁੱਜਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਾ ਨਰਕ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਵਰਗ।

ਨ ਰਹੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਲਜ ਨੂੰ ਦਾਨ ਜੋ ਦੇਣ ਦਾ ਰੈ ਬੀਤ ਹੈ ਿ ਰਿ ਹ ।। ਸਿ :300 ਰੁਪਏ | ਪਾਸ਼ ਇੱਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਕਵੀ ਜਾਂ ਫਿਰਕੂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਖਿਲਾਫ ਲੜਕੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ |

[ਮਿ _ [ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਲੜਾਕੂ ਬੋਧਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਸਗੋਂ ਉਹ ਕਿਰਤ ਕਰਦਿਆਂ ਹੱਕ ਸੱਚ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਹੂ ੬ ਚੱਲ ਕੈ ਸੁਹਜ ਭਰਪੂਰ ਅਣਖ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਨਾਮੱਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਜਿੰਦਗੀ ਜੀਣ ਦੀ ਤਾਂਘ ਦਾ ਪ੍ਰੀਤਕ ਸੀ।

ਪਾਸ਼ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਲੈਣਾ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਤੇ ਚੱਲਣ ਦੋ ਮਹਿਜ ਹੋਕਰੋ[ ___ ਵਿ ਰਿ ਰ੍ ['

0੧; ]॥[

[1 [ ਰ੍ _ ਡਾ ਇਬਰਾਹੀਮ ਟੀ ਵਰ ਆਦੀ ਤਰ ਤੇ ਬਨਸਪਤੀ ਵਗਿਆੀ ਸੀ ਮਰ ਉਲ

ਇਹ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ (ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ) ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੰ : 4/93 ਐਡੀਟਰ (ਪੰਜਾਬ) ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ : 17-1-9੪4 ਅਧੀਨ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿੰਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਵਾਨ ਹੈ।

ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿਚ ਹਰ ਵਾਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਧਾਰਨੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ 23 ਮਾਰਚ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦਿਵਸ ਤੋ, ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਹੈ। ਮੈਂ ਨਾਸਤਿਕ ਕਿਉਂ ਹਾਂ, ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚੋਂ ਲਏ ਜੁਆਬ ਹੁਣ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਗਕ, ਅਰਥ ਭਰਫੂਰ ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸੁਹਣਾ ਬਨਾਉਣ ਦੇ ਕੰਮ 'ਚ ਲੱਗੇ ਕਰਮੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਾ ਸੋਮਾ ਹਨ। ਰ੍ -_ (ਅਦਾਰਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ) ਲਾ ਇਨਕਲਾਬ ਜ਼ਿੰਦਾਬਾਦ ਦਾ ਨਾਆਰਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਇਕ ਰੂਪ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੁਹਾਡਾ ਇਸ ਤੋ ਕੀ ਭਾਵ ਸੀ 7 -ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਸ਼ਰਾਡਾ ਮੰਤਵ ਸਿਰਫ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਜ਼ਾਮ, ਜਿਹੜਾ ਕਿਂ ਸਰਾਸਰ ਬੋ-ਇਨਸਾਫੀ ਤੋ ਆਧਾਰਤ ਹੈ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੋ । ਲੁੱਟ ਖਸੁੱਟ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਕਾਸ਼ਤਕਾਰ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਭੁੱਖੇ ਨਾ ਮਰਨ। ਵੱਡੀਆ-

ਵਾਲੋ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਰੱਜਵੀਂ ਰੋਟੀ ਨਾ ਮਿਲੋ-ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਹੁਣ ਬਹੁਤਾ ਚਿਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਜ਼ਾਮ ਆਤਸ਼ਫਸਾਂ ਪਹਾੜ :ਵੋ- 'ਢੈਹਾਨੈ ਤੋ ਹੈ। ਜੰਗਜੂਆਂ ਦੇ ਮਾਸੂਮ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਲਿਤਾੜੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਜਹੱਕਮ ਦੇ ਖੌਫਨਾਕ ਕਿਨਾਰੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ। ਜੋ ਇਸ ਸਭਿਅਤਾ ਦੀ ਸਾਰੀ ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਬਚਾਇਆ ਨਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਲਾਜ਼ਮਨ ਤਬਾਹ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਲਈ ਫੌਰੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਭਾਰੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਤਬਾਹੀ

4, ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਇਕੋ ਇੱਕ ਰਾਹ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨਸਾਨ ਹੱਥੋਂ

(0 ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਲੁੱਟ-ਖੁਸੱਟ ਰੋਕੀ, ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਕੱਮ ਹੱਥੋਂ ਦੂਜੀ ਕੌਮ

ਛਾ ਫ਼ਾਂਸੀ ਤੈ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਸੀਂ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੂੰ ਸਫ਼ਾਈ ਦੀ ਵੀਪਜ ਇਏ ਸਦ ਸੀ ਕਿ

ਬਿ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਰੋਕੀ ਜਾਵੇ। ਰੈ ਰ੍ ਭਗਤ ਸਿਘ ਮੋ ਦੱਤ ਵਲੋਂ 6 ਜੂਨ, 1929 ਨੂੰ 4 [ਦੂ

ਦਰਖਾਸਤ "ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਸ਼ੂਲਾਂ ਤੋਂ ਫਧ ਪਿਆਰੀ ਨਹੀਂ '', ਆਪਣੇ

1. ਅਸੂਲਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਾਰ ਦੇਣ ਵਾਲ ਵਲੀ” ਤੁਹਾਡੇ ਰੱਬ , ਬਾਰੇ ਕੀ ਵਿਚਾਰ ਰਨ ? ਸਨ ਕਦ ਵਿ ਸਨ ਹੀ ਪਰੀ

`ਰਿਹਾ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੀਮਤ ਉਤੇ ਆਪਣੀ! _

ਰਿ ੧ਉ ਤੀ ਸੌਣ ਲਈ ਥਾਂ ਨਾ ਮਿਲੋ, ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਲਈ ਖੁਰਾਕ ਪੈਦਾ ਕਰਨ

ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮਾਰਚ- ਪਲ 96

ਗਲਬਾ ਪਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੇਈ ਸੁਜੇਤ ਚਾਲਕ ਸ਼ਕਤੀ

ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹੋ ਸਾਡਾ ਫਲਸਫਾ ਹੈ।

ਛ- ਇਕ ਨਾਸਤਕ ਵਜੋਂ ਤੁਸੀਂ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਕਿਵੇ' ਸੋਚਦੇ

ਹੋ,ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਫਾਸੀਂ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਾ ਹੁਕਮ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ; -ਪੁਲਿਸ ਅਫਸਰ ਦੋਵੇਂ ਵੇਲੋ ਰੱਬ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਣ ਲਈ (..

ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਰਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਮੇ ਤਾਂ ਨਾਸਤਕ ਸੀ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ [1

ਨਾਲ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਅਮਨ ਰੈਨ ਤੋ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ |

ਜਿਹੀ ਔਖੀ ਘੜੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅਸ਼ੂਲਾਂ ਉਤੇ ਸਾਬਤ ਕਦ; ਗੰਹ ਸਕਦਾ ਹਾਂ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਬੜੀ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਮਗਰੋਂ ਮੈਂ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਰੱਬ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਤੇ ਨਾ ਰੀ[ ਅਰਦਾਸ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਅਰਦਾਸ ਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਪਰਖ ਦੀ ਘੜੀ ਸੀ ਤੇ ਮੈਂ ਇਸ ਪਰਖ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ! ___

ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ। ਸੇ ਮੈਂ ਪੱਕਾ ਨਾਸਤਕ ਸੀ| ਤੋ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੁੱਕ ਹਾਂ। ਉਸ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ, ਸਿ ਹੈ

00162] ਵਿੱਚ ਸਾਬਤ ਕਦਮੀ ਰਹਿਣਾ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖੇਡ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਹੋ [ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਕਾਫੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਆਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਲੰਘਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਜੋ ਉਹ ਹਿੰਮਤ __ ਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਤ ਮਹ ਜਬ 1110

ਹਊਸੇ ਨਾਲੋਂ ਹਰ ਕੋਈ ਤਾਕਤ ਵੀ ਹੁੰਦ ਹੋਣੀ ਹੋ। ਹੁਣ ਬਿੱਲਕ ਰੀ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦਾ) ਫੈਸਲਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਹਫਤੇ ਦੇ ਵਿੱਚ. ਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਦਰਸ਼ ਖਾਤਰ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰ ਦੇਣੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੇਰਾ ਹੋਰ ਕਿਹੜਾ [. ਧਰਵਾਸ ਹੈ ? ਕਿਸੇ ਆਸਤਕ ਹਿੰਦੂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ [_

ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਬਣਨ ਦੀ ਆਸ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਜਾਂ|

ਮੇਰੋ ਗਲ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦਾ ਫੰਦਾ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਏਗਾ ਤੋ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਹੋਠੋਂ ਤਖਤੋ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੋਰਾ ਆਖਰੀ ਪਲ ਹੋਏ ਗਾ। ਮੇਰਾ, ਜਾਂ ਵੇਦਾਂਤਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਆਖੀਏ ਤਾਂ, ਮੇਰੀ ਆਤਮਾ ਦਾ ਬਿਲਕੁੱਲ ਖਾਤਮਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਬਸ ਪਲ ਮਗਾਰੇਂ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੋ ਮੈਂ ਇਨਾਮ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਕਰਾਂ ਤਾਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਅੰਤ ਤੋਂ ਵਾਂਝੀ ਜਦੇ-ਜਹਿਦ ਭਰੀ ਮੁਖਤਸਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਇਨਾਮ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁਝ ਨਹੀਂ । ਹੁਣ ਜਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਕੁਝ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖੁਦਗ਼ਰਜੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਕਾਫ਼ੀ ਬੇਲਾਗ ਹੋ ਕੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਲੋਖੇ ਲਾਈ ਹੈ, ਕਿਉਂ ਕਿ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚਾਰਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਜਿਸ ਦਿਨ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਦੁਖ ਭੋਗ ਰਹੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਨਿਜਾਤ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਰਦ ਔਰਤਾਂ ਅੱਗੇ ਆ ਗਏ, ਉਸ ਦਿਨ ਆਜ਼ਾਦੀ

ਦਾ ਯੁੱਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਦਮਨਕਾਰੀਆਂ ਲੋਟੂਆਂ ਤੇ ਜਾਲਮਾਂ

ਨੂੰ ਏਸ ਗਲੋਂ ਨਹੀਂ ਵੰਗਾਰਨਰੇ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਜਾਂ ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਇਨਾਮ ਮਿਲ ਜਾਏਗਾ, ਸਗੇਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਧੌਣ ਤੋਂ ਗੁਲਾਮੀ ਦਾ ਜੂਲਾ ਲਾਹੁਣ ਲਈ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਅਮਨ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਲਈ ਹੀ ਉਹ ਇਸ ਬਿਖੜੋ ਪਰ ਇਕੋ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਮਾਰਗ ਉਤੇ _ ਚੱਲਣਗੇ। ੍

-੮ 0੮੮੮

ਇਨਕਲਾਬੀ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਦਾ ਕੰਮ, ਗਿਆਨ ਬਾਬਤ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ

ਸੱਦੇਬਾਜੀ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਹੈ ਪ੍ਰੋ: ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ -

ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਕੇਵਲ ਰਜੀ-ਰੋਟ ਦੀ ਕਮਾਈ ਨਾਲ ਜੁੜ ਰ੍

ਸਾਧਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਹੀ ਸਥਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਇੰਹਾਂ ਦੇ ਹੇਰ ਵੀ ਮਹੱਤਵ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹੁਨਰ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸੁਥਰੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜਿਉਣ ਦਾਂ

| ਢੰਗ ਵੀ ਉਹ ਇਥੋਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ। ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਗਿਆਨ ਅਤੇ

ਜੀਵਨ ਜੀਉਣ ਜਾਚ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦਾ ਜਰੂਰੀ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਲਾ, ਹੁਨਰ ਤੇ ਗਿਆਨ ਕੋਰੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੇ ਇਹ, ਵਿਅਕਤੀਗਤ | ਪੱਧਰ ਉਪਰ, ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸੁਥਰੇ ਸਲੀਕੇ ਨਾਲ ਜੀਉਣ 'ਚ ਭਾਈਵਾਲ ਨਹੀਂ

ਬਣਦੇ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਸੁਹਿਰਦਤਾ ਰਚੀ ਮਿਚੀ ਵਿਦਵਿਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰਨ । ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਜਬ ਹਰੀ ਵਧੀ ,

ਪ੍ਰ ) ਮੈਂ ਕਿਸ ਗੱਲ ਦੀ ਆਸ ਰੁੱਖਾਂ ? ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਪ ਮਜਾ [10100

ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਹਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

(ਔਰਤ ਦਿਵਸ ੪8 ਮਾਰਚ ਤੋ ਵਿਸ਼ੋਸ਼)

ਦਿਨ _ਕੱਟਣੈ ਗਮਾਂ _ ਦੇ `ਹੰਝੂ ਪੀ ਕੇ, __

ਕਿਸ਼ਤਾਂ 'ਚ ਜੀਕੇ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ _ਕਾਹਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ___

ਟਾਇਮ ਟੱਪਣਾ ਸਦਾ ਹੀ ਬੁਲ ਸੀਕੇ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ........ ਕੱਢੀਆਂ ਜੋ ਕਾਢਾਂ ਭਲੇ ਲਈ _ਵਿਗਿਆਨ _ ਨੇ। ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨੇ ਲਈ ਵਰਤਦੇ ਸ਼ੈਤਾਨ ਨੇ।

ਪਹਿਲਾਂ ਜੰਮਣ ਤੋਂ ਕਤਲ ਕਰਾਉਂਦੇ, ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਕਾਹਦੀ _.

ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਕੁੜੀਆਂ ਤੋਂ ਖਾਣ ਪੀਣ ਨੂੰ ,

ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਤੇ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਟੇ ਸੀਣ ਨੂੰ।

ਹੋਵੇ ਧੀਆਂ _ਦਾ _ ਕੁ-ਪੋਸ਼ਣ ਇਉਂ ਲੋਕੋ

ਕੋਈ ਤਾਂ ਇਹਨੂੰ ਰੋਕੇ- ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਕਾਹਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ-

ਧੀਆਂ ਨਾ ਬਰਾਬਰੀ ਦੀ ਭੁੱਠੀ 'ਚ ਨਾਂ ਝੋਕੋ, ਵਿੱਦਿਆ ਬਿਨਾ ... ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲੋਂ ਧੀਆਂ ਬਹੁਤਾ ਪਿਆਰ ਲੈਂਦੀਆਂ।

ਰੁੱਖੀ ਮਿੱਸੀ ਖਾ ਕੇ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਤਾਂ ਸਾਰ ਲੈਂਦੀਆਂ। _| (੫੬੧

ਰੂੜੀ ਦਾ ਕੂੜਾ ਕਹਿਣਾ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਹਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

` ਪੈਂਦਾ ਜਬਰ ਸਮਾਜ ਦਾ ਵੀ ਸਹਿਣਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਹਦੀ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹਾਂ ਵੇਲੇ ਮਾਪੇ ਬੁੱਤਾ _ਸਾਰਦੇ_ ਮੁੰਡੇ _ਸਹੁਰੀਂ ਜਾਣ ਟੌਹਰਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾ ਕੋ, ਕੁੜੀ ਨੀਵੀਂ ਪਾ ਕੇ, ਸਦਾ ਹੀ ਗੰਹੰਦੀ ਜਾਨ ਸੁਕਦੀ

ਕਿਤੇ ਫੂਕ ਨਾਂ ਦੇਵੈ ਕੋਈ ਤੇਲ ਪਾਕੇ, ਗੰਹ ਨਾ ਜਾਵੇ ਲਾਸ਼ ਧੁਖ ਦੀ_

ਘੰਹਲੀ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਸਾੜਕੇ ਜੋ ਦੂਜੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹੁੰਦੇ ਨੇ

ਪੈਸੇ ਲਈ ਵਿਆਹਾਂ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਹੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਨੇ

ਜਦੋਂ ਵਿਆਹੇ ਨਾ ਲਾਡਲੇ ਜਾਣੇ, ਲਾੜੀ ਬਿਨਾਂਕਾਹਦੀ ਸੋ ਕਿਉਂ ਮੰਦਾ ਆਖੀਏ 1 ਜੋ ਰਾਜੇ ਦਾਤੇ ਜੰਮਦੀ। ਭੈਣ ਭਾਗੋ ਬਣਕੇ ਬੇ-ਦਾਹਵਿਆਂ ਨੂੰ ਥੰਮਦੀ। 'ਨਿਰਮਾਣ' _ਕਰੋ___ਸਾਰੇ __ਹੀ__ ਇੱਛਾਵਾਂ ਇਹਨੂੰਹਾਂ, ਧੀਆਂ ਮਾਵਾਂ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਾਂਹੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ,

ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਨਿਰਮਾਣ | 1

ਧਰਤੀ ਉਪਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ,

ਖਾਂਦੇ ਪੀਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ _

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਯਾਦ ਬਾਕੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ। ਪਰ [ਕਈ ਆਦਮੀ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਜੋ ਕਿ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਸਕਦਾ ਸਦੀਆਂ ਤੱਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਧਰੂ ਤਾਰੇ ਦੇ ਵਾਂਗ ਆਪਣਭ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵੀ ਰਾਹ

ਜਿਸ ਨੇ ਲੱਗਭਗ ਅੱਧੀ ਸਦੀ ਤੱਕ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ, ਅਰਧ ਮਾਨਸਿਕ ਅਤੇ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਖਰ ਇਸ ਸਿੱਟੇ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸੱਚਾਈ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਹਾਲਾ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਵਿਚਾਰ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸਨ ਪਰ ਵੇਰ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹਰੇਕ ਗੱਲ ਨੂੰ ਤਰਕ ਦੀ ਕਸਵੱਟੀ ਤੋ ਪਰਖਕੋ ਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰਿਆ। ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਮਨੋਚਕਿਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਤੇ ਕੇਵਲ ਇਕੋ ਹੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸ

ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਇਸ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰ ਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੋ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਆਪਣੇ ਕੋਲ 'ਆਤਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ” ਜਾਂ ਅਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆ ਹੋਣ ਦਾ ਪਾਖੰਡ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਦਿਮਾਗੀ ਗੜਬੜ ਦੋ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਮਕਰ ਫਰੇਬ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੋ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਅਤੇ

ਖੋਜਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਸਿੱਧ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਅਲੌਕਿਕ

ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਕੋਲ

ਅਖਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪੰਨਿਆਂ ਤੋ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 10 ਅਪ੍ਰੰਲ 1898 ਨੂੰ ਕੋਰਲਾ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ

ਤਿਰੁਵਲਾ ਵਿਚ ਡਾ: ਇਬਰਾਹੀਮ ਕਾਵੂਰ ਦਾ ਜਨਮ

ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ _ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ

_ਰੱਬ ਦੇ ਭਗਤ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ

ਵਿੱਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਾਰਨ

ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਹੈਲ 98

` ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਦਰੀ

ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਸਨ ਤਾਂ ਵੀ ਉਚ ਚੈਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਪ੍ਰਸਤਾਵ

ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੋ ਕੱਲਕੱਤੋ ਦੇ ਹੀ ਬੰਗਵਾਸੀ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਕੱਲਕਤਾ ਪੜ੍ਹਨ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੀ ਇਕ. ਘਟਨਾ ਬਾਰੋ ਕਾਵੂਰ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿਚ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ " ਘਰ ਤੋਂ 1500 ਮੀਲ ਦੂਰ ਪੜ੍ਹਨ ਕਰਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਤੋਹਫੇ ਮੰਗਵਾਉਂਦੇ ਪਰ ਬਹੁਤੇ ਗੰਗਾ ਜਲ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਸਨ ਜਦ ਕਿ ਕਾਵੂਰ ਗੀਗਾ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਤ ਪਾਣੀ ਬਾਰੇ ਸਾਰੀ ਅਸਲੀਅਤ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੰਗਾ ਦਾ ਪਾਣੀ ਹੋਰਨਾਂ ਨਦੀਆ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰ ਦੂਸ਼ਤ ਹੈ। ਪਰ ਮਿੱਤਰਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਨਰਾਜ਼ਗੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਉਹ ਸਧਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦੀਆ ਦੋ ਬੋਤਲਾਂ ਭਰਕੇ ਲੈ ਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਜਲ ਆਖਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ

ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਇਹ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਆਇਆ ਸੀ। ਕੱਲਕਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਲਾਇਬਰੇਰੀ ਵਿਚ ਅਨੇਕਾਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਸਨ

ਜੋ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੜ੍ਹੀਆਂ। ਕੱਲਕਤਾ ਹੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਉਹ ` ਸਥਾਨ ਸੀ ਜਿਥੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਸਭ ਤੋਂ

ਪਹਿਲਾ ਉਠਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਸਕਾਟਲੌ'ਡ ਦੇ ਧਰਮ

ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਅੰਦਰ ਸੈਕੂਲਰ ਅੰਗਰੋਜ਼ੀ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ

ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1828 ਵਿਚ ਡੋਰੋਸੀਓ ਨੋ "ਪੰਗ ਬੰਗਾਲ ਮੂਵਮੈਂਟ ” ਨਾਂ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ

[ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਧਰਮ ਧੋਖੇ

ਅਤੇ ਫਰੇਬ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਕੱਲਕਤਾ ਵਿਚ ਗੁਜਾਰੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਨੋ ਹੀ ਮੋਰੇ ਅੰਦਰਲੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਨੂੰ ਟੁੰਬਿਆ ਸੀ।

ਕਾਵੂਰ ਨੋ ਵਿਆਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਰਗੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਲੜਕੀ ਕੁਨੱਮਾ ਨਾਲ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਜਿਸ ਨੋ ਸਾਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕਾਵੂਰ ਦਾ ਹਰ ਵੋਲੋ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ/ ਪਸਾਰ ਵਿਚ ਵੱਧ ਚੜ੍ਹਕੇ ਹਿੱਸਾ

[ਪਾਇਆ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਦ ਹੀ ਕਾਵੂਰ ਨੌ ਬੀ.ਐਸ.ਸੀ ਦਾ

ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਕੂਲਾਂ?ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ | __

ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਦ ਉਹ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੇ ਜਾਫਨਾ ਸੈਂਟਰਲ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜਾ ਲੱਗੀ । 1943 ਵਿਚ ਸੈਂਟਰਲ ਕਾਲਜ ਜਾਫਨਾ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਕੇ ਰਿਚਮੰਡ ਕਾਲਜ ਗਾਠ ਵਿਖੇ ਚਲੋ ਗਏ। ਇਹਨੀਂ ਦਿਨੀਂ ਹੀ ਕਾਵੁਰ ਦਾ ਧਿਆਨ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਤੋ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਸੰਮੇਹਨ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਉਦੋਂ ਹੀ ਵਧੀ। ਰਿਚਮੰਡ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬਾਦ ਕਾਵੂਰ 6 ਸਾਲ ਤੱਕ ਥਰਸਟਨ ਕਾਲਜ ਦੇ ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਰਹੇ।

'ਜਿੰਨੀ ਦਿਨੀਂ ਡਾ: ਕਾਵੂਰ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਪੁੱਜੇ ਸਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੰਗਠਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਵਰਲਡ ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ ਫਰੀ ਬਿੰਕਰਜ਼ ਨਾਮੀ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਉਹ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ

__ ਹਫਤਾਵਾਰੀ 'ਪੱਤਰਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ

ਕਰਦੇ ਸਨ। ਕਾਵੂਰ ਜਦੋਂ ਸੇਂਟ ਥਾਮਸ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸੀਲੋਨ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਕੋਲੰਬੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਪਾਮਨਕੱਟਾ ਗਲੀ ਵਿੱਚ "ਤਿਰੂਵਲਾ" ਨਾਮੀ ਬੰਗਲਾ ਜਿੱਥੇ ਕਾਵੁਫ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਉਹ ਤਕਰਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਦਫਤਰ ਸੀ। ਨੋਕਰੀ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਕਾਵਰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸੰਗ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਗਏ। ਫਰਾਂਸ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਜੋ ਕਿ ਉਥੋਂ ਦੀ ਸੋਰਬੋਨ

ਅਤੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ । ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦਿਆਂ ਉਹਨਾਂ ਜਿਥੇ ਭਾਸ਼ਣ ਅਤੋ ਸੈਮੀਨਾਰ ਕੀਤੋ_ਉਥੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕਾ, ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਦਰਸਨਿਕਾ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰਾ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਗੋਲੀਲੀਓ, ਬਰੂਨੋ, ਵਾਲ਼ਟੇਅਰ, ਰੇਨਾਨ, ਰੁਸੋ ਆਦਿ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਯੂਰਪੀ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਲਝਾਇਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੈਬੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਾਰਣ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਡਾਕਟਰ ਕਾਵੂਰ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਸਬੰਧੀ ਖੋਜਵਾਲੇ ਮਹਿਕਮੇ ਨੋ ਭਾਰਤੀ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਖਾੜੀ ਦੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚੇ

ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕਣ। ਪਰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਉਹ ਇਸ ਮਹੱਤਵ ਪੂਰਨ ਕਾਰਜ ਲਈ ਨਾ ਜਾ ਸਕੋ । ੈ੍

ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਪਿਛੋਂ ਹੀ ਤਾਂ ਕਾਵੂਰ ਲੋ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਤੋ ਆਤਮਿਕ ਅਤੋ ਮਠੋਵਿਗਿਆਨਕ ਚਮਤਕਾਰ ਦੀ ਖੋਜ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣਾ ਅਤੇ

ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਜਿਥੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਭੂਤ ਪ੍ਰੋਤ ਦੀ ਖਬਰ _ ਮਿਲਦੀ ਤਾਂ ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਜਾਂਚ ਪੜਤਾਲ ਕਰਕੇ

ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਬਾਰੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਲਿਖਣਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣ ਗਈ ਸੀ । ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਕਾਵੂਰ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ | ਕਿਤਾਬਾਂ ਸੀਲੈਕਟਡ ਵਰਕਸ ਆਫ ਕਾਵੂਰ, ਬੀਗੋਨ ਗੋਡਮੈਨ ( ਤੇ ਦੇਵਪੁਰਸ਼ ਹਾਰ ਗਏ) ਰੋਡਜ਼, ਡੋਮਨਜ ਐਂਡ ਸਪਿਰਟ (ਦੇਵ ਦੈਤ ਤੋ ਰੂਹਾਂ) ਆਦਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ।

ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਉਨਾਂ ਦੇ ਕਾਫੀ ਸਾਰੇ ਲੋਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਸਠ। _ ਰ੍

ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕਾਵੂਰ ਨੋ ਸੈਕੜਿਆਂ ਥਾਵਾਂ ਤੋ ਭਾਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਅਤੋ ਸੈਮੀਨਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਗੈਬੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਚਮਤਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ | ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚੈਲਿੰਜ ਕੀਤੋ । ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਤਾਂ ਪਾਤਾਂ

[ਰੰਗ ਨਸਲ ਅਤੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਉਪਰ ਉੱਠਕੇ ਇਨਸਾਨੀਅਤ 1 [ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੋਰਿਆ।

8 ਸਤੰਬਰ 1978 ਨੂੰ ਇਬਰਾਹੀਮ ਕਾਵੂਰ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਿਕ ਹੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੀ। ਨੋਤਰ ਬੈਂਕ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕੱਢਕੇ ਮਦਰਾਸ ਦੇ ਦੋ ਵਿਆਕਤੀ (ਅਨੰਤ ਨਿਸ਼ਨਣ ਅਤੇ ਵੈਂਕਟਰਮਨ ਦੇ ਲਾ ਦਿੱਤੀਆਂ । ਕਾਵੂਰ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਅੱਜ ਵੀ ਉਹ

` [ਦੁਨੀਆਂ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਲਾਸ਼ ਦਾ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸਾ ਮੈਡੀਕਲ

ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਲੈ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪੱਠੇ

ਲਹਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਚਿੰਗਾੜੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਹਰ ਸਾਲ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਸਾਲ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਤ ਰਾਜ-ਪੱਧਰੀ ਸਲਾਨਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੇਲਾ ਕਰਵਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਥਲਾ ਅੰਕ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੌ ਸਾਲੇ ਜਨਮ

ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਨਾ ਤਾਂ ਉਹ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ

ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਰਹੋ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੀ। ਰ੍ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੇ ਸੰਕਲਪ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ

ਐ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ ਸੌਣ ਤੇ ਕਾਫੀ ਪਹਿਲਾਂ ਖਾਓ।

ਸਮ ਸੌਣ ਲੱਗਿਆਂ ਨਾ ਭੁੱਖ ਹੋਵੇ ਨਾ ਹੀ ਨੱਕੇ ਨੱਕ ਭਰੇ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ।

ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪੈਰ ਧੇਤਿਆਂ ਸਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲਹੂ ਦਾ ਜੇਰ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਆਉਣ _ ਸਿ ਦਿ

ਰਬ ਰਨ ਕਹ

ਸੈ

ਸੀ

ਇਹ ਇਕ ਆਮ ਸਵਾਲ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਹਰ ਗ੍ਰਹਿਣੀ ਤੋ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਹੋਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਸਿਹਤ ਦਾ,ਭੋਜਨ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਤੋਂ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਤੋ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਵਾਲ ਹੈ। ਡੱਬੋ-ਬੰਦ ਭੋਜਨਾਂ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਸ਼ਬਦ :- ਬਹੁਤ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਬਾਜੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਡੱਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿਚ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਿਟਾਮਿਨ,ਪ੍ਰੋਟੀਨ

ਤੋ ਹੋਰ ਜਰੂਰੀ ਤੱਤ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਭੋਜਨ ਡੱਬਿਆਂ ਤੇ

ਬੋਤਲਾ 'ਚ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਬੜੇ ਆਕਰਸ਼ਕ ਲੋਵਲ ਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਬੜੇ ਅਜੀਬੋ- ਗ਼ਰੀਬ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋ ਭਾੜੇ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਤੇਂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਪਾਰ ਹੈ। ਜੋ ਕਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਦੇ ਮੁਨਾਫਿਆਂ ਦਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਭੋਜਨਾਂ ਨਾਲ ਜਵਾਨੀ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਨੀਂਦ ਬੜੀ ਵਧੀਆਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰੰਤੂ ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬਹੁਤੇ ਅਜਿਹੇ ਡੱਬ

_ |ਬੰਦ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥ ਬਜਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗੇ ਹੇਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ

ਫਜੂਲ ਵੀ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਫਾਇਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਉਠੇ ਉਸ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ

`_ [ਹੋ ਸ਼ਕਦਾ ਮਾੜੀ ਮੋਟੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਜਾਵੇ ਕਿਉਂ ਕਿ ਕਈ

ਵਾਰ ਵਿਆਕਤੀ ਏਨਾ ਕਮਜੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਵੀ ਖਾਣ ਤੋਂ ਕਤਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡੱਬੋਬੰਦ ਕਿਸੇ

। ( ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੋਂ ਪੱਕੇ ਫਲਾਂ ``_ [ਦਾ ਰਸ ਆਪ ਕੱਢ ਕੋ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਰੀਸ ਨਹੀਂ। ਇਕ ਸਾਧਾਰਨ

ਸੰਤੁਲਤ ਖੁਰਾਕ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਸਹੀ ਅਨੁਪਾਤ ਹੋਵੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਰੂਰੀ ਵਿਟਾਮਿਨ , ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ, ਆਇਰਨ, ਪ੍ਰੋਟੀਨ ਆਦਿ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੋ ਉਹ ਵੀ ਬਜਾਰ ਨਾਲੋਂ ਸਸਤੇ। ਬਜਾਰੂ ਪੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਭੇਜਨ ਬਾਰੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ

ਰੇ [ਵਾਇਦੇ ਤੋਂ ਦਾਅਵੇ ਬੜੇ ਫਜ਼ੂਲ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਤੋ ਵਧਾ ਚੜਾ ਕੇ

(1 [ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦਾਅਵੇ ਲੱਗਭਗ ਗੋਰਵਿਗਿਆਨ ਹੀ । ਭਿ 11110 ਜਿ

॥

ਉਸ !

ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਜਵਾਨ ਬਣਾ ਦੇਵੇ। ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਭਾਰ ` [ਭਲ ਡੱਬਆਂ ਚ ਧੈਕ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਭਾਰ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਇਕੋ, `|ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਘੱਟ ਖਾਧਾ ਜਾਵੇ। ਇਕ ਫਲ ਰੇਜ਼ ਖਾਣ ਨਾਲ

ਰੱ! ਰਾਜ ਬਦ ਬਿ ਜਦ ਹੈ ਇਸੀ ਧਨ ਰ੍ |. [ਬਦਾਮ ਖਾਣ ਨਾਲ ਦਿਮਾਗੀ __ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਕੇਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ . ਨ ਰਤਨਾ ਹੀ ਯਦਸਤ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਵਰਲ ਸਚ ਹੈ। ` (6

ਅਖਰੋਟ ਤੋ ਅਨੇਕਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਕਸਦਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਤ ਹੋ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੋ ਖਾਦ ਪਦਾਰਬ ਕਿਸੇ ਚੰਗੀ ਸਿਹਤ ਦੇ ਜਾਮਨ ਨਹੀਂ ਹੋ

ਸਕਦੇ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਕੋਈ ਗਰੰਟੀ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ

ਜੋ ਪਦਾਰਥ ਬਜਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਭੇਜਨ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਤੋ ਕਿੰਠੇ ਵਾਰੀ ਖਾਈਏ 7 ਮੱਧਵਰਗੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੋਜਨ ਤੇ ਖੁਰਾਕ ਪ੍ਰਤੀ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਲੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਾਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਾਧੂ ਖਾਧਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਿਹਤ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨ ਦੋਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇ ਏਨਾ ਕੁ ਖਾਓ ਕਿ ਭੋਜਨ ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਇਹ ਲੱਗੇ ਕਿ ਅਜੇ ਹੇਰ ਖਾਧਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਵਿਆਕਤੀ ਨੂੰ ਏਨਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪੇਟ ਫਟਣ 'ਤੇ ਆ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਸਿਹਤ ਤੇਂ ਨਵੇਂ ਨਰੋਏ ਰਹਿਣ | ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਜਰੂਰੀ ਨੁਕਤਾ ਹੈ। ਇਕ ਹੋਰ ਨੁਕਤਾ ਬਹੁਤ ਕਮਾਲ ਦਾ ਤੇ ਕੰਮ ਦਾ ਹੈ ਕਿ ਥੋੜ੍ਹਾ ਖਾਓ ਤੇ ਦਿਨ 'ਚ ਭਾਵੇ ਕਈ | ਵਾਰ ਖਾਓ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਪੋਟ ਨੂੰ ਓਵਰ ਲੋਡ ਨਾ ਕਰੋ। ਭੋਜਨ ਦੀ ਫਧੀਆ ਵੰਡ ਹੈ : ਹਲਕਾ ਨਾਸ਼ਤਾ, ਦਰਮਿਆਨਾ ਦੁਪਹਿਰ ਦਾ ਖਾਣਾ ਤੇ ਫੋਰ ਹਲਕਾ ਰਾਤ ਦਾ ਖਾਣਾ। ਖਾਣ ਪਕਾਉਣ ਵੇਲੇ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ :- ਬੇਧਿਆਨੀ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਖਾਣਾ ਲੱਗਭਗ ਬਰਬਾਦ ਹੀ ਹੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਹੁਤੇ ਜਰੂਰੀ ਤੱਤੇ ਸੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਣ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਡੇਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਕਿਉਂ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਭੋਜਨ ਪਦਾਰਥ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜਰੂਰੀ ਤੱਤ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਪਰੇਟਾ ਦੁੱਧ : __ਸਪਰੇਟਾ ਦੁੱਧ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਭੇਜਨ ਹੈ। ਚਰਬੀ ਤੇਂ

ਬਿਨਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਤੇ ਤੱਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਆਮ 0 ਰ ਹਾ ਦੁੱਧ ਕੱਪ ਦੇ ਵਿੱਚ 180 ਕੈਲਰੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦ ਕਿ ਸਪਰੋਟੇ! __

ਦੁੱਧ ਦੇ ਕੱਪ ਵਿੱਚੇਂ 60 ਕੈਲਰੀਆਂ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ 40 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਡਿਆਂ ਲਈ ਬੇਹਤਰ ਖੁਰਾਕ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਨ : ਰ੍ ਸੰਭਾਵਨਾ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਮ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸਹਰ ਬਿ ਤਜ ਹਦ

_ਸਾੜੇ ਆਮ ਸਧਾਰਨ ਕਿਸਾਨ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਚੱਲ, |

'ਦਨਵੜ ਵਨ 7੩,

ਕਣਕ, ਤੋ ਸਬਜੀਆਂ ਹੁੰ ਕਤ ਫ਼ ਖ਼ੁਰਾਕ ਹੈ ਤੋ ਸਾਰੇ ਜਰੂਰੀ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਆਮ ਸਾਧਾਰਨ ਗੋਲੀਆਂ ਖਾਣ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀਂ । ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ

ਬਾਲ ਕਲਮ

ਜੀ ਿੰ

ਲੰਬਰਦਾਰ:_ .:........ ਓਏ ਆਹਾ ਕੁੜੀ ਕਿੰਨਾ ਦੀ ਐ ? ਕੱਲ੍ਹ ਪਿੰਡ 'ਚ ਸਕੂਟਰ ਤੋ ਚੜੀ ਫਿਰਦੀ 'ਸੀ। ਕਿਸੇ ਦੇ ਸਕੀਰੀ `ਚ ਆਈ ਹੋਈ ਐ ?

ਬਲਜੀਤ : ਬਾਬਾ ਜੀ ਇਹ ਤਾਂ ਜੀਤੋ ਗਿੱਲ ਦੀ ਕੁੜੀ ਐ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ 'ਚ ਡਾਕਟਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦੀ ਐ ਛੁੱਟੀਆ ਕਰਕੇ ਆਈ ਹੋਈ ਐ।

ਦੂਣਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਾਈਲੱਗ ਆਦਮੀ ਔਰਤ ਆਮ ਰਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਟੂਣੇ ਦਾ ਭਾਵ ਕੂਤ -ਪ੍ਰੋ ਤ ਅਤੋ ਕਸਰਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਕਮਾਉਣ ਦੇ ਸਾਧਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭੋਲੀ- _ਭਾਲੀ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਵਰਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ

ਦੀ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਚਾਹੀਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਂ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ ਦਾ ਕੱਪ ਭਰ ਕੋ ਖਾ ਲਈਏ ਤੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਕੰਮ ਚੱਲੀ ਜਾਵੇ। ਅਮਰੀਕਨਾਂ ਦਾ ਪੇਸ਼ਾਬ ਸਭ ਤੋਂ ਗਾੜਾ ਤੇ ਮਹਿੰਗਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂ ਕਿ ਉਹ ਵਾਧੂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਚੱਬੀ

ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਧਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੂਣੇ ਦਾ ਸਮਾਨ ਰੋਠੁ ਲਿਖੋ ਅਨੁਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੁੱਜਾਂ, ਨਾਰੀਅਲ ਗੁੱਟ, ਖੰਬਣੀ ਚੂੜੀਆਂ, ਸੰਦੂਰ, ਆਂਡੇ ਮਾਸ ਦਾ ਟੁਕੜਾ, ਕੰਘਾ ਪਰਾਂਦੀ, ਰਿਬਨ ਸੁਰਮਾ, ਲਾਲ ਚੁੰਨੀ, ਸੌਂਟ ਕਰੀਮ, ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਪਉਆ ਆਜ ਅਨਾਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਚੌਲ, ਰਾਜਮਾਹ, ਸਰ੍ਹੋਂ, ਤਿਲ, ਗੁੜ ਆਦਿ ਹਦ ਹਨ। ਇਹ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਦੂਣਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਕਬ ਸਵਾਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾਂ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਦਾ ਕੁਝ ਵਿਗਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੂਣਿਆ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟੂਣੇ ਦਾ ਸਮਾਨ ਜੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਕੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਦਾ ਇਹ ਟੂਣਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਵਿਗਾੜਦਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਚੀਜਾਂ ਵੇਚ ਕੇ ਕਾਫੀ ਲਾਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਇਸ ਟੂਣੇ ਨੂੰ ਕੇਈ ਚੋਲਾ ਸਿਆਣਾ ਸਾਧ ਜੋ ਕਿ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗੀ ਪਾਸੋਂ ਟੂਣਾ ਕਰਵਾ ਕੇ ਕਾਫੀ ਧਣ

ਵਿਟਾਮਿਨ ਦੀ ਲੋੜ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਟੀਕੇ ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਵਰਤਣੀਆਂ ਜਾਇਜ਼ ਕਹੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਜੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਪੀ ਕੇ ਜਿਗਰ ਦਾ ਭੱਠਾ ਬੈਠਿਆ ਪਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਵਿਟਾਮਿਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਵੀ ਹੈ। ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਐਂਟੀਬਾਇਟਕ ਲੈਂਦੇ ਹੋਈਏ ਤਾਂ ਵਿਟਾਮਿਨ ਬੀ ਲਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦੈ। ਚ

ਖ਼ਰਾਕ ਤੋ ਕਸਰਤ : ਕਸਰਤ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ` ਪਰ ਜਿੰਨੀ ਮਰਜੀ ਭਾਰੀ ਕਸਰਤ ਕਰੀ ਜਾਉ ਭਾਰ ਤੱਦ ਤੱਕ

ਬਰੈਡ ਦਾ ਇਕ ਪੀਸ ਜਿੰਨੀ ਕਲੈਰੀ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਲਈ 40 ਮਿੰਟ ਕਸਰਤ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਸੋ ਜੋ ਕੋਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰ ਘਟੇ ਤਾਂ ਉਹ ਵਾਧੂ ਰੋਟੀਆਂ ਨਾ ਖਾਵੇ । ਇਸ ਲਈ ਘੱਟ ਖਾਣਾ ਨਾ ਸਿਰਫ ਭਾਰ ਹੀ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ

ਚਲਿੱਤਰ ਹੁੰਦੇ ਆ ਮਿੰਟ 'ਚ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਅਰਸ਼ ਤੋਂ ਪਲਾਂ 'ਚ ਬੰਦੇ ਨੂੰ

ਮੱਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਬਲਕਿ ਤੰਦਰੁਸਤ ਹੋਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵੀ ਦਾ ਵੀ ਕੂਝ ਨਹੀਂ ਵਿਗੜਦਾ ਹੈ। [ਫਰਸ਼ ਤੋਂ ਲਿਆ ਮਾਰਦੀਆਂ, ਏਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤਾਂ ਜੁੱਤੀ ਥੱਲੋ ਈ ਰੱਖੇ ਵਰਤ ਰਖਣਾ : ਲੰਘਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਟੂਣਾ ਉਸ ਆਦਮੀ ਦਾ ਫੀ ਨਰੈਣਾ : ਨਾਲੇ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਕਿਹਾ ਬਈ ਤੀਵੀਂ ਦੀ ਤਾਂ

ਆਮ ਧਾਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਅਰਾਮ ਦੇਣ __ਕੁਝ ਲਹੀ ਵਰਤ ਫਾਇਦੇ ਮੰਦ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਠੋਸ ਵਿਗਿਆਨਕ __ ਨਾਲ ਚੁੱਕੇ ਕੋ ਇੱਕ ਪਾਸੋ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਣ ਰੀ

ਕਾਰਨ ਨਹੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਦਿਲ 24 ਘੰਟੇ ਧੜਕਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਸਬੰਧੀ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਰੋ ਰਾਤ ਇਵੇਂ ਹੀ ਸਾਡੀ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵੀ 24 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਆਮ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਇਸ ਟੂਣੇ ਬਾਰੇ ਉਪਰ ਦਸੀ ਤਿਜ

ਆਦੀ ਵਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਿਸੀ ਵਾਧੂ ਅਰਾਮ ਚੀ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀ ਜਾਣ ਕਰੰਵਾਇਆਨਜਾ ਸਥਾਂ ਹੈ।ਕਿਇਜ ਟੂਣੇ ਦਾਂ ਜਮਨਾ

ਹੁੰਦੀ। ਬਲਕਿ ਕਈ ਮਾਹਰ ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਰਤ ਨੁਕਸਾਨ ਖਾਦਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ, ਕਿਉ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋ ਕਿਉ ਮੰਦਾ ਆਖੀਐ ਜਿਤੁ ਜੰਮਹਿ ਰਾਜਾਨ।। ਤੋ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਦੋਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ __ਜਹਿਰੀਲੀ ਜਾਨ ਲੋਵਾ ਰ

ਰੋਜ਼ਮਰਾ ਰੁਟੀਨ ਭੰਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੋ ਕਈ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ |ਣੰਬਰਦਾਰ: ਓਏ ਪ੍ਰਤੱਖ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣ ਕੀ .... ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ

| ਰਸ (0੬504੬ 400੬5) ਵੀ ਹਿੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

====0 --

` [ਪਰ ਗਲਤ ਅੱਜ ਤਾਈਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨੀ ਬੋਲਿਆ, ਸਾਰੇ ਪਿੰਡ ਚੋਂ [॥੬ ੧੧ 411. 170,1112) 2”... ੧20. 261. 2 ੩ ੫੩0 ਆ ਪੱ,

` ਪੁਣ-ਛਾਣ ਕਰਨੀ ਆਪਣਾ ਹੱਕ ਸਮਝਦੇ ਆ ਪਰ ਉਹ ਉਹਨਾਂ _

ਆਲੋਂ ਛੋਟੂ ਦੀ ਗੱਲ ਲੈ ਲਾ ਇਹ ਠੀਕ ਐ ਬਈ ਉਹ ਦਾਰੂ ਪੀਦੈ

ਪਹਿਲਾਂ ਈ ਚੰਡ ਕੋ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਕੀ ਮਜ਼ਾਲ ਸੀ ਬਈ ਕਿਸੇ ਅੱਲੀ ਝਾਕ ਜਾਂਦੀ। ”

ਬਲਜੀਤ : ਬਾਬਾ ਜੀ ? ਏਹਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵੀ ਕਾਰਨ ਐ, ਛੋਟੂ ਉਹਦੇ ਵੱਲ ਬਿਲਕੁੱਲ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦਾ, ਘਰ 'ਚ ਅੱਤ | ਦੀ ਗਰੀਬੀ ਉਤੋਂ ਸ਼ਰਾਬ ਤੇ ਫਿਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਕੁੱਟਮਾਰ ਬੇਸ਼ੱਕ ਉਹਨੇ ਨਮੋਸ਼ੀ ਆਲਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਪਰ ਦੁੱਖੀ ਬੰਦਾ ਕੀ ਕਰੇ ਉਹਨੂੰ ਇਹੀ ਸਹੀ ਰਾਹ ਲੱਗਿਆ ਹੇਣਾ।

ਚਲਿੱਤਰ ਐ, ਜੁੱਤੀਆਂ ਆਲਾ ਹੈਨੀ ਸੀ ਕੋਈ ।

ਬਲਜੀਤ : ਜਨਾਨੀਆ` ਚਲਿੱਤਰ ਕਿਊਂ ਨਾ ਕਰਨ? ਅਸੀਂ ਆਪ ਈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਲਿੱਤਰ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰਦੇ ਆ। ਹੁਣ ਮਰਦ ਕੀ ਬੁਰੇ ਕੰਮ ਨੀਂ ਕਰਦੋ, ਆਪ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਪਹਿਨ

` ਮਗਰ ਜੁੱਤੀਆਂ ਘਸਾਉਂਦੇ ਫਿਰਦੇ ਆ ..... ਸ 144 ਨੂੰ ਕੁੱਟਣਾ, ਖੁੰਡ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ-ਬੁੜੀਆ ਦੀ[ --:1

`ਤੇ ਕੋਈ ਉਂਗਲ ਨੀਂ ਚੁੱਕਦਾ ਨੰਬਰਦਾਰ : ਤੋਰੋ ਕਹਿਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਬਈ ਸਾਰੇ ਬੰਦੇ ਤੀਵੀਆਂ ਨ ਰ੍

ਨੂੰ ਡਰਾ ਧਮਕਾ ਕੇ ਨੇਂਕਰ ਆਗੂੰ ਰੱਖਦੇ ਆ ਉਏ ਜੋ ਏਹਨਾਂ ਦੇ 0 ਉੱਠਦੀਆਂ ਬਹਿੰਦੀਆਂ ਦੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਨਾ ਪੋਣ ਤਾਂ ਤੋਰੇ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ | __

(

ਹਮਾਇਤੀ ਨੂੰ ਖੜੇ ਖੜੋਤੇ ਨੂੰ ਵੇਚ ਜਾਣ। ... ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਖੇਖਨ[

ਨੀ। ਬੰਦੇ ਤੀਵੀਆਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ੀਨ ਸਮਝਦੇ ਆ ....._ ਰੋਟੀਆ ਪਕਾ ਲਈਆਂ, ਗੋਹਾ ਕੂੜਾ ਕਰ ਲਿਆ, ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਲਏ ਸਿਰਫ _ ਇਹੀ ਕੰਮ ਤਾਂ ਨੀ ਜਨਾਨੀਆਂ ਦੇ , ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਵੀ|

(.ਅ 1008੮. 00000. 1114 ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ 98 ___

ਕਾ (7 ੧” ਰਿ "ਜਕਾਰਾਜਾਣਦਾਕ ੮ ਦਾ ਰਿ . ਮੀ | ` “1 0॥੧ ਪੂ ਇਿੰਡਾ ਹੈ, 49੬01 ਾ `ਨਾਡਝਢਟਣਵਤਫ - ਫ਼ ਲਾ ਕੰ - ੮ - ਸੇ ਦਾਦ”? ਜਨੂੜੂ

% ॥ ਡੰ । (14 ਪੀ -. 8 ਰੋ] ਨਾ / ਵਿ = ੧ # । ੪ " ॥( ੩੧॥॥, ਹੀ] ਹੀ 7। ! ਭਜ. : ॥ [6 4, ਰੇ / ਦੇ ਸੀ ੧6 ੪ ੧ (

ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਾਲ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਲਈ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। : ਪ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂ । ਤਾਂ ਪਿੰਡਾਂ _ਸੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੋ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦੂਜੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੋਸ਼] __

ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਰੂਬਰੂ ਸੱਚੀਉ' ਹੀ ਚੁਣੰਤੀਪੂਰਨ ਟਰਾਂਟੋ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਹੀ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਵਿਨੀਪੈਂਗ ਦੋ ਸੱਥਾਂ ਵਿਚਲੀ ਯਾਰਾਂ ਦੀ ਮਹਿਫਲ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਜਾਪਿਆ ਪਰ __ਮੀਟਿੰਗ। ਹਰ ਵਰਗ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖੇ। ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਸੀ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਸਨਮੁੱਖ ਹੋਣ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤੀ . ਰਵਾਨਗੀ ਸੀ। ਇਥੇ ਇਹ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰ ਦੇਣਾ ਕੁਥਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਵਿਚਰਨ ਤੋ ਜਾਣਿਆ ਕਿ ਦੋਸਤਾਂ ਵਾਲੀ ਖਿੱਚ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ __ਸਿੱਖਣ ਸਿਖਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਪੂਰਵਕ ਸਪੰਨ ਘੜ ਰਿਹਾ ਸਾਂ। ਮੀਡੀਏ ਤੋਂ, ਦੇਵਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਾਲੀ __ਕਿ ਜਿਥੇ ਟੋਰਾਂਟੋ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇਜ਼ ਰਫਤਾਰ ਦੌੜਦਾ ਰੈ, ਮਾਂਟਰੀਅਲ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸੂਝ ਦੀ ਏਕਤਾ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਹੋਈਆਂ । ਹਰ ਪਾਸੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਸੀ। ਇਥੇ ਚੁੰਣੱਤੀ ਸਾਫ਼ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਚ ਦੁਹਰਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਫਰੈਂਚ ਸਟਾਈਲ 'ਚ ਜਿਉਂਦਾ ਹੈ ਉਥੋ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸਹਿਜ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਲੋੜ, ਇਸ ਦੇ ਜਥੋਬੰਦ ਹੋਣ ਦੀ _ ਵਿਚਰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਵਿਨੀਮੈਂਗ ਜਾਂ ਇਉਂ ਕਹਿ ਲਵੋ ਕਿ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ, ਪੰਜਾਬ ਵਿਤਲਾ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ ਤੇ ਭਵਿਖਤ ਯੋਜਨਾਵਾਂ _ਜਿਹ੍ਨਾਂ ਲੋਕਾਂ 'ਚ ਅਸੀਂ ਵਿਚਰੇ ਉਹ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸਹਿਜ ਜੀਣ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਨਿੱਕੀਆਂ ਘਰੇਲੂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਦੇ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸਨ। ਗੀ ੍

ਹਰਦੇਵ ਵਿਰਕ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਹੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਪੁੱਖੋਂ ` ਕਾਫੀ ਸਿਆਣੇ ਵੀ ਹਨ।

| ਨਾਲ ਨਾਲ ਵੱਡੀਆਂ ਖਾਸ਼ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬੈਠਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਬਾਈ ਹਰਨੋਕ ਨੋਕੋ ਦਾ ਘਰ, ਬਾਈ ਮੁਖਤਿਆਰ ਦਾ ਘਰ[___ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਕਰਵਾਹੀ ਗਈ। ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਭਾ ਜੀ ਨਾਟਕਾਂ (21 ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਇਸੇ ਤਹਿਤ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਤੋ ਸੈਡੀ ਬਾਈ ਦਾ ਘਰ ਸਾਡੀਆਂ ਰਿਹਾਇਸ਼ਗਾਰਾਂ ਸਨ। ਹਰ ਸ਼ਾਮ । ਤੋ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਸਥਿਤੀ ਤੋ ਬੋਲੇ ਅਤੋ ਮੈਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ( ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਟਕ " ਦੇਵਪੁਰਸ਼ ਹਾਰ ਗਏ " ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਜੋਰ ਨਾਲ ਤੋ __ਕਿਸੋ ਨਾ ਕਿਸੇ ਘਰੋਂ ਬੁਲਾਵਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਡਿਨਰ ਜਾਂ ਲੰਚ ਵਾਸਤੇ । ਹੈ | ਲਹਿਰ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪੱਖਾਂ ਬਾਰੇ। ਸੌਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣ । ਸੁਹਜ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ 'ਚ ਸਾਡੀ _ ਉਹ ਡਿਨਰ ਮੀਟਿੰਗ ਅਕਸਰ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਟੀਮ ਦੇ ਪ੍ਰੀਵਾਰਾਂ ਵਾਲੋ ਮੈਂਬਰ ਹਾਜਰ ਸਨ। ਖੂਬਸੂਰਤ ਗੱਲ ਇਹ ਰਹੀ ਕਿ ਲੰਬੀ __ ਮੋਹਿਆ। ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਇਥੇ ਵੀ ਸੁਸਾਇਣੀ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਰੱਖਣ

ਵੱਡੀ ਦਿੱਕਤ ਸੀ ਸੰਗੀਤਕ ਪੱਖ ਦੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਆਪਣੇ __ਦੀ ਮਿਲਣੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਸਾਹਿਤਕ

ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਇਕ ਸਮਰਾਲਾ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਹੀ ਸ੍ਰੀ ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿ ਰਿ ਤਮ ਸਿੰਘ 'ਰਾਜ' ਹੋਰਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਵੀ ਸੈਂਟ ਲਿਆ ਪੂਰਾ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਕਰਕੇ ਦਿੱਤਾ ਤੋ ਆਪਣੇ ਘਰ ਬੁਲਾ ਕੋ ___ਚੱਲਦੀ। ਇੰਥੋਂ ਇੱਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪੂਰੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਡਿਨਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਰਿ "ਮੈਦਾਨੇ-ਜੰਗ" ਵਿੱਚ ਸਾਂ। 'ਦੇਵ ਪੁਰਸ਼' ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੇ __ਸਹਿਯੋਗੀ ਹੈ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧ ਹੇਰਾਂ ਉ ਨਾਲ ਲੋ ਕੋ ਗਏ ਮੈਜਕ ਤ੍ਰਿਕ ਜੋੜ ਦਿੱਤੋ ਸਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ __ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਅਕਸਰ [ਸਿੱਟਾ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਹੋਰ ਵੀ ਲਭਾਵੀਂ ਬਣੀ। ਪੰਜਾਬ ਤੇ ਗਏ __'ਤਰਕਸ਼ੀਲ' ਵਿਚੋਂ ਕੋਸ ਹਿਸਟਰੀਆਂ। ਘਟਨਾਵਾਂ ਛਾਪਦਾ ਰਹਿੰਦਾ

ਦੇਰ ਤੱਕ ਸਵਾਲਾਂ ਜਵਾਬਾਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ ਸਵਾਲ __ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਦਿਆਂ ਸੰਸਥਾਂਗਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੱਧ ਫੰਡ ਇੱਕਠਾ ਵੀ ਲਹਿਰ ਦੀ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਸਲਿਆਂ ਤੇ ਅਪਰੋਚ ਸਬੰਧੀ ਸਨ। __ਕਰਕੇ ਭੇਜਣ ਦੀ ਤੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵਰਗੀ ਸੰਸਥਾ ਉਸਾਰ ਜਵਾਬਾਂ ਨਾਲ ਸਰੋਤੋ/ ਦਰਸ਼ਕ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਤਾਂ ਹੋਏ ਪਰ ਅਜੋ ਹੋਰ __ਕੇ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਗੱਲਾਂ ਕਰਨੀਆਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸੋ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੋ ਇੱਕ ਹੋਰ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਅੱਗੋਂ ਅਸੀਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਪ੍ਰਾਂਤ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣਾ

ਇਥੇ ਵੀ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਫਿਰ ਵੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਮੀਟਿੰਗਾਂ 'ਚੰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੱਕ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਵਰਤਣ ਦੀ ਪਲਾਨਿੰਗ ਸੀ। ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ __ਵਿਰੋਧੀ ਲਹਿਰ ਕਿਵੇਂ ਉਸਰੋ ਇਹ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਾ ਬਣਦਾ ਰਿਹਾ। ।ਕਲਾਕਾਰ ਬਲਜਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ, ਹਰਕੇਸ਼ ਤੋਂ ਸੁਰਿੰਦਰ _ ਹੈ। ਬੁੱਟਰ ਤੇ ਰਵੀ ਸੰਧੂ ਵਰਗੀ ਮਿੱਤਰ ਜੋ ਰੋਡੀਓ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਉਂਦੇ _ ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਾਰਜ ਵਾਲੋ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਮਿੱਤਰ ਬੱਬੂ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਤੇ ਮੋਰੇ ਪਾਸ ਸਨ ਜਦਕਿ ਟੋਰਾਂਟੇ ਨਿਵਾਸੀ ਨਾਹਰ ਔਜਲਾ, ਉਸ ਦੀ । ਹਨ-ਹਰ ਮੀਟਿੰਗ 'ਚ ਹਾਜ਼ਰ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ __ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਲੋਕ ਵਾਲੋ ਸਾਹਿਤਕ ਮੱਸ ਦੇ ਦੋਸਤ ਕਸ਼ਮੀਰਾ ਸਿੰਘ ਜੀਵਨ ਸਾਥਣ ਅਵਤਾਰ ਕੌਰ ਔਜਲਾ (ਬਬਲੀ) ਤੋ ਪੁੱਤਰ ਵਿੱਕੀ ਰਿਹਾ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਯਾਦਗਾਰੀ ਸੀ। ਗੰਭੀਰ ਸਿ ਕੈ ੍ ਬੀ] ਇੰਟਰਵਿਊ ਰ੍ ਹੀ ਉਥੇ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਪੱਖੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਰਹੇ। ਦੀਆਂ ਬੇਬਾਕ ਤੋ ਸਿੰਧੀਆ ਗੱਲਾਂ ਤਾਂ ਚੰਗੀਆਂ ਲਗਢੀ

ਲੱਗਭੱਗ ਹਰ ਸ਼ੋਅ ਤੋ ਇਸ ਨਾਟਕ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਤੋ ਤੇ ਰੀ ਹਲ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਵਜੋਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਸ਼ਮੀਰੀਆ ਦੀ ਰੁਬਾਈ ਵੀ ਹਰ ਮਹਿਫਲ 'ਚ ਕਰਨ ਦਾ ਸੱਦਾਂ ਮਿਲਦਾ ਰਿਹਾ ਤੋ ਮਿਥੋ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅੰਦਰ ਮੈਂ ___ ਚਰਚਿਤ ਵੀ ਹੁੰਦੀ। ਸੈਂਡੀ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ [ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਹਲੂਣਾ ਦੇਣ ਦੇ ਦੇ ਹਰ ਪੱਖ ਦਾ ਬਾਰੀਕੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਅਧਿਐ ਘੋਜ ਨਾਲ ਨਾਲ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੋ ਕੰਮ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣੂ ਵਿਲੀਪੈਂਗ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਭਵਨ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਵਾਉਂਦਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾ ਨਾਲ ਜੁੜਨ _` ਸੰਸਥਾਗਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਫੰਡ ਭੋਜਣ ਦਾ ਯਕੀਨ ਕੱ

ਅਖਬਾਰਾਂ 'ਚ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇ ਕੋ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕਰਦੇ ਹਨ _ਬਣਿਆ। ਸਰੀ ਦੇ ਸੁਖਵੰਤ ਹੁੰਦਲ ਤੇ ਸਾਧੂ ਬਿਨਿੰਗ ਦੀ ਸੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਢੇਂਗ ਦੇ ਸਮਾਨਅੰਤਰ ਅਪਣੇ ਵਲੋਂ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ __ਸਾਹਿਤ/ਆਲੋਚਕ ਜੋੜੀ ਕਾਫੀ ਚਰਜਿਤ ਹੈ। ਹੁੰਦਲ ਦੇ ਘਰ _ [ਆਵੇ। ਇਸ ਲਈ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਅਖਬਾਰ __ਅਤੋਂ ਬਾਈ ਮੱਖਣ ਫੁੱਟ ਦੇ ਘਰ ਅਸੀਂ ਠਹਿਰੇ ਸਾਂ।

|"ਇੰਡੋ-ਕੈਨੋਡੀਅਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਚੇਣ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਖਰਚਾ ਪਤਾ ਇਥੇ ਵੀ ਵੰਡੀਆ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸਿਲਸਿਲਾ ਲਿਆ-ਖਰਚਾ ਕਾਫੀ ਸੀ. ਜਿਸ ਲਈ ਐਡਮਿੰਟਨ ਵਿਖੋ ਟੈਕਸੀ _ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਹੋਰਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੀਸੀ. ਦੇ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ

। ਇਿ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਮੀਡੀਏ ਦੇ ਮਾੜੇ ਰੋਲ ਤੋ ਉਂਗਲ ਧਰਦਾ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਕੁਝ ਜੀਵਨ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਬਣੇ। ਮਾਟ੍ਰੀਅਲ ਊ? ਚਲਾ ਰਹੋ, ਲਹਿਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਮਦਰਦ ਅਧਿਆਪਕ ਜਗਪਾਲ __ਉੱਜਲ ਦੁਸਾਂਝ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਤੇ ਸਮਾਰਾਮ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ। ਪਖੰਡੀਆਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦਾ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਤਰਕ __ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਵਿਨੀਪੈਂਗ ਤੋਂ ਬਾਦ ਅਗਲਾ ਸ: ਰ ਜੱ । ਵਿ ਸੰਧੂ ਨੇ ਜ਼ਿੰਮਾ ਉਣਿਆ। ਚਾਰ ਹਫਤਿਆਂ ਲਈ ਬੁਕਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਿ ਵਿ ਰੀ ਤੋ ਸਬਰ ਦਾ ਪੱਲਾ ਹੱਥੋਂ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਲਈਂ ਅਸੀਂ ਐਡਮਿੰਟਨ ਠਹਿਰਨਾ ਲਗਰੀ 0 1 0 ਕਾ ਸਦ, ਆ ਕਾ 2. 68 ਟੋਰਾਂਟੋ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੌਰਾਨ 'ਸੁਰਸਾਗਰ' ਰੋਡੀਓ ਸੀ। ਕੈਲਗਰੀ ਤਾਂ ਖੋਰ ਇੱਕੋ] _ ਰੌਚਿਕ ਤੋ ਗੰਭੀਰ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਸੀ। ਦੇ ਵੱਡੇ

ਨੰ:

ੰਦ -੪<

ਸੁਸਾਇਟੀ, ਭਵਿੱਖੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸੀ। ਉ (. ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵੀ ਫਰੋਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। __ ਅਮਰੀਕ, ਮੱਖਣ, ਸੁਖਵੰਤ, ਸਾਧੂ, ਹਰਜੀ ਆਦਿ ਸਭ । 8 ਸੁਸਾਇਟੀ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੀ ਚੁਣੌਤੀ ਤੋ ਸੰਪਰਕ ਲਈ ਪਤਾ ਸੀ। ਇਸ __ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਤਰਕਸ਼ੀ ਨ ਰ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਦੇ ਦੂਰ ਰਸ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਸਿੱਟੇ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਆਸ ਹੈ। ਦੱਸਦੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਸਾਰੇ ਹੀ ਚੰਗੇ ਤੇ ਸਾਊ ਲੋਕ ਨੇ। ਇਥੇ ਹੀ ਇੱਕ ਇਥੇ ਦੀਆਂ ਦੇ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਕਾਫੀ ਵਿਲੱਖਣ ਸਨ। ਇੱਕ ਸੀ __ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੀਟਿੰਗ ਲਖਬੀਰ, ਬਾਂਟੀ, ਪਰਮਿੰਦਰ ਆਦਿ ਚ

| ਏਣ- ਤਾੜ =ਦ੍ ਡੇ

ਸੀ ਉਥੇ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘਤ ਪਾਰਸ ਰਾਮੂੰਵਾਲੀਆ, ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ 'ਚ ਬੀਤਿਆ। ਉਹ - ਖੁਰਾਣੇ ਹਮਦਰਦਾਂ 'ਗ਼ਰੇਵਾਲ' ਇੱਕਬਾਲ ਰਾਮੂੰਵਾਲੀਆ, ਓੱਕਾਰਪ੍ਰੀਤ, ਬਿੰਟੂ, `` [ਸਹਿਯੋਗੀ ਸਨ। ਇਥੋ ਸ਼ੋਅ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਫੰਡ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਭਵਨ ੨

੍ ॥ ਮੰ ਰੰ ਰੂ ਰਿ

੮੨੯੮੮= -੨੩੭-੬= ਟਾਵਰ

ਇਹੋ ਹੀ ਅਜੰਡਾ ਸੀ ਕਿ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਣੀ ਬਣਾ ਕੋ

ਅਸੀਂ ਏਥੇ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੀਏ । ਬਣਦਾ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ ਵਿਉੱਤਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਨ ਦੇ ਰੌਂਅ 'ਚ ਹਨ। ਹਾਜ਼ਰ ਮਿੱਤਰਾਂ 'ਚੋਂ ਪ੍ਰੋ : ਹਰਜਿੰਦਰਜੀਤ'ਸੰਧੂ, ਸੁਖਰਾਜ ਸਿੰਘ,

ਸਿਘੰ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਰਹੋੇ। ਉਹ ਅਗਵਾਈ ਲਈ

ਪੰਜਾਬ ਵੱਲ ਤੱਕਦੇ ਹਨ।

ਇਥੋ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਨਿਰੋਲ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਰੇ ਇਸ ਦੇ ਹਮਦਰਦਾਂ ਦੀ ਰੱਖੀ ਗਈ । ਢਾਈ ਘੰਟੇ ਲੰਬੀ ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚੋਂ 35 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹਮਦਰਦਮਸ਼ੁਭਚਿੰਤਕ ਹਾਜਰ ਸਠ। ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਜਥੇਬੰਦਕ ਹਰ ਪੱਖ ਬਾਰੇ

``` [ਵਿਸਥਾਰ 'ਚ ਚਰਚਾ ਹੋਈ।

ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਸੀਨੀਅਰਜ਼ ਸੈਟਰ ਸਰੀ ਵਿਖੋ ਸੀਠੀਅਰਜ਼ ਨਾਲ ਸੀ। ਉਥੋਂ ਜਦੋ' ਸੁਸਾਇਟੀ ਬਾਰੇ

`` |ਣੂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੀਟਿੰਗ ਸਪੋਸ਼ਲ ਏਸੇ

`|ਹੀਵਿਸ਼ੇ ਬਾਰੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ। ਉਸ ਮੀਟਿੰਗ 'ਚ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਅਵਾਂਗੀ । ਅਸਲੀ ਮੀਟਿੰਗ [ਜਾਂ ਸਮਾਗਮ ਕਹਿ ਲਵੋ 'ਚ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਤਿਲ ਸੁੱਟਣ ਲਈ

`__ [ਖਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪੂਰਾ ਡੋਢ ਘੰਟਾ ਮੈਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਰੋ ਖੁੱਲ੍ਹ

ਕੋ _ਵਿਚਾਰ ਰੱਖਣ ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਜਿਕਣ੍ਰਿਕ ਵੀ ਪੋਸ਼ ਕੀਤੇ।

॥0।।, `_ ਡਾ ੋੜਜਾਤ ਤੇ ਤਰਾਰਾ ਬਰਤ ਤੀ ਪਠਾ ਦਾਇਕ

੍ 10 ਇਥੇ ਵੀ ਰੇਡੀਓ, ਣੀ ਵੀ. ਦਾ ਮਾਧਿਅਮ ਸਾਹਮਣੇ

`[ਸੀ। ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਚੀਮਾ ਦੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇੰਟਰਵਿਊ ਤੇ `` [ਸਰੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਤੋਂ ਇਲਾਂਵਾ ਸੁਸ਼ਮਾ ਜੀ ਦੇ

'।00 ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 'ਚ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਆਦਾਨ ਨ ਹੀ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਚੱਲਿਆ। ਸੁਸ਼ਮਾ ਜੀ ਦੇ ਹੀ _|ਬਹੁਚਰਚਿਤ ਟੀ.ਵੀ. ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੇ ` |ਡੋਲੀਕਾਸਟ ਹੋਣ ਤੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੀ ਚਰਚਾ ਘਰ [ਘਰ ਤੱਕ ਪੁੱਜੀ। ਅਮਨ ਪਾਲ ਸਾਰਾ ਜੋ ਆਪਣੀ ਤਰਕਸ਼ੀਲ

_ ਅੰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਲੋਕਾਂ _ਤੱਕ

ਸ॥ਿੰਟ ਹਰ

. ਭੋਜਨ ਬੀ ਚੋਣ ਦਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਪੁੱਜੀ। ਅਸੀਂ ਸਮਾਨੰਤਰ ਪ੍ਰਾਪੇਗੰਡਾ ਦੇਣ 'ਚ ਸਫਲ ਰਹੇ। ਇਥੇ ਹੀ ਸਾਨੂੰ ਖਬਰ ਮਿਲੀ ਕਿ ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿਖੇ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਰਾਮੂੰਵਾਲੀਆ, ਬਲਤੋਜ ਪਨੂੰ, ਨਾਹਰ ਔਜਲਾ ਆਦਿ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੇ ਹਮਦਰਦਾਂ ਨੋ ਮੀਡੀਏ ਤੋਂ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਕੋਈ ਦੇਵ ਪੁਰਸ਼ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰੇਗਾ ਉਸ ਨੂੰ 10000 ਡਾਲਰ ਅਸੀਂ ਇਨਾਮ ਵਜੋਂ ਦਿਆਂਗੇ। ਮੈਂ ਵੀ ਥਾਂ ਥਾਂ ਤੇ ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਵੰਗਾਰ ਦੋਵ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅੱਗੇ ਸੁੱਟੀ ਪਰ ਦੇ ਵ ਪੁਰਸ਼ ਦੜ ਵੱਟ ਗਏ। ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿਖੇ ਮੁੜ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇ ਸਮਾਗਮ ਕੀਤਾ। ਸਮੁੱਚੇ ਰੂਪ 'ਚ ਦੇਖੀਏ

ਸਮੇਂ 'ਚ ਹੋਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣਗੋ। ਫਿਲਹਾਲ ਇਸ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੁਲਕ ਦੋ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਬਤਾ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਫੰਡ ਵੀ ਬਬਰ ਸਰਚ ਹ। ਮਰ ਸਭ ਇਸ ਲਹਿਰ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਚਲਾਈ ਹੋ. -ਸਤਿਕਾਰ ਕਮਾਇ

_ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਲੜਨ ਦੇ ਅਜੰਡੇ

ਤੋ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੀ ਵਿਉਂਤਬੰਦੀ ਕਿੰਝ ਹੋਵੇ ਇਹ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੇ ਜਥੇਬੰਦਕ ਆਗੂਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਜੋੜ ਕੇ ਵਿਚਾਰਦੇ

-ਦੇਣ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਪਰਕ ਰੱਖਣ ਦੇ ਉੱਤੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੀ ਨਿਰਭਰ

-੮0੨-੮੨ :

1 ਆੀਬੁਜਾਨਸਾਜਜ 2 ਆਾਸਾਜ ਗਗਗਜਾਬਬਜਨਨਦ ਸ਼ਰੀਰ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਤੋਂ ਫੁਰਤੀਲਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਅਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੈਲਰੀਆਂ

ਆਧਾਰ ਬਣ ਜਾਣਾ ਜੋਕਰ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ੱਕਤ ਨੁ

ਕੈਲਰੀਆਂ ਦੀ ਦੀ ਹੁੰਦ

ਹੀਂ ਕਰਨੀ ਤਦ (ਵਿ ਜਿ ਦਿਨ 1900-2000

'00-1500 ਕੈਲਰੀਆਂ ਦੀ। ਣਾ

' ਸਰੀਰਕ ਖਸ਼ਾਂ ਚ 600 ਕੈਲਰੀਆਂ ਦਾ ਕਤ ਲਈ 800-

ਜਾਣਾ ਮਾਮੂਲੀ ਗੱਲਹੈ ।

(. 4. : ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੇ | ਗੇ” 5 98 '- << ੨੩ ਵਿ ਜੀਤ ਸੱ 1 ॥

ਸੇ : (4 ਸੀ

੧੧੧ਰਲ ਨਾਲ 10... ੪ ਜੀ

ਮੁੰਹ-ਖੁਰ ਦਾ ਰੋਗ : ਦਾ

ਰੀ ਪੂ ਦੇ ਪਰਾਂ ਅਤ ਮੱਚ ਵਿੱਚ ਭਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਣੂ ਰੋਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੂਤ ਦਾ ਰੋਗ ਕਹਿ

ਹੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਖਾ-ਪੀ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਰੇਗੀ ਪਸ਼ੂ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਛਾਲੇ ਹੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਰਕੋ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਚਾਰਾ ਖਾਣ ਸਮੇਂ ਤਕਲੀਫ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਚਾਰਾ ਨਹੀਂ ਚਰ ਸਕਦਾ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ (ਨੌਹਾਂ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਚਮੜੀ ਤੇ ਵੀ ਛਾਲੋ ਹੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲਾ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀੜੋ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ

_ [ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆ- --ਛੋਟੀਆ ਖੁੱਡਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਚਮੜੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਨਾਲ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਤਕਲੀਫ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ੬ ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਪੋਲੋ ਥਾਂ ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਉਸ ਦੇਂ ਪੈਰ ਸਾਫ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਕਿਸਾਨ ਵੀਰ ਪਸੂ ਨੰ ਪੱਕੇ ਥਾਂ

ਹੈ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰ ਲਾਲ ਦਵਾਈ ਦੁ ਨਾਲ ਧੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕਰ ਕੀੜੇ ਪੈ ਗਏ ਹੋਣ ਤਾਂ ਲਾਲ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਧੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀੜਿਆਂ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਤੋਲ (ਦਵਾਈ ਵਾਲਾ) ਜ਼ਰੂਰ

ਉਪਰ ਲਿਖੀ ਸਹਾਇਤਾ, , ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੇ ਵਾਰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਲਾਲ ਦਵਾਹੀ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਦੇ ਛਾਲੋ ਖੁਸ਼ਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ

ਰ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਬਹੁਤ ਗੁਣਕਾਰੀ ਸਿੱਧ ਹੋ [ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਪੋਲਾ ਹਰਾ ਚਾਰਾ, ਦਲੀਆ ਜਾਂ ਰੋਟੀਆਂ

ਨੂੰ ਤੋਲ (ਸਰ੍ਹੋਂ ਦਾ ) ਲਾ ਕੇ ਖੁਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਸ਼ੁ ਨੂੰ ਕੁਝ ਖੁਰਾਕ ਮਿਲ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਦਵਾਈ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਕਿਸਾਨ

ਵੀਰ ਪਸ਼ੂ-ਪਾਲਕ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ

ਹਨ। ਉਹ ਮੂੰਹ-ਖੁਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਕ ਵੈਸ਼ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਪੁਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪਸ਼ੂ ਦਾ ਮਾਸ (ਚੰਮ) ਬੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਜਾਂ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਚੂਹਾ ਮਾਰ ਕੇ ਲਾਉਣ ਨਾਲ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਛਿੰਟੋ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਉਤੋ ਮਾਰਨ ਨਾਲ ਜਾਂ ਤਵੀਤ ਧਾਰੀ ਕਰਵਾਉਣ ਨਾਲ, ਇਸ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ-ਪਰ ਇਹ 100 ਫੀਸਦੀ ਗੱਲ ਗਲਤ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪਸ਼ੂ ਦਾ ਮਾਸ (ਚੰਮ) ਬੰਨ੍ਹਣ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਜਿਹੜੇ

ਗਲੋ ਮਾਸ ਨਾਲੋਂ ਜਾਂ ਜੀਵਿਤ ਮਾਸ ਜਿਆਦਾ ਗੁਣਕਾਰੀ ਹੈ। ਦੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਚੂਹਾ ਮਾਰ ਕੇ ਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ

_ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੀ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛੋ ਜਿਹੇ ਚੂਹਿਆਂ ਤੋਂ ਫੈਲੀ ਬਿਮਾਰੀ

'ਪਲੋਗ' ਨਾਲ ਕਿੰਨੇ ਕੁ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦਾ ਮੂੰਹ ਦੇਖਣਾ ਪਿਆ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਚੂਹਾ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪਲੇਗ ਦੀ ਇਕ ਐਸੀ ਖਤਰਨਾਕ ਬਿਮਾਰੀ! '00 ਲਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਮੁੰਹ-ਖੁਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਇਹ

ਇਲਾਜ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਨਹੀਂ। ਇਹ ਗੱਲ ਗਲਤ ਹੈ । ਜੇਕਰ ਇਸ ਨਾਲ ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਚਂ

ਤਾ ਰ੍ . ਹੈ ਪਤ ਪੀ ਰਿ ਬੀ ਇਨ ਸਨ ਤਨ ਰਿ 4,

ਪਦਾਰਥ ਹੈ, (ਸਿਉ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਉਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਰੋਗੀ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਇਹ|` ਸਰਾਬ ਦੇ ਛਿੱਟੇ ਮਾਰਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਦੇ ਅਣੂ (ਕਣ) ਉੱਡ ਕੇ| ਜ਼ਖਮਾਂ ਤੇ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਅਲਕੋਹਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ|

ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਜਰੂਰੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇਂ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਆਪਣਾ

ਕੰਮ ਛੱਡ ਕੋ ਮੇਰੋ ਵੱਲ ਤਬੱਜੋਂ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਹਾਣੀ

ਦੱਸੀ । ਸਾਡੇ ਘਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਤਾਏ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਸਾਧ ਮਸਤ ` [ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਹ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਮੈਂ 14-15 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਘਰ ਦੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮੰਨਦੇ ਸਨ। 14-15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਜਿਸ ਤਰਫ ਮੇਰੇ ਘਰ ਵਾਲ਼ੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਮੋਰਾ ਉਸ ਰਸਤੇ ਵੱਲ ਜਾਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਾਂ ਬਦਲਦਾ ਗਿਆ। ਸਾਡਾ ਤੇ ਸਾਡੇ ਤਾਏ ਦਾ ਘਰ ਇੱਕ ਸੀ,ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਫੀ ਇੱਕ ਸੀ। ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਲੰਘ ਜਾਣੀ। ਉੱਥੋ ਡੋਲੀਆਂ ਖੋਡਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਹਰ ਵੋਲੋ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਮਹੌਲ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਜਿਆਦਾ ਤਰ ਜਵਾਨ ਮੁੰਡੇ ਕੁੜੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਸਨ ਜੋ ਖੇਡਦੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਅਸੀਂ ਡਰਦੇ ਡਰਦੇ ਜਾਣਾ। ਘਰਦਿਆਂ ਨੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕੰਮ ਕਰ ਚਾਹੇ ਨਾ

ਕਰ ਆਈ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਇਆ ਕਰ। ਸੇਵਾ ਕਰਿਆ _

ਕਰ। ਫਲ ਮਿਲੋਗਾ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ 10%1 ਪਾਸ ਕਰਕੇ ਪਲੱਸ ਟੂ

| ਹਰਮੋਨੀਅਮ ਵਜਾਉਂਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਮੇਰਾ ਖਿਆਲ ਜਿਆਦਾ ਤਰ

| ਰਰਮੇਨੀਅਮ ਵਿੱਚ ਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਉਹ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕਿੰਨੀਆਂ

ਕ ਦਿਨ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੈ ਮਨ ਦੀ ਹਾਲਤ ਪ੍ਰਗਟਾਉਣ ਦੀ

0. 11,

ਤੋਂ ਖ਼ਬਰਦਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ। ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਮ ਰੋਗ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੋ ਜਦ ਆਉਣਾ ਮੋਰੇ ਵੱਲ ਵਧਣ ਦੀ ਕਈ ਵਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਘੂਰਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖਣਾ ਸ਼ੁਰੁ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਬਾਬੇ ਦੀ ਪਾਈ ਹੋਈ ਰੱਖ ਤਵੀਜ, ਲਾਹ ਕੇ ਲਕੋ ਲਏ ਤੋ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੇਰਾ ਤਵੀਤ ਡਿਗ

_ਪਿਆ ਤੋਂ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਇਹ ਡਰਾਮੇ ਮੈਂ ਕਈ

।ਤਵਾਰ ਦੇਖੇ। ਹਾਰਕੋ ਮੈਂ ਬਾਬੇ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਡਾ ਘਰ ਛੱਡ ਕੋ ਜਾਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਦੀਪਕ, ਬਲਤੇਜ, ਬਲਜੀਤ ਤੋ ਪਿੰਡ ਦੇ ਹੋਰ ਕਈ ਮੁੰਡੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖੇਡਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਤਿੰਨ-ਚਾਰ ਵਜੋ ਖੇਡਣ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਖੇਡਦੇ ਗਹਿੰਦੇ।

ਇਕ ਦਿਨ ਉਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਖੋਡ ਕੌ ਹਟ ਗਏ। ਬਲਤੋਜ ਬੋਲਿਆ, "ਚਲੋ ਅੱਜ ਬੇਰ ਖਾ ਕੇ ਆਈਏ।”

ਬਾਕੀ ਮੁੰਡੇ ਵੀ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ ਤੋ ਬੇਰੀਆਂ ਵੱਲ ਤੁਰ

ਬੇਰੀਆਂ ਉਤੋ ਚੜ੍ਹ ਕੋ ਉਹਨਾਂ ਰੱਜ ਰੱਜ ਕੇ ਬੋਰ ਖਾਧੇ। ਟਾਹਣੀਆਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੋ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬੇਰ ਝਾੜ ਲਏ ਤੋਂ ਜੇਬਾਂ ਭਰ ਲਈਆਂ। ਦੀਪਕ ਬੋਲਿਆ, "ਚਲੋ ਬਈ ਹੁਣ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਚੱਲੀਏ।” ਹਾਂ ਬਈ ਚਲੋਂ ', ਬਲਜੀਤ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਜਿਹੜੇ ਬੋਰੀਆਂ ਉਤੇ ਚੜ੍ਹੋ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਛਾਲਾਂ ਮਾਰ ਕੋ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰ ਆਏ। ਬਲਜੀਤ ਨੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਚੁੱਕਿਆ ਤੋ ਕਿੱਕ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ।

" ਇਕ ਮਿੰਟ ਠਹਿਰੋ ', ਮੈਂ ਹੁਣ ਆਇਆ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਬਲਜੀਤ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਜੀ ਦੇ ਖੋਤ ਵੱਲ ਭੱਜ ਗਿਆ ਤੋਂ

` ਟਿਊਬਵੈਲ ਵਾਲੋਂ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਰੱਸਾ ਚੁੱਕ ਲਿਆਇਆ। ਰੱਸਾ `._` [ਭਾਵੇਂ ਛੋਟਾ ਸੀ ਪਰ ਕੰਮ ਸਾਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।

ਬਲਜੀਤ ਰੱਸੇ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਗਿਅ। ਉਸ ਨੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਠੁੰਡਾ ਮਾਰਿਆ ਤੋ ਫੁੱਟਬਾਲ

[( ਬਾਹਰ ਆ ਤਿੰਗਿਆ। । 1

੧. ੩ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਰੱਸਾ ਛੋਟਾ ਹੋਣ ਕਰਕੋ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜਨ ਵਿਚ ਕੁਝ

ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਖੂਹ ਦੇ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੋ ਮੁੰਡੇ ਉਹਨੂੰ ਖੂਹ ਵਿੱਚੇਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰ ਹੀ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹਨਾਂ

`_` | ਫਿਖਿਆ, ਬਲਜੀਤ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਹੋਠਾਂ ਡਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ

ਤੱਕ ਨਾ। ਸਾਰੋ ਮੁੰਡੇ ਘਬਰਾ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਡਰਦੇ ਮਾਰੇ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਨੂੰ

__[ਭੁੱਜ ਪਏ। [।

_ ਉਹਨਾਂ ਪਿੰਡ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ ਹੀ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਖਬਰ

`` (ਮਰੋ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਫੈਲ ਗਈ। ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਫਿਕਰ ਧੈ ਚਿਆ। ਲੋਕ ` [ਫਟਾਫਟ ਕਈ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਰੱਸੋ ਵਗੈਰਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਖੂਹ ਵੱਲ

੫ ੨.

ਮਾਰਚ-ਅਪੈਲ 9011

ਭੱਜ ਪਏ। ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਆਪਣਾ ਟਰੈਕਟਰ ਲੈ ਕੋ ਚੱਲ ਪਿਆ।' ਪਿੰਡ ਵਾਲੋ ਖੂਹ ਵੱਲ ਭੱਜੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਕ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਦਾਦੀ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ 'ਜਾਓ ਵੇ ਭਾਈ, ਛੇਤੀ ਜਾਓ। ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਕੱਢੋ ਖੂਹ ਵਿਚੋਂ । ਖੂਹ 'ਚ ਤਾਂ ਓਪਰੀ ਸ਼ੈਅ ਦਾ ਵਾਸ ਐ।' ਇਕ ਹੋਰ ਮਾਈ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ। " ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਆਣਿਆਂ ਨੂੰ ਐਨੀ ਵਾਰ ਆਖਿਐ ਬਈ ਖੂਹ ਵੌਨੀ ਨਾ ਜਾਇਆ ਕਰੋ। ਖ਼ੂਹ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਤਾਂ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਡੇਰਾ ਐ। ਨਿਆਣੇ ਹਟਦੇ ਈ ਨਹੀਂ।

" ਤੂੰ ਭੱਜ ਕੇ ਡੇਰੇ ਵਾਲੇ ਬਾਬੇ ਨੂੰ ਸੱਦ ਲਿਆ। ਉਹ ਮੰਤਰ ਪੜੂਗਾ

ਤਾਂ ਮੁੰਡਾ ਠੀਕ ਹੋਊਗਾ।”

ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖ਼ੁਹ ਦੇ ਦੁਆਲੋ ਭੀੜ ਜੁੜ ਗਈ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੋ ਕੋ ਆ ਰਹੇ ਗੁਰਮੀਤ ਤੇ ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੋ ਆਪਣੇ ਸਾਈਕਲ ਖੂਹ ਵੱ ਹੀ ਮੇੜ ਲਏ।

"ਡੇਰੇ ਵਾਲਾ ਬਾਬਾ ਏਥੇ ਕੀ ਕਰੂਗਾ ?' ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਨੋ[ ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ। -

" ਓ ਭਾਈ ਓਪਰੀ ਸ਼ੈਅ ਨੂੰ ਡੇਰੇ ਵਾਲਾ ਬਾਬਾ ਆਪੇ ਕਾਬੁ ਕਰੂਗਾ। " ਸੁੰਦਰ ਸਮਝਾਉਣ ਲੰਗਾ। : ਏਨਾ ਹੀ ਬੋਲਿਆ ਸੀ ਕਿ ਖੂਹ ਵਿਚ ਉਤਰੋ ਗੁਰਮੀਤ ਨੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਬਲਜੀਤ ਨੂੰ ਮੇਢੇ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਿਆ ਤੋ ਉਤਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਸਾ ਖਿੱਚਣ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਜਿਉਂ ਹੀ ਉਹ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ, ਸ਼ਮਸ਼ੋਰ ਨੇ ਟਰੈਕਟਰ ਚਾਲੂ ਕਰ ਲਿਆ। ਗੁਰਮੀਤ ਨੋ ਦੋ ਜਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਾਲ ਲਿਆ ਤੇ ਬਲਜੀਤ ਨੂੰ ਟਰੈਕਟਰ ਉਤੇ ਪਾ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵੱਲ ਚਲੋ ਗਏ। ।

ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਕੁਝ ਲੋਕ ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਹੋ ਗਏ

ਬੇਹੇਸ਼ ਹੋਇਆ

ਰ੍ "ਪਤਾ ਕਿਵੇਂ ਰੇ ਬਈ ਖੂਹ ਵਿਚ ਗੈਸ ਹੈ ਕਿ ਹੂ ਨਹੀਂ 7" ਇਕ ਹੋਰ ਆਦਮੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। ॥ ੬ ' ਪਤਾ ਲਾਉਣ ਵਾਸਤੋ ਖੂਹ ਵਿਚ ਜਗਦੀ ਹੋਈ ਮੇਮਬੱਤੀ ਵਿ, ਜਾਂ ਦੀਵਾ ਉਤਾਰੋ। ਜੋ ਉਹ ਬੁਝ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਸਮਝ ਲਓ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਉ', ਦਮਘੋਟੂ ਰੀਸ ਹੈ। ਗੁਰਮੀਤ ਨੇ ਲੀਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾ ਕੇ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਸੁਟਿਆ ਸੀ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਉਹਨੇ ।। 0 ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਉਤਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਉੱਤੋ ਕੱਪੜਾ ਬੰਨਹ ਉਰ, ਲਿਆ ਸੀ। ” ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸਮਝਾਈ। ਰਘਬੀਰ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ। " ਇਹ ਗੈਸਾਂ ਆਪਾਂ ਖਤਮ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਆਂ ? ” ਰ੍

'ਹਾਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ” ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਨੋ ਸਮਝਾਇਆ, "ਪੂਹ ਵਿਚ ਚੂਨੇ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਪਾ ਦਿਓ ਜਾਂ ਛਤਰੀ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਖੂਹ ਵਿੱਚੋਂ ਇੰਝ ਬਾਹਰ ਕੱਢੋ ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਬਾਲਟੀਆਂ ਭਰ ਕੋ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੇ ਆਂ। “

"ਕਿਉਂ ਚਾਚਾ ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਹਾਂ, ਸੱਦ ਫੇਰ ਆਪਣ ਡੇਰੇ ਵਾਲੋ ਬਾਬੇ ਨੂੰ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਕੇ ਓਪਰੀ ਸ਼ੈਅ ਕੱਢ ਦੇਵੇ ਖੂਹ ਚੇਂ। ਇਕ ਮੁੰਡੇ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਨੂੰ ਛੇੜਿਆ ਤਾਂ ਕੋਲ ਖੜ੍ਹੋ ਸਾਰੇ ਜਣੇ ਹੱਸ ਪਏ।

| ਸੁੰਦਰ ਗੁੱਸਾ ਖਾ ਕੇ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਨੂੰ ਤੁਰ ਪਿਆ।

ਡੋਢ ਕੁ ਘੰਟੇ ਬਾਅਦ ਬਲਜੀਤ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਟਰੈਕਟਰ ਮੁੜ ਆਇਆ। ਉਹਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਛੋਤੀ ਹੋਸ਼ ਆ ਗਈ ਸੀ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਗੋਲੀਆ _ਦਿੱਤੀਆਂ ਤੋ ਉਹਨੂੰ ਘਰ ਭੋਜ ਦਿੱਤਾ।

0, । ਤਰਾਂ ਦਮ ਘੁਟ ਜਾਣਾ ਸ [

ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਓਪਰੀ ਸ਼ੈਅ ਕੀ ਕਈ ਰ (ਜੀ ਤੀ ਿ

ਕਿਸੇ ਡਰ ਜਾਂ ਦਬਾਅ ਅਧੀਨ ਨਾ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ ਚੰਰੀ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਗੇ । ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ-ਜਿੰਦਾਬਾਦ , ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਮੁਰਦਾਬਾਦ ਦੇ ਜੋਸ਼ੀਲੋ ਨਾਅਰਿਆਂ ਨਾਲ ਕਾਨਫਰੰਸ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿਚ ਪਾਸ ਕੀਤੋ ਗਏ ਇਕ ਮਤੇ ਰਾਹੀ ਅਖੱਤੀ ਬਾਬਿਆਂ, ਜੋਤਸ਼ੀਆਂ, ਸਾਧ- ਸਿਆਣਿਆਂ ਖਿਲਾਫ 1954 ਦੋ ਮੈਜਿਕ | ਰੇਮਡੀਜ਼ ਐਕਟ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ (ਨ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਕਾਨਫਰੰਸ ਦਾ ਸਮੁੱਚਾ ਸੰਚਾਲਨ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ [ਜੋਨ ਆਰਗੋਨਾਈਜ਼ਰ ਤੋਂ ਸੂਬਾ ਸਕੱਤਰ ਜਸਵੰਤ ਜੀਰਖ ਨੰ

ਹਰਮੇਸ਼ ਲਾਲ

ਅੱਜ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹੈ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਜੀ।

ਗੁੱਟ ਘੜੀ ਨਹੀਂ _ ਜੁੱਤੀ ਮਾੜੀ ਪਾਂਵਦੇ। ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਕਰਦੇ ਜਰੂਰੀ ਜੀ, ` ਅੱਜ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹੈ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਜੀ।

ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਡੇਰਿਆਂ 'ਚ ਬੈਠੇ ਨੋ, ਬੰਨ੍ਹ ਪਾਲਾਂ ਲੋਕੀਂ ਉੱਥੇ ਜਾਂਦੇ ਨੱਠੇ ਨੇ। ਨਕਲ ਉਵੇਂ ਕਰਦੇ ਨੇ. ਹੂ-ਬ-ਹੂ ਜੀ, ਅੱਜ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹੈ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਜੀ।

ਮੀਟ ਤੋਂ ਸ਼ਰਾਬ _ ਤੋਂ ਨੇ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰਦੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਤੋਂ ਨੇ ਵੱਖ ਕਰਦੇ। ਠੱਗੀ ਚੁੰਗਲੀ ਲਈ ਹੈਗੇ ਮਜ਼ਬੂਰ ਜੀ, ਅੱਜ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹੈ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਜੀ।

ਕਹਿੰਦੇ ਖਾਣ ਪੀਣ ਦੀ ਨਾ, ਕਮੀ ਕੋਈ ੬ ਸਸਤੀ ਬਰੈਡ ਕੋਕਾ ਕੋਲਾ ਹੋਈ _ਏ। ਪੰਝੀ ਪੈਸੇ ਚਾਹ ਦਾ ਕੱਪ ਸਸਤਾ ਹੈ ਜੂਸ ਜੀ, ਅੱਜ ਦੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹੈ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਜੀ।

ਅਤੋ ਜੋਕਰ ਕਿਸੇ ਈਸਾਈ ਨੂੰ ਇਹ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ 'ਈਸਟਰ ਕਿਉਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ 1 " ਤਾਂ ਉਹ ਝੱਟ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ : ਸੀ। " ਖੋਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਨਾਲ ਈਸਅਰ ਦਾ ਕੋਈ ਸਬੰਧ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਦਲੀਲ ਤੋਂ ਸੱਖਣੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਮੁਰਦਾ ਇਨਸਾਨ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜੀਉਂਦਾ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਬਾਈਬਲ' ਵਿਚ ਈਸਟਰ ਅਤੇ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜੀਵਤ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਫਿਰ ਈਸਟਰ ਮਨਾਈ ਕਿਉਂ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ? ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਈਸਟਰ ਤਾਂ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਦੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ

ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ 28 ਮਾਰਚ 1975 ਦਾ 'ਕਰਿਸਚੀਅਨ ਟੂਡੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਸੰਪਾਦਕੀ 'ਚ ਈਸਟਰ' ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਇਉਸਟਰ' ਨਾਂ ਦੀ ਬਸੰਤ ਬਹਾਰ ਦੀ ਦੇਵੀ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। __

```ਈਸਟਰ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਅਗਰ ਬਸੰਤ ਬਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੰਨ ਲਈਏ ਤਾਂ ਕੁਝ ਦਲੀਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਕਿ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਾਦ ਚੰਗਾ ਮੌਸਮ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਹਰ ਇੱਕ

ਖੁਸ਼ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਨਵੇਂ ਮੌਸਮ ਦੇ ਆਗਮਨ

ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਆਂਡਿਆਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੰਗ ਬਰੰਗੇ ਆਂਡੇ ਤਾਂ ਈਸਾ ਦੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਨਮ ਤੋਂ ਕਈ ਹਜਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਪੂਜਾ ਲਈ ਫ੍ਰਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਫੈਕ ਐਡ ਵੈਗਨਲਜ਼ ਸਟੈਂਡਰਡ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਔਫ

ਈਸਾਈ ਲੋਕ ਈਸਟਰ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ

ਇਹਨੂੰ ਪੂਰੇ ਚੰਦ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਈਸਟਰ ਦੀ ਤਾਰੀਖ

ਨਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਈਸਟਰ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੋ ਸੂਰਜ ਦੀ

_ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੋ ਹੈਮ ਸੂਰ ਤੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸੂਰ ਨੂੰ

[ਚੀਜ਼ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਦਰਖਤ, ਪੌਦੇ, ਜਾਨਵਰ ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਇਨਸਾਨ

_ਤਾਜ ਦਾ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗੋਲਾਈ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਈਸਾ ਮਸੀਹ ਫੋਲਕਲੋਰ, ਮਾਈਥੋਲੋਜ਼ੀ ਐਂਡ ਲੈ ਜੰਡੋ ਦੇ ਸਫਾ 341. ਤੋ ਇਸ

ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ ਹਿਆ ਹੈ। ਜਿਥੋਂ ਤੱਕ ਖਰਗੋਸ਼ ਦਾ ਸੁਆਲ ਹੈ, ਖਰਗੋਸ਼ ਦੇ ਬੱਚੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਜੰਮਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਿਸਰ ਵਿਚ

ਹੁਣ ਵੀ ਚੰਦ ਦੇ ਚੱਕਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਮਿਥੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ

ਜਿਥੋਂ ਤੱਕ ਸੂਰਜ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਫੁਲਤ ਦਾ ਚਿੰਨ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਸਵਾਸਤਿਕਾ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸੂਰਜ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਮਿਥਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੋ ਸੂਰਜ ਦਾ ਸਬੰਧ ਜਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਵਾਧੇ

ਵੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਈਸਟਰ ਡਿਸ ਨੂੰ ਗਰੀਕ ਦੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੁਜਾ ਨਾਲ ਜੇੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਜਮਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੇ ਕੇਕ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਈਸਟਰ ਤਿਸ ਵਿਚ ਹੈਮ ਦੀ ਵਰਤੇ

ਇੰਡੋਯੂਟੋਪੀਅਨ ਲੋਕ ਵਧਣ ਫੁਲਣ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

` ਪੁਰਾਣੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿਚ ਈਸਟਰ ਦਾ ਦਿਨ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਲੋਕ ਵਧੀਆ,ਸਾਫ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਕਪੜੇ ਪਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਉੱਤਰ ਯੂਰਪ | ਅਤੇ ਬਦਸ਼ਗਨੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਫ ਅਤੋ ਨਵੇਂ ਕਪੜੇ ਪਾਉ'ਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਤੱਕ ਇਹ ਰਿਵਾਜ਼ ਜੀਉਦਾ ਹੈ ਅਤੋ[_ ਨਿਊਯਾਰਕ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ " ਫਿਫਥ ਐਵਿਨਿਯੂ" ਤੇ ਈਸਟਰ ਵਾਲੋ ਸੀ ਕੀਤੀ ਜੀ

| ੯

ਫੁੱਲਾ ਜਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਹਾਰ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦਾ ਤਾਜ ਵੀ ਈਸਟਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਪੱਤੋ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਨਵੇ ` ਜਨਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਭਾਰਤ 'ਚ ਵੀ ਵਿਆਹਾਂ ਸ਼ਾਦੀਆ ਦੇ | ਮੌਕਿਆ ਤੋ ਫੁੱਲਾ ਅਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰੈ।| __` ਜਿਸਦਾ ਕਿ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਹੈ। ਫੁੱਲਾ ਦੇ ਗੋਲ ___

ਦੇ ਤਾਜ ਨਾਲ।

ਬਾਕੀ ਸਫਾ 44 ਤੇ

ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦਾ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਪਸਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੁੱਤੀ ਚੇਤਨਾ ਜਾਗ ਰਹੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਤਰਕਸ਼ੀ _ [ਸੋਚ ਨੂੰ ਅਪਨਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਗੱਲ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬਿਆਂ, ਸਾਧ [ਉਹ ਆਪਣੇ ਖੁਰ ਰਹੋ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਚਲਦਾ ਰੱਖਣ ਲਈ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥਕੰਤੇ ਵਰਤ ਰਹੋ ਹਨ। ਕੋਟਕਪੂਰਾ ਨੌੜਲੇ ਪਿੰਡ ਹਫੀ ਨੌਂ ਦੇ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬੇ ਮੇਹਣ ਨੇ 22 ਦਸੰਬਰ 1997 ਨੂੰ ਅਖੌਤੀ ਇੰਡੀਅਨ ਭਗਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠ 50-60

| ਰੋਲਿਆਂ-ਚਪਟਿਆਂ ਤੋ ਹੋਰ ਸਮਾਜ ਵਿਰੋਧੀ ਅਨਸਰਾਂ ਨੂੰ ਨਾਲ

ਲੈ ਕੇ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਬਰਗਾੜੀ ਤੋ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਬਰਗਾੜੀ ਇਕਾਈ ਦੇ ਦਫਤਰ ਉਪਰ ਸੋਚੀ ਸਮਝੀ ਸਾਜਿਸ਼ ਤਹਿਤ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਮੈਂਬਰਾਂ/ਮ ਹਮਦਰਦਾਂ ਦੀ ਸੂਝ-ਸਿਆਣਪ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਤਾਂ ਟਲ ਗਿਆ ਪਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਸਦਕਾ ਮੋਹਣ ਚੇਲੇ ਨੂੰ ਕੋਟਕਪੂਰਾ __ [ਥਾਣੇ 'ਚ ਜਨਤਕ ਇੱਕਠ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੀ ਗੰਡਾ ਗਰਗਰਦੀ

` [ਲਈ ਲਿਖਤੀ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ। ਇੱਥੇ [ਇਹ ਵਰਨਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਮੋਹਣ ਚੇਲਾ ਉਹ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬਾ ਹੈ ` [ਜਿਸ ਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਹਕੂਮਤ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਹਰੀ ਨੌ ਵਿਖੋ । ਭੰਡਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਤੋ ਸਿੱਖਿਆ

[ਮੰਤਰੀ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਰੂਪ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਸਨ।

[ਤੋ ਵਹਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ,ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਖਿਲਾਫ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਜ਼ ਕਰਦੇ | ਹੋਏ ਮੋਹਣ ਚੋਲੋ ਵਰਰੀ ਦੰਭੀ ਬਾਬਿਆਂ ਦਾ ਪਰਚਾ ਫਾਸ਼ ਕਰਨ

` ।ਲਈ 25 ਜਨਵਰੀ 98 ਨੂੰ ਬਰਗਾੜੀ ਬੱਸ ਸਟੈਂਡ ਉਪਰ ਸੂਬਾ

| ਮ੍ੰਧਰੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਭਰ | ਤੋਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਇਕਾਈਆਂ ਨੌ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਕਾਨਫਰੰਸ

__ ਨੂੰ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਆਗੂਆਂ ਸ੍ਰੀ ਰਾਜਿੰਦਰ ਭਦੌੜ, ਪ੍ਰੋ: ਸੁਖਵੰਤ ਸਿੰਘ, [ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਨਿਰਮਾਣ,ਸੱਤਪਾਲ ਸਲੋਹ, ਰਾਮ ਸਵਰਨ, ਮਾਸਟਰ

[11੮ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਹੋ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁੰਡਾਗਰਦੀ

ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨੂੰ ਘਰ-ਘਰ ਲੈ ਕੋ ਜਾਣਗੋ। ਆਗੂਆਂ ਗਈਆਂ ਅਫਵਾਹਾਂ ਦਾ ਖੰਡਨ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿਚ ਇਨਕਲਾਬੀ ਜਮਹੂਰੀ ਜਥੇਬੰਦੀਆ ਦੇ ਆਗੂ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਰੁਪ 'ਚ ਪਹੁੰਚੇ । ਉਹਨਾਂ ਹਮਲੇ ਦੀ ਘਟਨਾ ਦੀ ਸਖਤ ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਚ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ। ਇੰਡੀਅਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਫਰੰਟ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਆਗੂ ਸ੍ਰੀ _ਕਿ ਸਾਧਾਂ-ਸੰਤਾਂ ਤੋ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂਆਂ ਦਾ ਅੰਦਰਖਾੜੇ ਗੱਠਜੋੜ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੂਰਖ ਬਣਾ ਕੋ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨਾਂ ਤੋ ਪਰਦਾ ਪਾਉਣਾ ਹੋ ਧਰਮਾਂ-ਜਾਤਾਂ ਤੋ ਫਿਰਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਦੰਗੇ ਕਰਵਾਉਣਾ ਇਨ। ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਹੋ। ਜਮਹੂਰੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸਭਾ ਪੰਜ

`_ | ਆਗੂ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਸਮਝਣ ਦਾ ਭਰਮ ਪਾਲ ਰਹੋ ਅਖੌਤੀ ``|ਬਾਬਿਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਰਕਸ਼ੀਲ

[! ੧ ਕੁ

ਨ [ ਤਤ

ਉਇ ੧ ੧ ॥ ਹਰ [ ਰੱ । ਰ੍ ੨੨੬੬ ੍

ਅਜੋਕੀ ਸਿਆਸਤ ਕਿਸੇ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਵੀ ਲੋਕ ਪੱਖੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਮਕਸਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦਾ ਲਾਹਾ ਲੈ ਕੋ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਭਾਗ ਦੀ ਉਮਰ ਲੰਮੀ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ “ਨਾ ਵਿਚ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੀ ਬੀਜ ਬੀਜਣ ਵਾਲੋ ਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇਸ ਹਨੋਰੇ ਦਾ ਪਾਸਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਧ, ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਦ ਮਾਤਰ ਹਨ ਜੋ ਅਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਸੇਵਾ

ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੋਚਣ ਸਮਝਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ .

ਕਿਸਮਤ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਉਲਝਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾੜੀਆਂ ਜਿਉਣ ਹਾਲਤਾਂ ਗਰੀਬੀ, ਕੰਗਾਲੀ ਆਦਿ ਨੂੰ

ਪਿਛਲੋ 'ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ' ਆਖ ਕੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕਰਦੇ _

ਹਨ। ਦਿਨ ਰਾਤ ਕਿਸਮਤ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਵਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਪ ਸ਼ਾਹੀ ਠਾਠ ਵਿਚ ਭਾਣਾ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਸਬਰ ਨਾਲ ਜਿਉਂਣ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ! ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਬਜਾਏ 'ਅਗਲਾ ਜਨਮ' ਸੁਆਰਨ ਦੀ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕੁੰਨ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਗਠ॥ 1੧9 ਰ੍ ਸਾਧ ਤੇ ਸਿਆਸਤ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਦੇ ਪੂਰਕ ਹਨ। ਸਾਧ

ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਚਣ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਲ ਕੇ ਉਹਨਾਂ

ਨੂੰ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾ ਦੋ ਲੱਛੇਦਾਰ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਤੋ ਲੁੱਟ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ

[ਇ

ਬਣਨ ਲਹੀ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੋਂ

ਕਰਕੇ ਕੁਰਸੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸੇ ਲਈ ਸਿਆਸੀ ਨੇਤਾ ਸਾਧਾਂ ਦੇ ਡੇਰਿਆਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਨੱਕ ਰਗੜਦੇ _ ਰ੍ ਹਨ। ਸਾਧਾਂ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਰੂਪੀ ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਭੀਖ ਮੰਗਦੇ

ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਕੁਰਸੀਆਂ ਤੋ ਬੈਠਣ ਵਾਲੇ ਸਿਆਸੀ _ਨੋਤਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ 'ਸੰਤਾਂ ' ਦੇ ਡੋਰਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਭਰਕੇ ਤੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਦੇਹਾਂ ਦਾ ਇਕ ਦੂਸਰੋ ਨਾਲ ਗੂੜ੍ਹਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ | ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਭੋਲੋ-ਭਾਲੋ ਲੋਕ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਗਲੋ | ਜਨਮ ਰੂਪੀ 'ਸਵਰਗ' ਵਿੱਚ ਭੇਜਣ ਦਾ ਲਾਰਾ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੂਸਰਾ ਇਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰ ਪੈਰ ਸੁਪਨੇ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਆਪਸੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸਮਾਜ ਲਈ ਬਹੁਤ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ । ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਗਿਆਨਤਾ ਤੇ ਲਾਈਲੰੱਗਤਾ ਸਹਾਰੇ ਆਪਣਾ ਸੁਆਰਥ ਸਿੱਧ ਕਰਕੇ ਵੀ ਚੰਗਾ 'ਮਾਣ-ਤਾਣ' ਹਾਸਲ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਨਜ਼ਰੀਆ ਹੀ ਸਾਧ ਤੇ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨਾਲ ਹੀ ਲੋਕ ਮਨਾਂ ਉਪਰ ਪਿਆ ਪਰਦਾ ਦੁਰ ਹੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਅਸਰ ਕਾਰਣ ਅਖੌਤੀ ਸੰਤਾਂ ਨੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲਾ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨਾ ਵੀ ਆਰੰਭ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਲਾਈਲੰਗ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੋ ਆਪਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਹਿ ਤੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚ ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦੋਣ ਵਾਲੋ ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ-

ਧਮਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਇੱਕਾ-ਦੁਕਾ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ [

ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਛਾਂਹ ਖਿੱਚੂ ਫਲਸਫੇ ਦੀ ਹਾਰ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। |

ਸੱਚ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹਾਰਦਾ ਤੋ ਨਾ ਹੀ ਸੱਚ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਬਿਰ ਦਬਾ ਕੋ|

ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਤੋ ਗਲਤ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ [__ ਦੇ ਪਹਿਰੇਦਾਰਾ ਦੀ ਹਾਰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤਰਕ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ[ __ ਨਾਲ ਕਿਸਮਤ-ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਵੇਲਾ ਵਿਹਾ ਚੁੱਕੇ ਫਲਸਫੇ ਦਾ ਹਨੋਰਾ

ਦੂਰ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਆਪ ਘੜਨਗੇ, ਆਪਣਾ ___`

ਸਵਰਗ ਖੁਦ ਸਿਰਜਣਗੀ। ਉਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਖੌਤੀ ਸਾਧ-ਸੰਤ | ਤੋ ਉਹਨਾਂ ਦੇ 'ਅੰਗ ਰੱਖਿਅਕ' ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਕਾਰ _ 1 ਜੀ! (ਉਵ ਸਫਾ 28 ਦਾ ਬਾਕੀ ਰੇ ਰ੍ ਬਾਰਵਾਂ ਇਜਲਾਸ

ਕੀਤੀ। ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਧਰਮ ਤੇ ਜਾਤ ਦਾ ਖਾਨਾ ਬੰਦ ਕਰਨ | __

ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ (ਰਜਿ: ਦਾ 12 ਵਾਂ ਸਾਲਾਨਾ ਇਜਲਾਸ ਆਰ.ਐਸ. ਮਾਡਲ ਸਕੂਲ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਭਰ ਤੇਂ 100 ਡੈਲੀਗੋਟ ਤੇ 40 ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਇਜਲਾਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸ਼ੈਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸ੍ਰੀ ਮੇਹਣ ਲਾਲ ਕਾਲੜਾ ਨੋ ਕੀਤੀ ਜਦ ਕਿ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਟਕਕਾਰ ਡਾ: ਚਰਨਦਾਸ ਸਿੰਧੂ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੇਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਮੰਡਲ ਵਿਚ ਡਾ: ਰਾਜਿੰਦਰ ਪਾਲ ਸਿੰਘ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ 'ਤਰਕਸ਼ੀਲਾਂ , ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਬਰਗਾੜੀ, ਰਾਜਪਾਲ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋ : ਸੁਖਵੰਤ ਸਿਘ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਡਾ, ਚਰਨ ਦਾਸ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸ਼ਾ ਕਰਦਿਆ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਗੁਜ਼ਾਰੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡਾਂ 'ਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਡਾ: ਸਿੰਧੂ ਨੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਪ੍ਰਸੰਸ਼ਾ ਕਰਦਿਆ ਆਖਿਆ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਕੰਮ ਤੁਸੀਂ ਸਮਾਜ ਲਈ ਆਪਣੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਜਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਇਹੋ ਕੰਮ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਨਾਟਕਾਂ ਰਾਹੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਹਨਾਂ ਆਖਿਆ ਕਿ ਸੁਸਾਇਟੀ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੇਤੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਲਾਹੋਵੰਦ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਿਦਕ ਦਿਲੀ ਤੋ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਇਸ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਅੱਗੋ ਲਿਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸ੍ਰੀ ਮੋਹਨ ਲਾਲ ਕਾਲੜਾ ਨੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਨੂੰ ਜੀ ਆਇਆ |[ਆਖਦਿਆਂ ਸੁਸਾਇਟੀ ਨੂੰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ।

ਬਹਿਸ ਆਰੰਭ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਸ੍ਰੀ ਰਾਜਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਿੰਤਕ ਐਮਰਸਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆ ਬਹਿਸ ਨੂੰ ਉਸਾਰੂ ਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੇ। ਰਿਵੀਊ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਦਰਜ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਜਾ ਸਲਾਨਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੇਲਾ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਨਫਰੰਸ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਪਛੜੇ ਵਰਗਾਂ ਵਿਚ ਵਹਿਮ ਭਰਮ ਸਬੰਧੀ ਸੈਮੀਨਾਰ ਉਪਰ ਭਰਪੁਰ ਬਹਿਸ ਹੋਈ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਭਵਨ ਤੋਂ ਸਕੂਲ ਸਬੰਧੀ

ਬਾਰਵੇਂ ਇਜਲਾਸ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ 12ਵਾਂ ਸਲਾਨਾ ਇਜਲਾਸ

ਅਸ਼ਕ ਇੰਗਲੈਂਡ ਫੇਰੀ ਤੇ ਤਰਲੋਚਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕੈਨੇਡਾ ਫੋਰੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਪਾਸਾਰ ਲਈ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ। ਵਿਦੇਸ਼ ਫੇ ਰੀਆਂ ਦਾ ਮਸਲਾ ਵੀ ਇਜ਼ਲਾਸ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਿਆ।

ਦੇ ਪਾਸਾਰ ਲਈ ਨਵੇ' ਸਾਲ 'ਚ ਕੀਤੀਆ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਬਾ ਕਮੇਟੀ ਮੀਟਿੰਗ 'ਚ ਤੈਅ ਕਰਨ ਲਈ) ਮਜ਼ਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਡੈਲੀਗੋਟਾਂ ਤੋ ਸੂਬਾ ਕਮੇਟੀ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ 'ਚ ਕਾਰਜ ਵਿਉਂਤ ਉਪਰ ਵਧੇਰੇ ਵਿਚਾਰ/ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਸਮਾਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਇਜਲਾਸ ਵਿੱਚ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਹੋਈ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਬਰਗਾੜੀ ਨੂੰ ਸੂਬਾ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ ਜੀਰਖ਼ ਨੂੰ ਸੂਬਾ

/ਇਕਾਈਂ ਰਾ੭ਘਰਨਾ ਛਲ ਅਤੋ ਪ੍ਰਮੇਸ਼ਰ ਪੋਸੀ। ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭੀਮ ਸੈਨ 3. ਘੰਡਾਂਵਨਾਂ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਮੈਜਕ ਸ਼ੋ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭੀਮ ਸੈਨ। ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤ ਭੂਮੀ ਪ੍ਰਯੋਗਸਾਲਾ ਉਦਘਾਟਨ ਤੇ ਮੈਜਕ ਸ਼ੇ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਤੇ ਭੀਮ ਸੈਨ ਸ.ਸਸ.ਸ.ਸਕੂਲ ਰਾਮਪੁਰਾ ਮੰਡੀ ਫੂਲ, ਮੈਜਕ ਸ਼ੇਅ ਬੂਲਰਾ ਜੰਟਾ ਸਿੰਘ ਮੈਜਕ ਸ਼ੇ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਭੀਮ ਸੈਨ ਜਗਦੇਵ ਰਾਮਪੁਰਾ

;

੨

/ਏਕਾਈ ਕਾਦਰਾਸ਼ਾਦਾ

-ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਂਬੀ (ਰਜਿ: ਦੀ ਇਕਾਈ ਕਾਦਰਾਬਾਦ ਵਲੋਂ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਜਾਦੂ ਦੇ ਟਰਿਕ ਕਿਤੇ ਗਏ ਹੋਠ ਲਿਖੋ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਅਤੋ ਉਧਮੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕੀਤੋ ਗਏ।

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।

6-7-97 __ ਬਾਲਦ ਕਲਾਂ 20-7-97 _ਬੱਸਣਾ 27-7-97 __ਘੰਗਰੇਲੀ । 7-8-97 __ ਕੁਲਬੁਰਛਾਂ ੧ ੬ 23-8-97 __ ਨਮਾਦਾਂ ੧੧ ਸਰ 19-9-97 _ਫਹਿਪੁਰ

0 ੮੨੧੬੧

ਇਕਾਈ ਕਾਦਰਾਬਾਦ ਇਕਾਈ ਧਾਰਾੰ ਸਥਾਨ ਸੀ ਤਤ ਸਹਿਯੋਗ ਕਿਰਤੀ ਮਜ਼ਦੂਰ ਯੂਨੀਅਨ ਬੋਨੜਾ।

ਪੋਸ਼ ਕੀਤੋ ਗਏ।

ਜਾਦੂ ਦੇ ਟ੍ਰਿਕ ਸੁਖਦੇਵ ਧੂਰੀ, ਕੁਲਵਿੰਦਰ, ਬੰਟੀਂ। ਵਿ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਆਗੂ ਸੁਖਦੇਵ ਧੂਰੀ। ਲਖਵਿੰਦਰ ਪਾਲ

/ਏਕਾਈੰ ਗੜ੍ਹਸੱਕਾਨ

ਮਿਤੀ __: _13-7-97

ਸਥਾਨ ਪਿੰਡ ਭਵਾਨੀਪੁਰ (ਬੀਤ)

ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੋਜਿਕਟ੍ਰਿਕਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਗੁਰਪਾਲ ਡੁੰਗਰੀ, ਮਾ ਉਂਕਾਰ ਅਤੇ ਤਕਰੀਰਾਂ।

ਬੁਲਾਰੇ ਸ੍ਰੀ ਸੱਤਪਾਲ ਸਲੋਹ, ਡਾ: ਜੇਗਿੰਦਰ,ਮਾ ਨਰੇਸ਼,

ਪੁਗੀ-ਮੰਚ ਸੰਚਾਲਨਾ। _ ਮਾ. ਤਿਲਕ ਰਾਜ ਤੇ ਸਾਥੀ। ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ, ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ /ਏਕਾਈ/ ਬਰਗਾੜ? (1) ਮਿਤੀ 5-6-97 ਸਥਾਨ : - ਡੀ.ਸੀਐਮ. ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਕੋਟਕਕਪੁਰਾ। ਤਕਰੀਰ ਅਤੋ ਮੈਜਿਕ ਸ਼ੇਅ :- ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ । ਸਹਿਯੋਗ :- ਰਾਜੂ ਜੱਸਲ, ਰਾਹੁਲ ਕੋਟਕਪੂਰਾ। ਪ੍ਰਬੰਧਕ :- ਸ੍ਰੀ ਮਤੀ ਰਹਿਮਤ ਤਾਰਿਕ (ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ) ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ :- ਕਰੀਬ 460 ਬੱਚਿਆ ਨੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿਚ ਬੇਹੱਦ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਸਵਾਲ ਵੀ ਪੁੰਛੋ। (2) ਮਿਤੀ 28-6-97 ੍ ਸਥਾਨ : - ਹੋਮ ਸਾਇੰਸ ਕਾਲਜ ਕੌਣੀ। ਤਕਰੀਰ : - ਰਣਜੀਤ ਸਿਵੀਆਂ, ਖੁਸ਼ਵੰਤ ਬਰਗਾੜੀ। ਮੈਜਿਕ :- ਰੋਸ਼ਮ ਸਿੰਘ, ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ।

ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਤੋ ਸਹਿਯੋਗ :- ਸ੍ਰੀ ਮਤੀ ਰਵਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਫਸਰ | ___

ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ :- ਲੜਕੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵਲੰਟੀਅਰਜ਼ ਪਿੰਡ ਤੇ ਘਰਾਂ 'ਚੋਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰ ਕੇ ਲਿਆਈਆਂ (3) ਮਿਤੀ 20-7-97

ਸਥਾਨ :- ਪਿੰਡ ਅੱਕੂ ਮਸਤੇ ਕੇ (ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ)

ਤਕਰੀਰ :- ਰਣਜੀਤ ਸਿਵੀਆਂ ਮੇਜਿਕ _:- ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ, ਰੋਸ਼ਮ ਸਿੰਘ ਸੁਖਰਾਜ। ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਅਤੇ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ :- ਐਸ. ਬਰਜਿੰਦਰ । ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ :- ਸੰਘਰਸ਼ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦੇ ਸਮੂਹ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਅਹੁਦੇਦਾਰ।

/ਏਕਾਈ ਭਾਵਾਨ/ਗੜ੍ਹ ੍ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ :- ਆਰਟ ਸੈਂਟਰ ਸਮਰਾਲਾ ਵਲੋਂ ੍

ਨਾ ਰਲ, ਦਾਨ (੭੧੧੧ % ਦੂ % ੧1 ਮਿਡ ੧7 ਨੜਦ 2 ੧0੮੬" ੪੧੪ਜ। “੧' ੧” ੧ ਪੁ ॥ 6 ੨ ਨ ਲਹਿ ਆ ਦੀ ਤਤ ਨ ਨਾ ਨੂ੪ ਜਾ (ਨ ਮਾ ਜਿ ੧ ਮਿ (0, 1੧1੩੧]. ਹਾ ਮਿ ਨ ਜਰ ਰ: ਕੇ ਸਰਲ ------ - ਜੂ ਰ ਚ ਨ ਰੂ ਦਧਲ;੭੭7 “ ਜੁਬਾਨ ਜਾ ੧੧੫ ਹੂ ; ਜੀ ੬ ਨ ੧੧7੭4 ਹੈ ੧ 00੬..."

`[ਤਕਰੀਰ :- 0 1 0 ਪਾਖੰਡੀ 'ਬਾਬੋ' ਵਲੋਂ ਲੋਕ ਲੋਕ ਕਟਾਹਿਰੇ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਇਕਬਾਲ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਲਹਿਰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਗੈਬੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਦਾਅਬੇਦਾਰ ਪਾਖੰਡੀ ਤੋ ਪ੍ਰਜੀਵੀ ਸੰਤਾਂ“ _|ਸਿਆਣਿਆਂ/ਬਾਬਿਆਂ ਵਲੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲਾ ਦੀ ਚਣੱਤੀ ਦਾ 1 ੍ ਨ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ ਮਾਫੀ ਨਾਮੇ ਮੁ ਮੁੱਲਾਂਪੁ ਅਤੋ "ਗੈਬੀ ਤਾਕਤਾਂ "ਨੂੰ ਝੂਠ ਦਾ ਪੁਲੰਦਾ ਇਕਬਾਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਸੱਦੇ ਤੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਜਾਦੂ ਸ਼ੋਅ, ਪਿੰਡ ਬਿਲਾਸਪੁਰ, ਅਨੇਕਾਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਅਖਬਾਰਾਂ/ਰਸਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖੀਆਂ __ਰੱਖ ਬਾਗ, ਡਾਬਾ ਰੋਡ, ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪਿੰਡ ਜੰਡਾਲੀ (ਨੋੜੇ ਬਣਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।ਪਿਛਲੋ ਦਿਨੀ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਇਕ ਕੋਸ ਅਹਿਮਦਗੜ੍ਹ) ਆਰੀਆ ਕਾਲਜ (ਲੜਕੇ) ਲੁਧਿਆਣਾ ਪਿੰਡ ਸਸਾਇਟੀ ਦੀ ਫਗਵਾੜਾ ਇਕਾਈ ਕੋਲ ਪੰਜਾਬ ਕਲਾ ਸੰਗਮ ਦੀ ਸਰਾਭਾ ਆਦਿ ਵਿਚ ਭਰਵੇਂ ਇਕੱਠਾਂ ਵਿਚ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਿਰਦੇਸਕ ਭੈਣ ਸੁਮਨ ਲਤਾ ਰਾਹੀ ਆਇਆ ਜਿਸ ਕੋਸ ਰਾਹੀ ਪੋਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦੇ ਕੜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਬਾਬੇ ਦਾ ਪੜਦਾ

੭ਾਂਝਾ ਹਰਾਗਨਨ 4 ਕੰਮ ਕਰ ਹੀਆ ਹਨ। ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਬਾਲ ਲੋਕ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ` [ਗੀਤ :- ਸ਼ਿੰਗਾਰਾ ਸਿੰਘ ਚਹਿਲ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਨੇ ਲੋਕ ਮਨਾਂ ਨੂੰ ਟੁੰਬਿਆ। ਰਸ ; ਬੋਜ਼ਾਰੂ ਦੀ [ਇਕਾਈ ਸ਼ਧਾਰ /ਲੁ/ਧਿਆਣਾ? ਰ੍ ਹਸ [ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖੇ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿਚ ਮਾਸਟਰ ਲੂ; ਰਾਜਿੰਦਰ ਭਦੌੜ, ਮਾਸਟਰ ਭਜਨ ਸਿੰਘ ਤੋ ਤਰਸੇਮ ਜੋਧਾਂ (ਸਾਬਕਾ `-_ [ਐਮ.ਐਲ.ਏ) ਨੋ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਰੱਖੋ। ॥ ਤ।

1 ਵਤਨ ਮਨ ਚ ਕਾਲਨੀ ਰਣੀਤ ਸਾਗਰ ਤੈਮ ਦੀ ਰਾਮ ਲੀਲਾ ਗਰਾਉਂਡ ਵਿੱਚ ਬ

ਦੀ: ਤੋ ਮਾਨਸਿਕ ਲੁੱਟ ਕਰਦਾ ਸੀ,ਉਥੇ ਕੁਝ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਲੁੱਟ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਥਿਤ ਵਿਆਹ ਆਦਿ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੋਸ਼ ਕਰਕੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚ ਦਾ ਪਸਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਇਹਨਾਂ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਆਗੂਆਂ ਅਤੇ ਲੌਕ _ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿਚ ਸੂਬਾ ਸਕੱਤਰ ਐਸ਼ਕ ਕੁਮਾਰ ਇਕਾਈ ਲੁਧਿਆਣਾ ਮੋਰਚਾ ਫਗਵਾੜਾ ਦੋ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਸ ਪਰਜੀਵੀ __ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਜੀਰਖ ਸਕੱਤਰ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਸੀਨੀਅਰ `ਬਾਬੋ ਦਾ ਉਪਰੋਕਤ ਮਹੁੱਲੋ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਵਿਚ ਮੈਂਬਰ ਮਾ: ਭਜਨ ਸਿੰਘ, ਚਮਕੌਰ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਨੋਤ, ਰਜਿੰਦਰ ਪਰਦਾ ਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ। ਮਿਤੀ 11-2-97 ਨੂੰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ, ਡਾ: ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ ਬਲਦੇਵ ਸੁਰਿੰਦਰਪਾਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਸਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੈਸ ਸਕੱਤਰ, ਘਣਸ਼ਾਮ _ ਸਿੰਘ, ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਅਤੇ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਆਦਿ ਨੌ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ

[ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ (ਛੁੱਟੀਆਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂਸਕੂਲਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆ ਸਰ! ਰ ਹਾ ਰੰ ਜਿਤਣ `__ ਤਾ ਸਰਾਂ ।ਰਸਿਆਰਪੂਰ। ਵਲੋਂ ਜਾਦੂ ਦੇ ਸੋਅ ਰਾਮ ਲੁਭਾਇਆ

ਲਿਆ ਕੋ ਸੁਸਾਇਆ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਰ ਲੱਗਭਗ 10 ਕਿਲੋ ਸੀ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਇਸ 'ਬਾਬੇਂ' ਕੋਲੋਂ ਲਿਖਤੀ ਮੁਆਫ਼ੀਨਾਮਾ ਲਿਖਵਾ ਕੋ ਇਸ ਬਾਬੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ 'ਬਾਬੇ' ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਅਜਿਹਾ ` [ਬਿਤਾਂਵਾਗਾ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਇਸ ਸਰਗਰਮੀ ਦੀ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹਿਰ 00 ਫਰੀ ਵਾਰਾ ਇਹਦੀ ਦਬ ਗਿ ਇਕਾ ਮਯਕਮਗੀ ਰਖੀ ਵਲ.

` | ਜਗਤਪੁਰ ਅਤੇ ਸਸ.ਸ.ਸ. ਮੁਕੰਦਪੁਰ (ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ) ਦੇ ਸਕੂਲ ਮਥ੍ਹਾਨ : ਮਿਰ ਹੋਲੀ ਰਿਚ ਮਿਤੀ ੩ ਤਵੀ | ਵਿਚ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਮੁਕੰਦਪੂਰ ਦੇਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਮ੍ਰੇਗੁਰਾਮ : ਸੈਜਿਕ ਸ਼ੋਅ _____ ਮਰ | ਬਹਾਦਰ ਸਿਘ ਨੌ ਤਾਂ ਸਟੇਜ਼ ਤੇ ਸਪੀਕਰ ਲੱਗਾ ਕੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲਾਂ (00114

ਰੂ

117 [॥

[ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੋ ਵਹਿਮਾਂ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਅਪੀਲ

9 (1 : ਜੀਐਚ.ਜੀ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਗੁਰਸਰ ਸੁਧਾਰ ਵਿਖੇ (0 ਐ; ਐਸ ਐਸ. ਕੈਂਪ ਡੇ ਤਕਰਸ਼ ਲੁ ਪ੍ਰ ਗਰ 7) ਕੀਤਾ ਰਿ ਗਅ | ।<ਕਪਗੀ ਤੇ

6] ॥(% | 10411 06 "0

1. ਲੋਕ ਕਲਾ ਮੰਚ, ਮੰਡੀ ਮੁਲਾਂਪੁਰ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ

| ਦਫਤਰ #ਵਾਜ਼ ਆਈਂ ਸ਼ਹ/ਇਤਾ 1. ` ਪੋ.ਸੀ. ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਰਕਸ, ਕਲੱਕਤਾ 2 ਡਾ: ਆਰ ਕੇ ਮੋਰੀਆ,ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਹਕੀਮ!-ਵਾਇਆ ਫਗਵਾੜਾ ਜਿਲਾ ਕਪੂਰਥਲਾ 3. _ ਸ੍ਰੀ ਹਰਮੇਸ਼ ਮਾਨਵ, 1255, ਲੰਮਾ ਪਿੰਡ ਡਾਕ: ਚੁਗਿਟੀ, ਜਿਲਾ ਜਲੰਧਰ_ 4 _ ਸ੍ਰੀ ਹਰਜੋਤ ਸਿੰਘ ਡੀ.ਏ.ਵੀ. ਮਾਡਲ ਸੀ.ਸੈ.ਸਕੂਲ ਖੰਨਾ (ਲੁਧਿਆਣਾ) _ | ਅਸ਼ਕ ਰਾਹੀ [1 ਸ੍ਰੀ ਲਾਭ ਸਿੰਘ 1186 ਹਮ ਇਵ ਸੈਰ 3 ਧਣੀ /ਏਕਾਈ ਬਾ/ਠੱਡਾ ਰਾ2?' - ਰ ॥ ਸ੍ਰੀ ਸੋਣ ਲਾਲ ਭਾਰਗੇ ਟੀਚਰ ਕਮ-ਕਲਰਕ ਦਫਤਰ ਬੀ.ਪੀ.ਣੀ.ਓ_ ਸੰਗਤ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ /ਏਕਾਈ/ ਬਗਾਜ਼ਰ ਠਾਹਾ 1. ਦੋਆਬਾ ਟੈਂਪੂ ਯੂਨੀਅਨ ਬਲਾਚੋਰ 2 ` ਜਜੀ. ਟਾਇਰ ਐਂਡ ਲੁਬਗੀ ਕੈਟਸ, ਬਲਾਚੋਰ 3. ਚੌਧਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਹਾਲ ਬਲਨਾਂਚੌਰ /ਏਕਾ£? ਹਨਹਾਲ? 1. ਬਲਜੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਵੀਨਾ ਵਲੋਂ ਮਰ ਰਸਨ ਝਰਗਾੜ? ਗਾਹ 1 ਸਹੀ ਗੁਰਚੇਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਜੰਟ ਸਿੰਘ ਐਸ.ਸੀ.ਓ ਸ੍ਰੀ ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪੰਮਾ ਸ੍ਰੀ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਰਾਜਸਥਾਨ ਮਾ ਚਾਨਣ ਵਦਰ । ਮਾ ਐਸ ਬਰਜਿੰਦਰ ਹਾ] ਇਕਾਈ ਰਾੜ ਸਹਿਬ ਰਹਾ 1. ਗਰ ਤਤ ਨੀ ਸਿਤ ਜਿੰਥਾ ਪਿ /ਇਕਾਈਂ ਸ਼ਾਹਕੇਟ ਰਾਗ 1. ਸ੍ਰੀ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਬਾਗਪੁਰ, ਅੰਪੂ ਆਰਟ ਪ੍ਰੈਸ, ਸ਼ਾਹਕੋਟ (ਜਲੰਧਰ) 2 ਸਰਵਜੀਤ ਸਿਤ ਤੋਂ ਡਰਨਾ ਵੱਗ ਰਚੇ ਪਿਸੀਯ ਸਿ ਕਲਰ /ਏਕਾਈਂ ਗੰਪੜਾ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਫਤਹਿਪੁਰੀ ਸਾਬਕਾ ਜੋਨ ਕਨਵੀਨਰ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ,ਪੰਜਾਬ (ਗੰਜ; ਇੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਬਦਨਪੁਰੀ ਸ੍ਰੀਂ ਅਮਰਨਾਥ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਦਲੀਪ ਚੰਦ ਪਿੰਡ ਸੈਣੀ ਮਾਜਰਾ ਡਾ: ਨੂਰਪੁਰ ਬੇਦੀ; ਤਹਿ: ਸ੍ਰੀ ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਪਿੰਡ ਕਟਾਣਾ , ਡਾਕਖਾਨਾ ਅਪਰਾ (ਜਲੰਧਰ) _

ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ (ਰੋਪੜ)

1 ਕੀ ਪੈ ਤਰ ਕੰ 7 ਹੂ ਤਤ ਹੈ

2. _ ਸ੍ਰੀ ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਲਲਤੋਂ ਖੁਰਦ, ਜਿਲਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਲੋਂ ਆਪਣੇ ਲੜਕੇ ਹਰਮਨਜੋਤ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਤੇ

ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ (ਰੋਪੜ)

ਕਕਕਕਲਲਲ

65051,- 1704- ।

150,/- ੧ 1106-

100,/- 6/- ਭਉ ਦੂ

1000/- ' 100,/-

_65006/- 1007-। 6514-

150.4-

500/- ਇੱ 6500/-| ਤੋਰੀ 500/- 500//- 500,/- 500,//-

100,/- | ਇ

100/- 0. 60//-

250,- ॥ [ਮ 100,/- 200,/- 100,/- 1007- 100/- 1006/- 100,-

ਸਰ7 /ਇੰਦਰ ਜਾਤ, ਸੰ ਸੁਰਜਤ ਰੱਡੰ, ਸਰ ਹਨਜ/ਤਾ ਝਲੂਰ ਅਤੇ ਸ੍ਰ “ਹਨ #ਘ ਵਲੰ' ਕਲਕੱਤੇ ਵਲ /ਏਕਾਤਰ ਕਤ ਸ਼ਹ/ਏਤਾ/

_ ਸ੍ਰੀ ਈਸ਼ਰ ਸਿੰਘ (ਟਿੱਬਾ ਮਨਮੇਹਣੀ ਰੋਡ, ਕਲੱਕਤਾ #ਸ : ਬਚਨ ਸਿੰਘ 'ਰੰਗੀਆਂ 1 -ਬੀ ਕੁਸਟੀਆ ਰੋਡ, _ਬਸ੍ਹੀ ਗੁਰਬਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 53-ਏ, ਗਰਚਾ ਰੋਡ, ਸਸ੍ਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ 5-ਏ, ਤਿਲਜਲਾ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਚਿਮਲ ਲਾਲੁ,

ਭਵਾਨੀਪੁਰ ਇਉ 56-ਹਾਜਰਾ ਰੋਡ, । ੪ ਸੀ 0,

ਬਾਵਾ ਸਿੰਘ (ਢੁਡੀਕੋ) 19ਏ੭1 ਬਿਲਤਲਾ ਰੋਡ ਕਲਕੱਤਾ

2514- ਸ੍ਰੀ ਸਤਪਾਲ ਸਿੰਘ, ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, 19 ਗਰਚਾ ਵਸਟ ਲੋਨ ਰ 2017/- ਸ: ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ, 2/2 ਹਜਰਾ ਲੋਨ, ਕਲੱਕਤਾ, ਸ੍ਰੀ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ,52 ਗਰੀਆ ਹਟ ਰੋਡ, ਸ: ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਹਾਕਮ ਸਿੰਘ ਵਾਲਾ), ਡਾ: ਜੀਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ 23-ਏ, ਓਲਡ ਬਾਲੀਗੰਜ ਰੋਡ, ਇਨ੍ਹਾਂ

ਸਾਰਿਆਂ ਵਲੋਂ ਦੋ-ਦੇ ਰੁਪਏ 800,//- ਸ: ਨੋਬ ਸਿੰਘ ਗਰਚਾ ਮੋਟਰ ਗੈਰਿਜ, ਸ੍ਰੀ ਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ 52 ਗਰਚਾ ਰੋਡ, ਹਰੇਕ 151 ਰੁਪਏ 302 ਮੇਲਾ ਸਿੰਘ (ਮੰਧੇਕੇ) ਤਿਲਜਲਾ ਰੋਡ, ਸ: ਜੰਗੀਰ ਸਿੰਘ, ਬੀਰਾ ਸਿੰਘ, ਗਰਚਾ ਮੋਟਰ ਗੈਰਿਜ, ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ

ਹਰੀ ਸਿੰਘ 45-ਏ ਹਾਜਰਾ ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਮੇਹਨ ਸਿੰਘ 61-ਸੀ ਟੇਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਹਰੇਕ ਨੇ 150,- 600/- ਸ: ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ 49/2 ਈ£1 ਜੋ.ਕੋ.ਐਮ. ਸਰਨ, ਸ: ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਤਾਰਾ ਤਲਾ ਰੋਡ, ਸ: ਸੁਰਜਨ ਸਿੰਘ,

4 ਗਰਚਾ ਫਸਟ ਲੋਨ, (ਗਰਚਾ ਹੋਟਲ) ਹਰੇਕ ਨੇ 101/-ਰੁਪਏ 3037-

ਸ ਸ: ਹਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ) 21-ਏ ਫਕੀਰ ਹਲਟਰ ਲੋਨ, ਸ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ (ਨੱਥੂਵਾਲਾਗਰਬੀ) 53 ਨਸਕਰਹਟ ਰੋਡ, #ਅਜਾਇਬ ਸਿੰਘ (ਚੰਦਨਵਾਂ1119/20 ਇਸਟਨ ਪਾਰਕ ਰੋਡ, ਸ ਹਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਚੀਮਾ, 22 ਰੀਵਰ ਸਾਈਡ ਰੇਡ,ਬਰਕਪੁਰ, ਸੈਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ (ਮਹਿਰਾਜ) 26/5 ਐਰੀ ਪੇਖਰ, ਸੈ ਬਹਾਦਰ ਸਿੰਘ (ਤਾਲਾ) ਬੰਦਲ ਗੋਟ, ਬੀਰ ਭਾਈ 61-ਸੀ ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ,#ਸ੍ਰੀ ਦਲਜੀਤ ਸਿੰਘ 61-ਸੀ,ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਸਾਗੂ, 61-ਸੀ ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ,ਸਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ 61-ਸੀ ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਐਮ.ਜੀ.ਮੇਟਰ ਮਨਮੋਹਣੀ ਰੋਡ, # ਸ੍ਰੀ ਬਲਵਿੰਦਰ ਮਿਸਤਰੀ, ਮਨਮੋਹਣ ਰੋਡ,#ਸ੍ਰੀ ਸਫੀ ਖਾਨ, ਗੁਰਿੰਦਰ ਸ਼ੋਖਰ ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਚੀਮਾ, ਬੰਦਲ ਗੋਟ ਕਲੱਕਲਾ,ਸਸੁਰਜੀਤਸਿੰਘ 1-ਬੀ, ਕੁਸਟੀਆਂ ਰੋਡ, ਖਸ੍ਰੀ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਖੋਖਰ, 1-ਬੀ ਕੁਸਟੀਆਂ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਹੀ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੰਘ, 50ਪੰਦੇ ਪੇਖਰ ਰੋਡ,#ਸ੍ਰੀ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਘੇਲੀਆ ਕਲਾਂ) ਸੰਭੂਨਾਥ ਪੰਡਤ ਸਟਰੀਟ #ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ (ਘੋਲੀਆ ਕਲਾਂ ) ਸੰਭੂ _ਨਾਂਥ ਪੰਡਤ ਸਟਰੀਟ, # ਰਾਜੂ ਮਿਸਤਰੀ ਕਿਰਾਇਆ ਰੋਡ, #ਸ : ਬੰਤ ਸਿੰਘ 15/1, ਸਰਕਸ ਐਵਿਨਿਊ, #ਸ੍ਰੀ ਜੰਗੀਰ ਸਿੰਘ ਮਿਲਾਪ ਹੋਟਲ, 10071, ਸੀਜੀ ਆਰ. ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਦਾਰਾ ਸਿੰਘ (ਧਮੇਟ) ਡਾ. ਜੀ.ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਫੱਲੋਵਾਲ ਡਾ_ਜੀਐਸ. ਬਾਸੁ ਰੋਡ ਕਲੱਕਤਾ, ਝੈਸ੍ਰੀ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਮਾਂਗਟ (ਕਟਾਣੀ) ਗਰਚਾ ਸੈਕਿੰਗ ਲੋਨ, #ਸ : ਪਾਲ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ) ਗਰਚਾ ਸੈਕਿੰਗ ਲੋਨ, #ਸ_ ਰਾਣਾ ਸਿੰਘ ਬੰਦਲ ਰੋੜ, ਘਸ : ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਗਰਚਾ ਰੀਰਿਜ ਅਸ: ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਮੋਗਾ) 30 ਨੰ: ਚੇਤਲਾ ਰੋਡ, ਸਸ : ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ 38-ਏ, ਪੰਡਤੀਆ ਰੋਡ, #ਸ: ਜੰਗੀਰ ਸਿੰਘ 23-ਏ, ਓਲਡ ਬਾਲੀਗੰਜ ਰੇਡ, ਲੈਸ੍ਰੀ ਬੀਰਾ ਸਿੰਘ 45 ਹਾਜਰਾ ਰੋਡ, #ਸ : ਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧਮੇਟ 64. ਬਾਵਨ ਪਾੜਾ, #ਸ : ਚੰਦ ਸਿੰਘ 6/1, ਬਾਵਨ ਪਾੜਾ, ਸਸ : ਸੁਖਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ 2੭2 ਹਜਾਰਾ ਲੋਨ, ਸਸ੍ਹੀ ਪੱਪੂ 23-ਏ, ਬਾਲੀਗੰਜ ਰੋਡ, ਸ: ਹਾਕਮ ਸਿੰਘ ਸੀ.ਟੀ ਸੀ 8/ 0੪ ਟ੍ਰਾਵੇਜ਼ ਕੰਪਨੀ, ਸਸ : ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਰੋਡੇ ਡਾ: ਜੀ.ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਸਸ੍ਹੀ ਅਭੇਕ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ, ਡਾ: ਜੀ ਬਾਸੂ ਰੇਡ, ਸ ਮਾ: ਸ਼ਿਵ ਮੁਰਤ ਸਿੰਘ ਡਾ: ਜੀ ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ ਹਰੋਕ ਨੋ 100/- ਰੁਪਏ

ਸ੍ਰੀ ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ 50/2 ਹਜਾਰਾ ਰੋਡ

40006-| ` 756;

ਸੈਸ: ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ (ਹੋਟਲ ਵਾਲੇ ) ਬੰਦਲ ਗੇਟ, ਸਸ੍ਰੀ ਬਲਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਹੋਟਲ ਵਾਲੇ ) ਬੰਦਲ ਗੇਟ,

ਸੈਸ੍ਹੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਗਰਚਾ, #ੰਸ : ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ (ਫੌਜੀ ) 23-ਏ, ਬਾਲੀਗੰਜ ਰੇਡ, ਕਲੱਕਤਾ, ਸਸ : ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ੭-ਬੀ, ਹਾਜਰਾ ਰੋਡ ਹਰੇਕ ਨੇ 51/-ਰੁਪਏ 357/-1 ੍।. ਬਾਲੀਗੰਜ ਸਰਕਲ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ, ਡਾ: ਜੀਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋੜ, #ਸ੍ਹੀ ਕਲਿਆਣ ਸਿੰਘ 61 -ਸੀ, ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ 61-ਸੀ, ਟੇਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਬਸ੍ਹੀ ਬਿਮਲ 61-ਸੀ, ਟੋਲੀਗੰਜ ਰੋਡ, ਅਸੀ ਦਰਸ਼ਨ 'ਪੁੱਪੂ ' 61-ਸੀ, ਟੋਲੀ ਗੰਜ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ 'ਚੀਮਾ' ਬਾਲੀਗੰਜ, ਸੈਸੀ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਤਖਾਣ ਵੱਧ;

ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ (ਦੁਬਈਵਾਲਾ) ਨਸਕਰ ਹਟ, ਸੈਸ੍ੀ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ , 20 ਬੀ.ਟੀ. ਰੇਡ, ਸ੍ਰੀ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ 38 ਬੀਟੀ. ਰੋਡ, #ਸ : ਮੇਜਰ ਸਿੰਘ , 111 ਕੋ. ਡਾ: ਜੀ.ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਸੈਸ੍ਰੀ ਆਰ.ਡੀ. ਮਿਸਰਾ, ਹੋਟਲ 10 ਨੰ: ਵੁਡ ਸਟਰੀਟ, ਸ੍ਰੀ ਜਗਸੀਰ ਸਿੰਘ (ਮਿਸਤਰੀ) ਡਾ. ਜੀ.ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, ਸ੍ਰੀ ਹਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਡਾ. ਜੀ.ਐਸ. ਬਾਸੂ ਰੋਡ, #ਸ : ਮੋਵਾ ਸਿੰਘ ਮਿਸਤਰੀ ਗਰਚਾ ਗੈਰਿਜ, ਸਸ : ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ ਗਰਚਾ, ਸਸ : ਸੁਖਦੇਵ ਸਿੰਘ `_ ਕਿਰਾਈਆ ਰੋਡ, ਸਸ : ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਰੋਡੇ, ਤਾਰਾ ਤਲਾ ਰੋਡ ਹਰੇਕ ਨੇ 50/- ਰੁਪਏ 12. ਸ੍ਰੀ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ 60-ਸੀ, ਬੰਦਲ ਰੋਡ, ਲਸੀਸਰਜੀਤ ਸਿਘ ਚ ਜਦ ਬਸੀ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ 472-ਸੀ, ਹਾਜਰਾ ਰੋਡ ਹਰੋਕ ਨੇ 25/-ਰੁਪਏ

0/ਨਿਵਾਕੜ਼ ੪ਸ਼ਾੰ ਹੱਣ ਤੋੰ ਸ਼ਹ/ਏਤਾ

1, ` ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ (ਰਜਿ) ਇਕਾਈ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਮੈਂਬਰ ਮਾ ਉਰ

੍ਰੀ ਪ੍ਰੋਮ ਚੰਦ ਪਿੰਡ ਰਾਮਗੜ੍ਹ ਸਰਦਾਰਾਂ ਜਿਲਾ ਲੁਧਿਆਦਾ ਦਾ ਵਿਆਹ 30 ਨਵੰਬਰ 97 ਨੂੰ ਬੀਬੀ ਰਾਜਵੀਰ ਕੌਰ ਪੁੱਤਰੀ ਸ: ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਭਸੌੜ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਰਵਾਇਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਿਨਾ ਦਾਜ ਦਹੇਜ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਡੰਬਰ ਦੇ ਸੰਪਨ ਹੋਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਵਲੋਂ ਵਿਆਹ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੀ ਮੰਡੀ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਸੁਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦਾਦ, ਜਿਲਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਲੋਂ ਸ੍ਰੀ ਜਗਤਾਰ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਕਨੇਡਾ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਭਾਗੀਕੇ ਮੋਗਾ ਵਲੋਂ ਸ੍ਰੀ ਕਰੁਨੈਲ ਸਿੰਘ ਲੜਕੇ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਸ੍ਰੀ ਅਸ੍ਹੋਕ ਕੁਮਾਰ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਦੇਸ ਰਾਜ, ਰ਼ਾਪਪੁਰਾ ਫੂਲ ਵਲੋਂ ਪੇਤੋ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ

ਰ੍ ਸ੍ਰੀ ਰੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ: ਅਮਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਜੰਡਿਆਲੀ (ਲੁਧਿ) ਵਲੋਂ ਮਾਸਟਰ ਵਜੋਂ ਪਹਿਲੀ ਤਨਖਾਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਸ੍ਰੀ ਇੰਦਰਜੀਤ ਸਿੰਘ 1769ਅਰਬਨ ਸਟੇਟ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਲੋਂ ਆਪਣੇ ਲੜਕੇ ਦੇ ਤਕਰਸ਼ੀਲਾ ਵਲੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿਚ ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਜੱਸੜ, ਕਦ ਹਿਰ ਸਿਧ

_ ਤਰ ਮਟ/ਨੋਂ #ਨਯਮਤਾ ਤੱਰ ਤੋ ਸਹ/ਇਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲ ਸਾਕ? .

ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ 'ਜੀਰਖ' ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ, ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ (ਰਜਿ:

ਸ੍ਰੀ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਮਾਰਫਤ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਣੀ ਪੰਜਾਬ (ਰਜਿ) ____ ਸ੍ਰੀ ਦਲਬੀਰ ਕਟਾਣੀ ਕਲਾਂ, ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ

ਸ੍ਰੀ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ, ਸਕੱਤਰ ਇਕਾਈ, ਲੁਧਿਆਣਾ |

ਸ਼ ਮਤੀ ਸ਼ਰੰਦਰ ਕੌਰ, ਸੀਨੀਅਰ ਸਹਾਇਕ ਤਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਦਰ, ਤੋਲ ਬੀਜ ``` [&. ਸ੍ਰੀ ਮਤੀ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਐਮ.ਐਮ. ਸੈਣੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਲੁਧਿਆਣਾ ` "408 ਸਜ (ਹੀ 1. ਸ੍ਰੀ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਪੀਏ. ੇਸਣ ਆਫਿਸ ਹਲਦਾਰਾ, ਤਹਿਸੀਲ ਰਾਕਣਜਿ੍ਹਾ ਧਾ

1 ਲਾਇਫ ਸਰ __

ਲੁਧਿਆਣਾ 6 ਪ੍ਰਧਾਨ ਇ. ਆ

ਆ ਜੋਂਗੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪੱਤੀ ਭੋਜੂ ਪਿਤ ਬਡੂੰਦੀ ਤਰਸੀ ਰ ਸ੍ਰੀ ਰਵਿੰਦਰ ਜੋਸ਼ੀ, ਜੋਸ਼ੀ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰ, ਬੱਸ ਅੱਡਾ, ਦੱਲੋਹਾਰ, ਨ ਰੀ ਰਾਏਕੋਟ, ਜਿਲਾ ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਸ੍ਰੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭੰਡਾਰੀ ਮਕਾਨ ਨੌਸ਼ 7411. ਨਿਹੇਕਾਰੀ ਕਾਲੋਲੀ ਮੁਕਤਸਰ 'ਿਮਚਲ ਪਦ

ਡਾ: ਗੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਕਾਨ ਨੰ:ਸ਼ 13150, ਸ਼ਿਵ ਕਾਲੋਨੀ, ਸਾਹਮਣੇ ਡਾ: ਕੰਗ

250.4- 150,- 200,/- 1006-

` 600%6- ` 1006-

1100/-

6100,/-

1000,/- 10007-

-1000,/-

1000,/-

-10007-

400,-

1007-

_ਗੱਗੂ ਡਾ: ਜੀਵਨਜੋਤ 8901-165, ਨਿਊ ਹਰਿੰਦਰਾ ਨਗਰ, ਫਰੀਦਕੋਟ. ਕੰਗ. ਤਾਲ; ਨਲ ਭਕ ਬਠਿੰਡਾ।

ਸ੍ਰੀ ਸਤਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਸੱਦੇਵਾਲ ,ਡਾਕਖਾਨਾ ਚੱਕ ਭਾਈ ਕਾ,

#_ ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੌਰ 91-ਏ, ਸੈਕਟਰ 43-ਏ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ- 000 “ਵੀ ਸੰਗਰੂਰ) ਸਰਪੰਚ, ਹੀ ਹੀ (ਉਹ ਸਿਮ ਰ੍

ਸਰਪੰਚ, ਗਰਾਮ ਰੰ , ਗਗਮ ਪੰਚਾਇਤ ਸਦਰਵਾਲਾ, ਵਿ

; ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਫੱਤਣਵਾਲਾ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੇ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ ।

; ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਚੱਕ ਬੀਤ ਸਰਕਾਰ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋ- ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ ।

; ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਨੰਦਗੜ੍ਹ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋ ਜਿਲਾ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ।

; ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਥਾਂਦੇਵਾਲਾ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ।

ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਚੱਕ ਚਿਬੜਾਂ ਵਾਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋਂ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ। ਸਰਪੰਚ, ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਲੱਖੇਵਾਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ ਵਾ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ। ਸਰਪੰਚ, ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਕਾਨਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋਂ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ। ਸਰਪੰਚ, ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ ਭੁੱਲਰ, ੜਹਿਸੀਲ ਤੋ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ। ਡਾ: ਜੰਗਪ੍ਰੀਤ ਮਫਾੜ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਬਜ਼ਾਰ, ਮੋਰਿੰਡਾ, ਜਿਲਾ ਰੇਪੜ। ਸ੍ਰੀ ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਖੈਰ੍ਹਾਾਪਿਛਲੋ ਪੁਲਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਗਲੀ ਨੰ:ਸ਼, ਅਜ਼ਾਦ ਨਗਰ, ਸ਼ਾਹਕੋਟ, ਜਿਲਾ ਸੰਗਰੂਰ। ਕਾਮਰੇਡ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਜੰਡਿਆਲਾ, ਪੱਤੀ ਗਾਨਕੀ, ਜਿਲਾ ਜਲੰਧਰ। ਸ੍ਰੀ ਰਛਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਜਲਾਲਪੁਰ, ਡਾਕਖਾਨਾ ਜਾਂਗਲਾ,ਤਹਿਸੀਲ ਰਾਜਪੁਰਾ,ਜਿਲਾ ਪਟਿਆਲਾ (ਜਲਾਲਾਪੁਰ) ਸਰੀ ਇਕਬਾਲ ਬਹਾਦਰ ਸਿੰਘ ਮਾਰਵਤ ਸੀ ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਸਿੰਘ, ਸਾਹਮਣੇ ਅਕਾਲ ਸਰਵਿਸ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਜੀ.ਟੀ. ਰੋਡ, ਖੰਨਾ-141421 ਸ੍ਰੀ ਰਘਵੀਰ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ ਜੌੜਾ, ਮਕਾਨ ਨੰ:ਸ਼ 2503/15,ਚੌਕ ਚਬੂਤਰਾ ਗਲੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ। ਸੁੱਖਰਰਨ ਸਿੰਘ, ਪਿੰਡ ਨਾਂਲੋਕੀ, ਡਾਕਖਾਨਾ ਸਕਰਾਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ ਨਾਭਾ, ਜਿਲਾ ਲੁਧਆਣਾ ਪਟਿਆਲਾ। ਸ੍ਰੀ ਮਹੇਸ਼ ਵਰਮਾ ਪੁੰਤਰ ਸ੍ਰੀ ਬਲਦੇਵ ਰਾਜ ਪੁੱਤਰ ਸਿਟੀ ਕੰਮਪਿਊਣਰ ਸੈਂਟਰ, ਨੋੜੇ ਸ਼ਹੀਦ ਸਮਾਰਕ ਕਾਲਜ ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ ਜਿਲਾ ਬਠਿੰਡਾ- 151103 ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਤੇਜ ਸਿੰਘ ਚਾਹਲ ਮਾਰਫਤ ਪਾਯਲ ਫੋਟੋ ਸਟੂਡੀਓ, ਭਾਰਤੀਯ ਮਾਡਲ ਸਕੂਲ ਰੋਡ, ਨੋੜੇ ਬੱਸ ਅੱਡਾ ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ 151103 ਸ੍ਰੀ ਮੁਲਤਾਨ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਮੈਸ: `ਐਮ.ਐਸ. ਰੀ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਹਾਜੀਪੁਰ ਜਿਲਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ 144221 `

“| ਮਨਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨ-੧ 126, ਪ੍ਰੇਮ ਨਗਰ, ਕੋਟਕਪੂਰਾ, ਜਿਲਾ ਫਰੀਦਕੋਟ

ਡਾ: ਅੰਮ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ: ਗੁਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਮਹਾਂਬੱਬਰ, ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ ।

ਸਰੀ ਮਗਰੂਰ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ: ਸ਼ੋਰ ਸਿੰਘ ਜੰਗ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਲਾ ਮਹਾਬਧਰ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੇ ਜਿਲਾ ਮੁਕਤਸਰ । ਕਰਨਲ ਐਸ ਐਸ._ਚਾਹਲ, ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਡਾਕਖਾਨਾ ਜਾਂਗਪੁਰ (ਲੁਧਿਆਣਾ)-141101 .

ਸ਼ੀ ਮਦਨ ਮਹਾਜਨ ਕੇਅਰ ਆਫ ਮੂਨ ਲਾਈਟ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ; ਟਿੱਬਾ ਸਾਹਿਬ ਮਹੁੱਲਾ, ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ।

ਸ੍ਰੀ ਸਤਪਾਲ ਅਗਰਵਾਲ ਪੀਐਨ.ਬੀ, ਧਨੌਲਾ, ਜਿਲਾ ਸੰਗਰੁਰ- 148105।

ਸਰੀ ਪਰਸੋਤਮ ਲਾਲ ਪੁੱਤਰ ਸਰੀ ਹੰਸ ਰਾਜ ਕੋਅਰ ਆਫ ਸਿੰਗਲਾ ਇਲੋਕਟ੍ਰਿਕ ਸਰਵਿਸ ਜੰਦ ਮਾਰਕੀਟ, ਭਦੌੜ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ-148102

ਇੰਜੀ_ ਕੇ ਸੀ. ਗੋਇਲ, ਬਦ੍ਰਜ਼ ਆਫ ਸ੍ਰੀ ਮਾ. ਕਾਲੂ ਰਾਮ ਗੋਇਲ, ਇੰਦਰਾ ਮਾਰਕੀਟ, ਰਾਮਪੁਰਾਫੂਲ-151103 ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਬਾਹਮਣਵਾਲਾ ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੇਟ। ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਕੋਠੇ ਨਾਨਕਸਰ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਹਿਤ ਕੋਠੇ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਕੌਠੇ ਢਾਬ ਗੁਰੂ ਕੀ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਮੰਲਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਢਿੱਲਵਾਂ ਕਲਾਂ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੇਟ।

7

ਤਾਰਕਸ਼/ਨ ਸ਼ਸ਼/ਇਟਾਂ ਪਜਾਝ /ਗੰਜ:2 7896 ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ : ਨੋੜੇ ਰੇਲਵੇ ਫਾਟਕ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ, ਬੱਸ ਅੰਡਾਲਧਿਆਣਾ 144001

2ੱਤਾ ਪਰਧਾਨ , ਮ਼ਕਾਂਤਾਰਾ ਸ੍ਰੀ ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭਦੌੜ ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ 'ਜੀਰਖ' ਡ ਤੋ = ਮਹੁੱਲਾ ਬੁਟਰਾਂ ਦਾ, ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ __295-ਐਲ, ਭਾਈਂ ਰਣਧੀਰ ਸਿੰ -ਫਰੀਦਕੋਟ ਫੋਨ: 01636-27074 _ਭਦੱੜ,(ਸੰਗਰੂਰ) ਫੋ: 01679-74620) __ ਲੁਧਿਆਣਾ। ਰਾ

ਪ੍ਰਚਾਰ ਸ਼ਕਾਂਤਰ _ ( ਸ੍ਰੀ ਬਲਵਿੰਦਰ ਬਰਨਾਲਾ ਕੁਲਾਬ ਹਾਊ) ਵੀ ਗਲੀ ਰ੍ ਪੇਸਟ ਬਾਕਸ ਨੰ-ਸ਼ 22, ਤਰ ਚ ੍ ਬਰਨਾਲਾ-148101 ਬਠਿੰਡਾ- 2 ਫੋਨ : 01679-32122 : 01651- 21139 ਘਰ, 20660 ਸਕੂਲ

੪ ਪ੍ਰਲੰਧਕਾ ਸ਼ਹਾ/ਏਕਾ ਪ੍ਰਥੰਧਕਾ ਹ ਦਲਬੀਰ ਕਟਾਣਾਂ , ਪਿੰਡ ਡਾਕਖਾਨਾ ਕਟਾਣੀ ਕਲਾਂ 1. ਸਰੀ ਰਜਿੰਦਰ ਜੰਡਿਆਲੀ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਡਾਕਖਾਨਾ ਜੰਡਆਲੀ 2 ਲੁਧਿਆਣਾ। ਫੋਨ : 0161-835268 ਲੁਧਿਆਣਾ 141112 ਫੋਨ 425926 ੍ 2 ਬਿੱਟੂ ਰੂਪੇਵਾਲੀ। ` ਰ ਸੰਨ ਆਰਗਾੀਨਾਟਜ਼ਿਰ ਸ੍ਰੀ ਸੱਤਪਾਲ, ਐਸ.ਐਸ.ਏ 66 ਕੋ.ਵੀ. ਸਬ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਪੰਜਾਬ 2. ਸ੍ਰੀ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਸਟੈਨੇ, ਮਕੋਨੀਕਲ ਵਿਭਾਗ ਫੋਨ : 01884-22085 ਰ੍ ਫੋਨ : 210546 ਪ੍ਰੋ, ਸੁਖਵੰਤ ਸਿੰਘ, ਭਾਰਤ ਨਗਰ, ਗਲੀ ਨੰ: 6, ਕੱਚਾ ਸਰੀ ਅਜੀਤ 'ਪ੍ਰਦੇਸ਼ੀ ' ਦਫਤਰ ਇੰਪਰੂਵਮੈਂਟ ਟਗੋਜ ਕਾਲਜ ਰੋਡ, ਬਰਨਾਲਾ-148101 ਰੋਪੜ। 1 _ਫੋਨ : 01679-33843 ਫੋਨ : 22178 (ਦਫਤਰ) ਸ੍ਰੀ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਮਾਰਫਤ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ, ਤਰਕਸ਼ੀਲ ੍ ਸੁਸਾਇਟੀ ਪੰਜਾਬ (ਰਜਿ: ਲੁਧਿਆਣਾ ਫੋਨ : 425961 ਦਫਤਰ, 500769 ਘਰ .

ਸੰਪਾਦਕ-ਸ੍ਰੀ ਰਜਿੰਦਰ ਪਾਲ, ਆਰ-44, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ । ਫੋਨ 823217

`ਸ੍ਰੀ ਅਵਤਾਰ ਗੈਂਦਾਰਾ, ਐਡਵੋਕੇਟ, ਜਿਲਾ ਕਚਹਿਰੀ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਫੋਨ : 51792

ਮਾ. ਸੁਖਦੇਵ 'ਫਗਵਾੜਾ' , ਸਾਹਿਬਜ਼ਾਦਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਗਰ, ਖਲਵਾੜਾ ਰੋਡ, ਫਗਵਾੜਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਕਪੂਰਥਲਾ। ਫੋਨ : 66156 ਪੀ.ਪੀ. ਰ੍

ਰ੍ _ 2. ਬਰਗਾੜੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਰੋਸ਼ਮ 'ਠੱਠੀ ਭਾਈ ' ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਠੱਠੀਂ ਭਾਈ __ ਸ੍ਰੀ ਰਜਿੰਦਰ ਜੀਤ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਨੋਬ ਸਿੰਘ ਬੀ-1/2135, ਅਮਨ ਜਿਲਾ-ਮੋਗਾ। __ਨਗਰ, ਮੋਗਾ ਰੋਡ, ਕੋਟਕਪੂਰਾ, ਜਿਲਾ ਫਰੀਦਕੋਟ-151204 ਫੋਨ : 24854 (ਪੀ.ਪੀ.) 3. ਬਠਿੰਡਾ ਪ੍ਰਧਾਨ (0. ਸਕੱਤਰ 0 ਰ੍ ਸ੍ਰੀ ਰਾਮ ਸਿੰਘ 'ਨਿਰਮਾਣ' ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਚੁੱਘੇ ਕਲਾਂ ____ ਸ੍ਰੀ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਭਾਈ ਮਤੀ ਦਾਸ ਨਗਰ ਬਠਿੰਡਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ-161001 ;੍ ਫੋਨ : 256103 (ਦਫਤਰ)

ਪੋਜ਼ਰ : 0164-9612-6456401 4. ਬਰਨਾਲਾ

ਸਕੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੀ-11/43, ਰਾਮਬਾਗ ਗਲੀ ਬਰਨਾਲਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ। ਫੋਨ : 31485

ਫੋਨ : 86409 (ਘਰ), 32711 (ਦਫਤਰ) ਮੈ

8. ਬਲਾਜ਼ਰ

ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕੱਤਰ

ਡਾ: ਚਮਨ ਲਾਲ ਐਮ.ਬੀਬੀ.ਐਸ. ਪੀ.ਸੀਐਮ.ਐਸ. ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲੋਨੀ, ਵਾਰਡ ਨੰ: 3

ਮਾਰਫਤ ਜ਼ੌਧਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਹਾਲ ਬਲਾਜੌਰ, ਜਿਲ੍ਹਾਂ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ __ਬਲਾਚੋਰ, ਜਿਲ੍ਹਾਂ ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ। ਫੋਨ : 18865-20968

ਫੋਨ : 01885-20430 (ਦਫਤਰ), 20930 (ਘਰ)... (੩

ਰੂ 6. ਬੁਲੇਵਾਲ

ਸਕੱਤਰ

ਸ੍ਰੀ ਓਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਢਡਿਆਂ ਪੱਤੀ , ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਭਵਾਨੀਗੜ੍ਹ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ 148026

ਫੋਨ : 01672-73108 ਰ੍ ਰ੍ 9. ਭਾਈਰੂਪਾ

ਪ੍ਰਧਾਨ .` ਰ 01. ਸਕੱਤਰ

ਸ੍ਰੀ ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ, ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਭਾਈ ਰੂਪਾ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਡਾ: ਸੁਖਵੀਰ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਭਾਈਰੂਪਾ :

ਫੋਨ : 01661-30123 (ਘਰ), 57000 (ਦਫਤਰ) ਜੇਨੀ ਕਾ , ਜਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਰ ੬੩੮੨੮

ਡਾ: ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਚੋਹਲਾ ਸਾਹਿਬ ਤਹਿ: (6 ਤਰਨਤਾਰਨ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ- 143408 ਫੋਨ: 01851-48166 ਪੀਪੀ [[. 0

'ਜਨਾਜੁਝਾਦ “ਜਬ

11. ਚੌਕ ਹੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾ ਸਕੱਤਰ ਰ੍ ੧ ਸ੍ਰੀ ਸੰਜੀਵ ਕੁਮਾਰ (ਬੱਬੂ), ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਚੌਂਕ ਮਹਿਤਾ ਸ੍ਰੀ ਜਤਿੰਦਰ (ਬਿੱਟੂ) ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਚੌਕ ਮਹਿਤਾ ਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕਤਰ ਤਹਿਸੀਲ ਬਾਬਾ ਬਕਾਲਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ-143114 ਤਹਿਸੀਲ ਬਾਬਾ ਬਕਾਲਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ-143114 ਹੀ, ਸੀ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ 'ਸਰਵਰਪੁਰ', ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਸ੍ਰੀ ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਅਰਜਨ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਫੋਨ : ਘਰ 01853-56311, ਦਫਤਰ 56259 ਫੋਨ : 01863-56229, 56269 ਪੀ.ਪੀ. .. ਊ ਸਰਵਰਪੁਰ ਤਹਿਸੀਲ ਸਮਰਾਲਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ। ਮਨੈਲਾ ਵਾਇਆ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ,(ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ)-140112 12.ਡਬਵਾਲੀ ਰ੍ | ਇ ! 21 ਲੁਧਿਆਣਾ . ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕੱਤਰ ਰ `_ [ਸ੍ਰੀ ਭਜਨ ਸਿੰਘ 45-ਐਲ, ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਨਗਗ,ਫੇਜ 2 _ ਸ੍ਰੀ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਸੇਨੂਜ਼ ਅਮਨਦੀਪ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਸੁਨੇਤ, 13. ਫਗਵਾੜਾ 4] ਲੁਧਿਆਣਾ। ਫੋਨ : 452429 (ਦਫਤਰ), 460933 (ਘਰ) ਸਕੱਤਰ ਰ 22. ਮੁਕਤਸਰ (ਲਖੇਵਾਲ)) ਸ੍ਰੀ ਘਣਸ਼ਾਮ ਪੰਡੋਰੀ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਪੁੰਡੋਰੀ ਢੱਕ ਤਹਿਸੀਲ . ਨਾ ਸਕੱਤਰ 04 , ਵੀ ; ਸੀ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ 4610, ਅਬਹੋਰ ਰੋਡ, ਮੁਕਤਸਰ । ਫੋਨ : 224294 । ਰ 14. ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ ਰ ਰੱ ੍‌ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕੱਤਰ ਸਕਤਰ 4 ਸ੍ਰੀ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ, ਮਕਾਨ ਨੰ: ਐਚ.ਈ 1241, ਫੋਜ਼-1ਮੋਹਾਲੀ _ ਸ੍ਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ, ਮਕਾਨ ਨੰ: 1687, ਫੋਜ ਨੰ: 5, ਮਾ. ਨਰੋਸ਼ ਪੁੰਤਰ ਸ੍ਰੀ ਸ੍ਰੀ ਦਿਲਬਾਗ ਰਾਏ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ . ਰ੍ ਮੋਹਾਲੀ-160059 ਫੋਨ : 0172-671967. ਭੰਮੀਆਂ, ਤਹਿਸੀਲ ਗੜ੍ਹਸ਼ੰਕਰ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ 01, . _ 24. ਮਾਛੀਵਾੜਾ ਰ੍ _ਸ੍ਰੀ ਸੁਖਦੇਵ ਅਗਾਮੀ, ਕੁਆਰਟਰ ਨੰ: 4, ਪੀ ਡਬਲਯੂ ਡੀ ਕਾਲੋਨੀ[ ___ ਹੈ ਮਾਛੀਵਾੜਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ-141115 _ ਸ੍ਰੀ ਸੰਜੀਵ ਸਵੀ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਲਾਂਬੜਾ __ ਲਾਂ 7 (0 ਰ ਫੋਨ : 01628-51100 _ਜਿਲਾ ਜਲੰਧਰ-144026 ਫੋਨ : 741569 ਰ੍ ਹੂ ਰ 25. ਮੋਗਾ_ 16. ਜੋਗਾ ' 'ੱੀ (੧ ਸਕੱਤਰ ਸਕੱਤਰ (੫ ਰਿ ` ਰ 0 ਸ੍ਰੀ ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੈਸਲੇ ਇੰਡੀਆ ਲਿਮਟਿਡ ਮੇਗਾ। ਜੋਗਾ, ਤਹਿਸੀਲ ਤੋ ਜਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ 148109 ਨਲ ਦੂ ਹਕ ਪੀ ਰਲ “ ਨ 26. ਮਹਿਲਪੁਰ ਫੋ ਫੋਨ : 01662-62345 ਨ ਭਾ (ਰੀ ਸਕੱਤਰ । ਹਾ ਰ੍ ਡਾਕਖਾਨਾ ਮੁਗੋਵਾਲ __ ਸ੍ਰੀ ਵਿਜੈ 'ਬੰਬੋਲੀ ', ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਬੰਬੋਲੀ, ਤਹਿਸੀਲ [ । ਭਰ ਸਗ ਜਿਪੂਰ। 27. ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ _ ਸ੍ਰੀ ਸੁਰਿੰਦਰ ਕੁਮਾਰ, ਮਕਾਨ ਨੰ: 946/41, ਪੁਰਾਣ ਮੱਡੀਮਲਪੁਰ ਨ ਜਗਰਾਉਂ ਰੋਡ ਮੁੱਲਾਂਪੁਰ (ਲੁਧਿਆਣਾ14110/1 ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ 141101 ਫੋਨ : 878531 ਜਿ ਇੰ ।" ਫੋਨ : 01624- 64331 (ਦਫਤਰ), 87866! ਰ੍

]

ਮਾਤ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਅਮਨ ਹਸਪਤਾਲ ਮੰਡੀ ਲਾਧੂਕਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ-152123 ਫੋਨ : 21469 ਰ੍ ਰ੍

ਡਾਕਖਾਨਾ ਆਰਿਫ-ਕੋ ਫੋਨ : 01682-54229

ਰੇਡ, ਨੌੜੋ ਡਾ. ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲਾਲ ਜਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ 151506 ਫੋਨ : 01659-50617 ਰ੍

ਜਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ -151506 ਫੋਨ : 01659-24352

39. ਸਮਰਾਲਾ _ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰ ਸਕਤਰ ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਫੋਨ : 62253 ਪੀ.ਪੀ. ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ। ਫੋਨ : 33669 ਪੀ.ਪੀ._ ੬ ਰ੍ 40. ਸੁਧਾਰ ਹੈ ਸ੍ਰੀ ਜਨਕਰਾਜ ਮਕਾਨ ਨੰ: 111-ਬੀ, ਪੁਰਾਣੀ ਮੋਹਰ ਸਿੰਘ ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਮਕਾਨ ਨੰ: 82, ਗਲੀ ਨੰ: 1ਏ/3 _ ਗਰ ਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕ ਤਰ ੬ ਕਾਲੋਨੀ ਪਟਿਆਲਾ। ਫੋਨ : 351775 ਨਗਰ, ਪਟਿਆਲਾ। ਜਿ ਮਾ: ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ , ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਹੇਰਾਂ, ਵਾਇਆ ਮਾ: ਧਰਮ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਡਾਕਖਾਨਾ ਸੂਜਾਪੁਰ, ਤਹਿਸੀਲ ਜਗਰਾਉਂ 0. 32. ਪਾਤੜਾਂ ਹਲਵਾਰਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ-141107 ਜਿਲ੍ਹਾ ਲੁਧਿਆਣਾ-141107 1 ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਕਤਰ ੍ 41 ਸੁਲਰ ਘਰਾਟ ( ਸ੍ਰੀ ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਰਫਤ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਟੇਲਰ ਮਾਸਟਰ ___ ਸ੍ਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਾਰਫਤ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਰ੍ ਸਕੱਤਰ ਰ੍ ਰ ਟੇਲਰ ਮਾਸਟਰ ਧਾਨ ___ [ਨਿਊ ਫੈਸ਼ਨ ਕਲਾਥ ਹਾਊਸ ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪਾਤੜਾਂ ___ ਪਾਤੜਾਂ ਮੰਡੀ, ਪਟਿਆਲਾ। ` ਮਗ ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ ਜਨਾਲ, ਤਹਿਸੀਲ ਸੁਨਾਮ __ ਸ੍ਰੀ ਪੂਰਣ ਸਿੰਘ 'ਤਰਕਸ਼ੀਲਾਂ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਗੁਜਰਾਂ, ਤਹਿਸੀਲ __ [ਜਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ।-147105 ਫੋਨ 72113 ੨ ਹੀ ( ਰ੍ ` ਸੁਨਾਮ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ। ਗੰ ਫੋਨ : 32064 ਨੰਬਰ ਦੇ 8.30 ਸਵੇਰ 'ਤੋਂ 5.00 ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ ਵੀ ਜਹਾ 42 ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੇ ਨ ਸੰਗਰੂਰ ਵਿਖੇ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ੍ . 33 ਰਾਮਪੁਰਾ ` ਪ੍ਰਧਾਨ 9 ੧੬੬ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰ੍ ਸਿ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਜੰਟ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਤੇਜ ਸਿੰਘ ਨੌੜੇ ਸੰਗਤ ਵਾਲਾ ਸ੍ਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਮਾਰਫਤ ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਫੋਟੋ ਸਟੇਟ ਨਜ਼ਦੀਕ ਸ੍ਰੀ ਜੰਟਾ ਸਿੰਘ ਬੀ-39/68,ਗਲੀ ਨੰ: 2, ਪੁਰਾਣੀ ਰਾਧਾ ਸਵਾਮੀ - ਅੱਡਾ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਜਿਲ੍ਹਾਂ ਬਠਿੰਡਾ। ਰ੍ (ਚਹਿਰੀਰੀਟ ਤਲਦੰਡੀ ਸਾਬੋ ਜਿਲਾ ਬਠਿੰਡਾ।

ਕਾਲੋਨੀ, ਰਾਮਪੁਰਾ ਫੂਲ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ 151103

ਫੋਨ : 01651- 22607(ਘਰ), 30046 (ਦਫਤਰ) ਪ੍ਰਧਾਨ _ ਸਕੱਤਰ ਰ । ਰ 34. ਰੋਪੜ ਮਾ. ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਬਸਤੀ ਲਹਿਰਾਗਾਗਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ। ਗੁਰਮੇਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਬਸਤੀ ਲਹਿਰਾਗਾਗਾ ਜਿਲ੍ਹਾ | ____ ਉਰ ਰ੍ ਸਕੱਤਰ ਮ ਫੋਨ : 01676-72110 ਪਹਰ ੧: ਸਰੀ ਪਵਨ ਕੁਮਾਰ ਰੱਤੇ' ਕੋਠੀ ਨੰਬਰ-7, ਗਿਆਲੀ ਜੇਲ ਸਿੰਘ 44. ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਸ੍ਰੀ ਮਹਾਂਬੀਰ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ: ਦਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਮੱਲਾਵਾਲਾ ਹਉ ਇਵ , ਡਾਕਖਾਨਾ ਸੈਦਾਣਾਲਾ

ਸ੍ਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਕੁਮਾਰ ਆਯੂਰਵੈਦਿਕ ਚੀਕਿਤਸਾਲਯ ਬਰੋਟਾ ਮੰਡੀ ਸ੍ਰੀ ਹਰਬੰਸ ਲਾਲ ਬਰੇਟਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਪਾਰਕ ਬਰੇਟਾ ਮੰਡੀ,

ਰ ਜਿਲ੍ਹਾ ਨ ਜਿਲ੍ਹਾ ਮਾਨਸਾ। ਫੋਨ : 01652-42258 ਬਿੱਟੂ ਰੂਪੋਵਾਲੀ ਮਾਰਫਤ ਅੰਪੂ ਆਰਟ ਪ੍ਰੈਸ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਬਾਗਪੁਰੀ ਅਪੁਮ ਪੈ 46. ਕਾਦਰਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ । ਫੋਨ : 61338, 60544 ਪੀ.ਪੀ. ਜਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ 14702. ''ਚਵ ਧੰਸ ਨੌੜੇ ਡਾਕਘਰ ਸ਼ਾਹਕੋਟ | ਮ੍ਰਧਾਨ ਸਕੱਤਰ

ਬਹਾਦਰ ਅਲੀ ਰੱ ਸਰਵਨ ਖਾਂ ਪਿੰਡ ਤੋ ਡਾਕਖਾਨਾ __ ਡਾ: ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਸ੍ਰੀ ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕਖਾਨਾ ਹ (400 ਬਚ ਬੰਸਨਾ,ਤਹਿਸੀਲ ਸਮਾਣਾ , ਜਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ।

ਪ੍ਰਧ ਰ੍ ਰ ਡਾ: ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ (ਹੋਮਿਓਪੈਥਿਕ ਮੈਡੀਕਲ ਅਫਸਰ) ਪ੍ਰ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਮਕਾਨ ਨੰ: ਬੀ_

'% ਰ ਰ 47.੧੨.੦.੮ ਕਪੁਰਥਲਾ ___ [ਗਲੀ ਨੰ: 1, ਮੁਬਾਰਕ ਕੋਠੀ ਏਰੀਆ, ਸੰਗਰੂਰ । ਫੋਨ :30140 __ ਫੋਨ : 30587 77384, ਮੰਡੀ ਗਲੀ ਸੰਗਰੂਰ ਸਾ ( 38. ਸਰਦੂਲਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਧਾਨ (1146 ਰ ਸ੍ਰੀ ਅਮਰਜੋਤੀ ਮਨਸੂਰ ਵਾਲ ਕਾਲੋਨੀ, ਜਲੰਧਰ ਰੋਡ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਲੋਹ, ਕੁਆਟਰ ਨੰ: 878-ਬੀ, ੧੦੮ ਕਾਲੋਨੀ

ਕਪੂਰਥਲਾ। ਫੋਨ : 30896 ਪੀ.ਪੀ.

1 ਸਜਾਏ

ਤੁਹਾਡੇ ਹੁੰਗਾਰੇ :-6॥੨-6॥੨-੧੧-੧2-੧॥=੦॥-੧6-6੧-੦॥-੧॥੨੦॥-੧੬-੧੬-੧॥-੧2-ਹ੬੧॥-੦॥-੧੭-6੯-੧॥-6$-੧-੦॥੨੦॥-੬-੧੯੦॥੦॥-॥-39-- ਜਨਵਰੀ-ਫਰਵਰੀ ਅੰਕ ਵਿੱਚੋ ਡਾ ਅਜੀਤਪਾਲ ਦਾ, 'ਸੰਤਾਨ __ਹਨ।

ਸੁੱਖ ਲਈ ਤਾਂਤਰਿਕਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੇ ' ਲੇਖ ਵਧੀਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਿਰਨਾਵਾਂ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੋੇ।

ਭਾਈ ਰੂਪਾ, ਬਠਿੰਡਾ।

__ਨਵੰਬਰ-ਦਸੰਬਰ ਅੰਕ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੀ ਚੰਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਚੰਗੀ

ਸੀ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਸੱਥ ਚੋਂ ਦਿਲਚਸ ਸੀ, ਬਲਵੰਤ ਸਿਧੂ ਦਾ ਉਦਾਸੀ ਰੋਗ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪ ਸੀ। ਰ੍ ਪਾਲਾ ਰਾਮ ਬੰਗੜ (ਰੋਪੜ) ਪੀ.ਆਰ.ਬੀ. ਨਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ

_ ਨਵੰਬਰ - ਦਸੰਬਰ ਅੰਕ ਵਿੱਚੋਂ _ਰਾਜਪਾਲ ਦਾ ਲੋਖ

"ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਰਾਹ ਦਰਸਾਏ ਕਿ ਰਾਹ ਭਟਕਾਵੇ " ਡਾ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਹੁ ਦਾ 'ਉਦਾਸੀ ਰੇਗ' ਅਤੇ ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ ਦਾ ਧਾਰਮਿਕ ਮਨਾਂ ਅੰਦਰ ਕਲਪਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾਂ ਚੰਗੇ ਸਨ। ਹਰੀ ਚੰਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ 'ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਆਤਮ ਕਥਾ'

ਵੀ ਸਲਾਹੁਣਯੋਗ ਸੀ। ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਈ।

ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ। _-_ - ੍

ਸਵਰਨ ਬਬਲੂ ਜੋਧਪੁਰ ਰੁਮਾਣਾ ਬਠਿੰਡਾ ਨਵੰਬਰ-ਦਸੰਬਰ ਅੰਕ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਹਰੀ ਚੰਦ ਦੀ ਕਵਿਤਾ 'ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਆਤਮਕਥਾਵਧੀਆ ਸੀ। ਤਰਕ-

__ ਸ਼ੀਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਅਤੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਧੀਆ ਹਨ।

ਕਿਰਨ ਵਰਮਾ ਐਮ.ਏ. ਬੀ ਐਂਡ.

ਪਟਿਆਲਾ ਰੋਡ (ਸੁਨਾਮ) _

ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਵਧੀਆ ਸੀ । ਮੈਂ ਗੋਰਮਿੰਟ ਸ ਸੀ ਸੈ ਸਕੂਲ, ਸੁਲਤਾਲਪੁਰ ਲੋਧੀ ਦੀ ਨੌਵੀਂ ਕਲਾਸ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਣ ਹਾਂ। ਕੀ ਮੈਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹਾਂ। । ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਨੋੜਲੀ

ਇਕਾਈ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ)

ਗ਼ੀਤਾਜਲੀ ਜੱਜ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ।

`ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਮਿਲਿਆ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਛਾਪਿਆ

ਜਾਵੇ। ਜਨਵਰੀ-ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਅੰਕ ਵਧੀਆ ਸੀ। ਸਾਧਾਂ ਸੰਤਾਂ

ਦੇ ਟਰਿਕਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਆ ਕਰੇ ।

ਰ੍ ਰਿ

. ੧੬, ੧ [। ਹੂ 04

` ਪੜ੍ਹਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਪਹਿਲਾਂ ਜਦ ਮੈਂ ਇਹ ॥

ਹਰਮੇਲ ਲਾਲ 3/16, ਆਈ.ਟੀ ਕਾਲੋਨੀ,

ਜਲੰਧਰ।1 ਸਵਰਨ ਲੋਢਘਰੀਆ, ਗੁਰਮੀਤ ਖੋਖਰ, __`੩ ਮੈਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਹੀ ਪਾਠਕ ਤਥਾ ਸਦਸਿਆ

ਤੂੰ ਤਥਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਕੇ ਹਨੂੰਮਾਨਗੜ੍ਹ ਜਿਲੇ ਕਾ ਰਹਿਣੇ ਵਾਲਾ ਹੂੰ। ਮੈਂ ਬੀ ਏ-2 ਕੀ ਕੱਕਛਾ ਮੇ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੰ। ਮੁਜ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੇ ਬੇਹੱਦ ਲਗਾਵ ਹੈ। ਮੈਂ ਆਪਕੇ ਏਕ ਕੋਸ ਕੋ ਬਾਰੇ ਮੇਂ ਸਮਝਾਨਾ ਚਾਹਤਾ ਹੂੰ। ਹਮਾਰੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਮੇ ਭੀ ਪੰਜਾਬ ਕੇਸਰੀ ਕੀ ਤਰਾ ਦਾ ਏਕ ਦੋਨਿਕ ਭਾਸਕਰ ਪ੍ਰਤਕਾ

ਹਨੂੰਮਾਨਗੜ੍ਹ (ਰਾਜਸਥਾਨ, ਰੱਖਦੀ

ਜੀ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਨੇ ਮਰੀ ਸੋਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ ਵਗ ਵਰਵਰੀ ਦੇ ਅੰਕ ਵਿਚ 'ਸੰਤਾਨ ਸੁੱਖ ਲਈ ਤਾਤਰਿਕਾਂ ਤੇ ਦੂਰ ਰਹੋ। ਕੰਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਰੰਗ ਲਾਵੇ ਕੌਣ ;' 'ਸੌਤ ਦ

ਸ ਅਸੀਂ ਆਪਦੇ ਅਤੀ ਧੰਨਵਾਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ

ਨਵੀਂ ਸੋਧ ਦੇ ਰਹੋ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਖਿਲਾਫ ਸੰਘਰਸ਼ ਚਲਾਇਆ ਉਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਕਾਮਯਾਬ ਹੇਵੇਗੋ। ਤਰਕਸ਼ਕੀਲ ਦਾ ਖਾਤਮਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਰਮ ਬੁਰਜ ਗਿੱਲ ਮੈ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਦਾ ਪਾਠਕ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਧਿਆਨ ਇਸ

`ਦੀਆਂ ਕਮੀਆਂ ਵੱਲ ਦਿਵਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੂੰ

ਮਾਸਿਕ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੋਕਰ ਦੇ ਮਾਸਿਕ ਹੀ ਰੱਖਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਟਰ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿਚ ਛਪਣ ਵਾਲੀ ਵਧੇਰੇ ਸਮਗਰੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਮੈਂਬਰਾਂ ਲਈ ਹੀ ਹੰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦਿੱਤੀ

ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿਚ ਬਣ ਰਹੋ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਭਵਨ ਦਾ ਨਾਂ ਜੋ ਿ ਗੌਖਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।

ਸਾਡੀ ਮ੍ਰਿਤਕ ਦੋਹਾਂ ਮੈਡੀਕਲ ਉਮਰ 41-42 ਸਾਲ ਅਤੋਂ ਮੋਰੀ ਰੰ ਇਸ ਸਾਰੇ ਸਾਡੀ ਖਾਹਿਸ਼ ਕਿਵੇਂ ਪੂਰੀ

ਕੀ

ਸੈ ਨਵੰਬਰ ਦਸੰਬਰ97 ਦਾਅੰਕ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਆਤਮ ਕਥਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਵਿਤਾ ਸੀ। ਸਾਰੋ ਲੇਖ ਵਧੀਆ ਸਨ।

ਜਨਵਰੀ-ਫਰਵਰੀ ਦਾ ਅੰਕ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਆਇਆ। ਡਾ:

ਜੁਆਬਾਂ ਵਾਲੇ ਕਾਲਮ ਵਿਚ ਜੇਤੂ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਬਾਕੀ

ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਧਾਊ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ । ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਆਡੀਓ ਕੈਸਿਟ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ।

ਇਕਬਾਲ ਸਿੰਘ ਕਿੱਕਰ ਖੇੜਾ

ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ।

ਨਵੰਬਰ- ਦਸੰਬਰ ਅੰਕ ਵਿਚ ਰਾਜਪਾਲ ਦਾ ਲੋਖ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ

| ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਕਵਿਤਾ, ਗੀਤ, ਕਹਾਣੀਆ ਆਦਿ ਦਿਆ ਕਰੋ। ਇਸ ਨਾਲ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪਾਠਕ ਹੋਰ ਵੀ ਭਰਵਾਂ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲੇਗਾ।

ਰੋਪੜ ।

ਮੈਂਟਰ ਦਾ ਘੇਰਾ ਵਿਸ਼ਾਲਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਸਮੱਗਰੀ ਨੁੰ

ਪੇਂਡੂ ਵਾਤਾਵਰਨ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ ਫਰਵਰੀ ਅੰਕ ਵਿਚ ਡਾ: ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ, ਪਿੰਡ ਦੀ

ਸੈਥ ਚੋਂ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਅਤੇ ਵਹਿਮ-ਭਰਮ, ਕੋਸ ਰਿਪੋਰਟ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕਾਫੀ ਸਲਾਹੁਣਯੋਗ ਸੀ।

ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ, ਲੁਧਿਆਣਾ।

(ਪਟਿਆਲਾ)

] ਛੁ ੨੧7੬ "21 ੩ ਵਹਲ. ੧੮੧ `ਨਾਨਦਾਾਜਦ ਲਭਦਾ ਜਮਸਗਰ ਹਕਬਾ,... 710 -। ' [੬ ੪ 7 ਨ , ੬੧ &? ੍‌ (।. ੫੫0 44068 ;ਅਮਿੰਜਾ ੧੧ , ੩1 । 00 ਸੈ ਹਰ 0੧ ੧0੬੩. ।> ੧700 "ਿ, 1. ਨ ਨ । 1੩ 0 6 ( $

ਅੱਜ ਦੋ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੋਰ-ਵਿਗਗਿਆਨਕ, ਦਿਲ ਕੰਬਾਊ, ਦਰਦਨਾਕ, ਗੂੜ 1 | ਫਾਪਰਦੀਆਂ ਸਨ ਤੋਂ ਸਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਤਾਂ ਆਮ ਸੀ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਹੈਵਾਨ£ਸੈਤਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਿਚਰਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ

। ॥][ `-. |ਬਣਾਈਆਂ ਹਨ ਪਰ ਜੋ ਅੱਜ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਵਿਚ ਕੋਈ 7 |ਬਲੀ ਦੇਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੇ ਤਾਂ ਬੜੀ ਅਜੀਬ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਪਰ [ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰ ਹੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਭੋਲੋ ਭਾਲੇ 0 ਵੀ ਅਨਪੜ੍ਹ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਲੋਕ ਇਹਨਾਂ ਸੈਤਾਨਾਂ ਦੀਆ ਚਲਾਕੀਆਂ ਹੈ [ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੋ ਚੌਰਾਸੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਜਾਂ

1 ਸੱਚਖੰਡ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਧਰਵਾਸ ਹੇਠ ਮੌਤ ਦੇ ਫੁਰਮਾਨ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ _| ਲਏਂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੀ ਹੀ ਲੂੰ ਕੰਡੇ ਖੜੋ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਰਦਨਾਕ, ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਘਟਨਾ ਜਨਵਰੀ 98 ਵਿਚ ਸੰਗਰੂਰ ਜਿਲੇ ਦੀ `` [ਮੁਣਕ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਪਿੰਡ ਬਿਸ਼ਨਪੁਰਾ ਖੋਖਰ ਵਿਖੇ ਵਾਪਰੀ ਜੋ :: ` [ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ :- _

ਮਾਨਸਾ ਜਿਲ੍ਹੋ ਦੀ ਮੰਡੀ ਬਰੇਟਾ ਲਾਗਲੇ ਪਿੰਡ ਖਡਾਲਾ ਵਿਖੇ

॥ (.. [ਦੇ ਸਕੇ ਭਰਾ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਤੋ ਅਮਰ ਸਿੰਘ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਕਾਫੀ [ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾ ਪਿੰਡ ਬਿਸ਼ਨਪੁਰਾ ਖੋਖਰ ਵਿਖੇ ਜ਼ਮੀਨ ਲੈ ਲਈ। (1, ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਦੇ ਵਿਆਹੇ ਲੜਕਿਆਂ ਸਾਈ ਸਿੰਘ ਅਤੇ

।` [ਰੈ। ਚੰਗੀ ਜਮੀਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਮ੍ਰਿਤਕ ਅਮਰ ਸਿਘ ਦੇ ਚਾਰ

004 ' ਲੜਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਲੜਕਾ ਕੁਆਰਾ ਹੀ ਮਰ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਬਾਕੀ ਤਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇਕ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ [ਪਿੰਡ ਖੇਖਰ ਵਿਖੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਦੇਹਾਂ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ

[ਲੜਕੇ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਜੰਟਾ ਸਿੰਘ ਤੋ ਮ੍ਰਿਤਕ ਚੰਦ ਸਿੰਘ ਦਾ [ਪਰਿਵਾਰ ਖੇਤਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਆਪਣੇ [ਸਬੰਧੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਰਹੋ।

:` | ` ` ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਪਿੰਡ ਖਡਾਲਾਂ ਵਿਖੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਨਾਥ ਨਾਂ ਦੇ

` [ਠਾਥ ਦੀ ਸਮਾਧ ਸੰਤਪੁਰੀ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਤੋ ਆਈ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ

`_ [ਮੰਨਤਾ ਕਰਨ ਪਿੰਡ ਖਡਾਲਾਂ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਵਿਚ

`__ [ਅਕਸਰ ਹੀ ਹੁਸ਼ਿਆਰਨਾਥ ਦਾ ਅਸਰ ਪਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸੀ [ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਰ

ਤਿੰਨ ਕੁ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੇ ਲੜਕੇ ਬੰਤ [ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਦੇ ਦਾਦੇ ਦੇ ਭਰਾ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰੋ ਸਵੇਰੇ ਤਿੰਨ ਕੁ ਵਜੋ ਜਾ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਸੰਤਪੁਰੀ ਵਾਲੋ ਬਾਬਿਆਂ ਦਾ ` | ਹੁਕਮ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਮਾਧ ਇਥੇ ਹੀ ਬਣਾਈ

[ਜਾਵੇ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਚਨ ਲਿਆ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕਹੇ ਮੁਤਾਬਕ

"$ਅ॥ਗਾਾਸਾਨਾਦ "੨; ਰਾ

ਪਰਮਵੋਦ ਜ਼ਮੀਨ ਸਮਾਧ ਲਈ ਦੇਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪਰਿਵਾਰ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਤੋ ਸੰਤਪੁਰੀ ਦਾ ਜਨੁੰਨੀ ਪੱਧਰ | ਤੋ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ | ਤੋ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਉਸ੍‌ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗੇ ਕੋ ਖੇਤ ਵਿਚ ਆ ਗਏ ਤੇ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਵਲੋਂ ਚੁਣੀ ਥਾਂ ਤੋ ਖੁਦ ਹੀ ਟੱਕ ਲਗਾ ਕੇ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਿਥੋ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਧ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ। ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੋ ਇਥੇ ਤਲਾਬ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੌਲੀ- ਹੌਲੀ ਲੰਗਰ ਸਥਾਨ ਤੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਆਦਿ ਬਣ ਗਏ। ਇਸੋ ਦੌਰਾਨ ਮੰਨਤ ਮਨੌਤ ਦਾ ਕੰਮ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਹੱਟ ਕੇ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹਰ ਗੱਲ ਪੁਰੀ ਸ਼ਰਧਾ ਕਵਲ! ਦੀ ਪੂਰੰਨੀ(ਸੀ; ਵਾਲੇ ਦਨੀਭੀੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੇ ਗਈ। ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਦੇ ਰ੍ ੧ ਪਾਠ ਵੀ ਕਰਵਾਏ ਜਾਂਦੇ। ਸਿ ਮਤ

ਹੈ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਚੋਲਾ ਵੀ ਪਹਿਨਿਆ। 44

_ (੧00 ਉਨੀ

0

: ``_ [ਕਾਲੋਂ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਲੈਂਦਾ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬਾ ਬੰਤਾ ਹਵਾਲਾਤ ਪਰਤਿਆ (0

ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਦੇਗ ਵਰਤਾਈ। ਅਗਲੀ ਰਾਤ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਈ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਲਿਆ ਕੋ ਬਹੁਤ ਕੱਟਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਦਾਦੀ ਨੌ ਜਦ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸਾਡਾ ਬਾਬਾ ਤਾਂ ਲੱਗਦਾ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਦਾਦੀ ਦੀ ਕਹੀ ਗੱਲ ਤੋ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਜੱਟੋ ਰਾਹੀ ਦਾਦੀ ਝੰਚਹਿੰਦਾ ਭਾਖੜਾ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰੁੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ ਤੋਂ ਕਿਹਾ, ' ਰਹੀ ਹੈ।ਇਸ ਤੇ ਬਾਅਦ ਮੱਘਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਘਰ ਵਾਲੀ ਭੱਜ ਕੇ ਨੰਗੇ ਸਿਰ ਸਮਾਧ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਪਤਿਔਹਰੇ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੀ ਤੋ ਸਾਰੀ ਖਬਰ ਦਿੱਤੀ। ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਹੁਤ

[ਬੰਦ ਕਮਰੋ ਵਿਚ ਅਗੂੰਠੇ ਉੱਗਲ ਨਾਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਤੁੰਨ ਕੋ ਤੇ ਗਲ

ਪਰਨੋ ਨਾਲ ਘੁੱਟ ਕੋ ਸਾਧਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਮਰੇ 'ਚ ਮਾਰਨ ਦੀ

` [ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਇਕ ਸਾਹਸੀ

ਹੌਲਦਾਰ ਦੇ ਮੀ ਵਿੱਚੋਂ ਦੀ ਦਖਣ ਅਤੇ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਨਾਲ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਤੰੜ ਨ

ਗਿਆ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀ

[ੰਘ ਪੁੱਤਰ ਚੰਦ ਸਿੰਘ

ਹਰ 2 ਸਿੰਘ

ਨਹਿਰ ਵਿੱਚ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਮੌਤ ਦੇ ਮੂੰਹ ਜਾਂ ਪਿਆ। ਬੜ 2

ਤ਼ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਜੀਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵਾਪਸ

ਵਿਰ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਰਿਹਾ ਇਹ ਵਰ

ਹਸਪਤਾਲ ਪਰਮਵੇਦ, ਹਰੀ

ਗਜ ਨ ੧, $ ਭਾਧਂ0.

੧ ਨਾਭ ਜੂਨ . ੩. %:

ਲਈ ਖੜ! ਫਸਲ ਵ। [ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਾਹੀ/ਉਜਾੜੀ ਗਈ, ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਦੁ ਸ਼ਕਤੀ ਦੋ ਡਰਾਵੇ ਥੱਲੋਂ ਟੋਹਾਣੇ ਵਿਖੇ ਸਾਧਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਤੇਲ ਟੈਕਰ ਆਦਿ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰਨਾ, ਕਾਰ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਪੈਸੋ ਸਾਧਾ ਸਿੰਘ ਦੇ ਆੜ੍ਹਤੀਏ ਤੋਂ ਮੰਗਵਾਉਣਾ, ਇਹ ਸਾਰੋ ਤੱਥ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਕਿਸੇ ਸੋਚੀ ਸਮਝੀ ਸਾਜਿਸ਼ ਤਹਿਤ ਦੂਸਰੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਵੱਧੋਂ ਵੱਧ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾਉਣ/ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿਚ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ

ਸਾਧਾ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਦੇ ਆਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਟਰੈਕਟਰ ਸਮੋਤ ਰੋਲ ਹਰ ਲਾਇਨ ਤੋ ਖੜੋ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਆਦਿ। (101 ਪਾਨ ਚਾੜ ਕੋ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨੇ ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਹਿੱਤ ਬੰਤ ਸਿੰ . ਜੀ ਕਹਿੰਦਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਲੱਖਾਂ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀ ਫਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹੋ ਇਥੋ ਹੈ ਕਰੋੜਾਂ ਬੰਦੇ ਆਇਆ ਕਰਨਰੀ ਤੇ ਬਾਬਿਆਂ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਲਈ| 7 ਅੱਗੇ ਪਿਛੇ ਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਫਲੇ ਚੱਲਿਆ ਕਰਨਰੀ। ਜਿਸ ਤੇਂ ਇ ਨ. ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਹੋਰਨਾਂ ਡੇਰਿਆਂ ਦੋ ਮੁੱਖੀਆ ਵਾਂਰ 1, ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਅਡੰਬਰ ਕਰਨ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸਮੇਈ ਬੈਠਾ ਸੰ .( ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੋ ਇਹ ਸਾਰਾ ਢੌਂਗ ਰਚਿਆ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ੧0 ਵਾਲੋ ਬਾਬੇ ਦੀ ਥਾਂ ਖੁਦ ਗੱਦੀ ਬਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਐਸੇ ਇਸ਼ਰਤ _____ ਲਈ ਵੱਡੀ ਜਾਇਦਾਦ ਜੋੜਨੀ ਚਾਹੀ। ਰ੍ 0੧...

ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ 4 ਦੁਆਰਾ ਕੇਸ ਦਾਇਰ ਕਰਨ ਤੇ ਬੰਤ ਸਿੰਘ, ਉਸ ਦੇ ਭੁਰਾ ਜੰ 441 ਸਿੰਘ ਤੋ ਪਿਤਾ ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਰਿਹਾਸਤ ਵਿਚ ਲੈ ਲਿ 6

ਹੈ। ਤਕਰਸ਼ੀਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਟੀਮ ਦੇ ਖਨੌਰੀ ਥਾਣੇ ਪਹੁੰਚਣ | ਤੋ ਪਤਾ ਚੱਲਿਆ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੇ ਕਹਿਣ ਉਤੇਕਿ ___`

ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਬੰਤ ਸਿੰਘ ਨੋ ਕਿਹਾ ' '% ਕਰਕੇ ਦਿਖਾ ਤਾਂ ਸਕਦਾ ਹਾਂ , ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਡਰ ਨਾ ਜਾਇਓ __`` ਫਿਰ ਉਸ ਨੋ ਆਪਣਾ ਉਹੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੋ ਹਵਾ ਵਿਚ ਹੱਥ ____ ਉਲਾਰ ਕੋ, ਨਾਟਕੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਤੋ ਹੁਣ ਪਸ਼ੋ____ ਮਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਮੈਂ ਤਾਂ ਕਾਲੇ ਸ਼ੀਸ਼ਿਆ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਕਾਰ ਵਿਚੋ ___ ਬਹਿ ਕੋ ਕਾਫਲੇ ਵਿਚ, ਵਿਚਰਨ ਦੀ ਸੋਚ ਚਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕੰ __

ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੱਡੀ (ਪੁਲਿਸ ਗਾੱਡੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਕੇ ] “6

ਮਿਲੋਗੀ। 11

੍ ਨ ' [001

ਸਿ,

` `ਸਫ਼ਾ 25 ਦਾ ਬਾਕੀ ਰ੍ ਰ੍ 00੬ _ਭਾਰਤ ਵਿਚਲੇ ਤਿਉਹਾਰ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਬਸੰਤ,ਵਿਸਾਖੀ, ਅਤੇ | ___

ਲੋਹੜੀ ਆਦਿ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਸਬੰਧ ਮੌਸਮ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ __ ਨਾਲ ਸੀ ਪਰ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੁਝ ਧਾਰਮਿਕ [ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਜੁੜ ਜਾਂ ਜੋੜ ਲਈਆਂ _ ਗਈਆਂ,ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹਨਾਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਰੋਰ | __ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ। ਰ੍ ੍ [1੫8

ਦਮ ” (ਰਯਟ” ਗ 1 10(.41" ਰ੍‌ 11001. 01.

.॥ 100 00111.

ਹਰ ਸਖਸ਼ ਆਪਦੀ ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਵਧਾਉਣੀ-ਚਾਹੇਗਾ, ਪਰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗੁਰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਵਧੇਗੀ ? ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਅਸੂਲ ਹੈ ਕਿ ਯਾਦ ਵਸਾਉਣ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ

ਇਸ ਨੁੰ ਵਰਤਣਾ। ਪਰ ਇਉਂ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਚਲਦਾ। ਲਗਾਤਾਰ ਅਭਿਆਸ ਅਤੋ ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਨੂੰ ਮੰਨ 'ਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ੨

ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਗੁਰ ਵੀ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਤੱ

ਕੁੰਭ ਦੇ ਮੇਲੇ ਤੋ ਅਮਰਨਾਥ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀਆ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰੀਆਂ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਵਰ੍ਹੋ ਅਮਰਨਾਥ ਯਾਤਰਾ 'ਚ ਲੱਗਭਗ 300 ਭਗਤ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਕੁੰਭ ਮੋਲਿਆਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਵੀ ਕੋਈ

ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ਤੋ ਕਿੰਲੀਅ।

੍ ਨੀਆਂ ਹੀ ਵਰਘਟਨਾਵਾ ਵਾਪਰਦੀਆ ਹਨ। ਕਿਧਰੇ ਵੀ ਰੱਬ ਆ ਕੋ ੨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸਬਦ ਲੋ ਕੇ ਜਿਹੀਆਂ ਹੀ ਕੀਮਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਈਆਂ ਜਾਂ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਅੱਜ ਵਿਗਿਆਨਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਅੰਦਰ ਘਟੀਆ ਕਰਦਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਅੱਜ ਜਰੂਰਤਹੈ ਪਿਛਾਂਹ __ ਬੱਸ ਕਰ ਹੁਣ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਲੁਟ ਲਿਆ ਚੋਲਿਆ ਪੀਰਾਂ ਨੂੰ ਖਿੰਚੂ ਸੋਚ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਕਥਿਤ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਵਾਸਤੇ ਭੋੜ ਉਮਰ ਬਿਤਾਲੀ ਵੈਖਕੇ ਹੱਥ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਲਕੀਰਾਂ ਨ ਜੇ ਤੂੰ ਬੰਦਿਆ ਬਚਣੈ ਤਾਂ ” ੫.

ਸਾਮੂਹਿਕ ਖੁਦ ਕਸੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਸਿਰਫ ਸਰਕਾਰ ਜਾਂ ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇਣਾ ਹੀ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇ 'ਚ ਵਾਪਰੀਆ ਦੁੱਖਦਾਈ ਘਟਨਾਵਾਂ

ਘਰ ਘਰ ਦੇ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਿਆਪੇ ਪਾਏ 0

ਰਿ ਰਿ ਸੱਤਾਂ ਨੇ ਫਿਰਕਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਵੰਡਕੇ ਲੋਕ ਬੜੇ ਮਰਵਾਏ ਸੰਤਾ ਨੂ ਹੈ ਕਿ ਰੱਬ ਨੋ ਕਦੇ ਵੀ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ___ਆਪਣਾ ਉੱਲੂ ਕਰਦੇ ਸਿੱਧਾ ਕਹਿਕੋ ਖਤਰਾ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ

ਯਾਦਸ਼ਕਤੀ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਸਮਝਣ ਲਈ ਸੌਖ ਵਾਸਤੋ ਵਿਸ਼ਾ ਵਸਤੂ ਦਾ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ

ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਅੱਡ ਅੱ ਗੱਲਾ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕੋ। ਫਿਰ ਦੂਸਰੀ

ਜਿਹੜੀਆਂ ਦੁੱਖਦਾਈ ਬਣੀਆ ਹਨ ਦਾ ਵੋਰਵਾ ਇੰਝ ਹੈ :- 1 ਪਿਛਲੇ ਫਰ੍ਹੋ ਅਮਰਨਾਥ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ 'ਚ ਲੱਗਭਗ 300

ਹਰ ਗਲ ਲਈ ਕਿਉ ਪਾਂਡਿਆ ਨਾਲ 8 ਦੈ ਤਗੀਥ ਯਾਤਰੀ ਮੌਤ ਦੀ ਆਗੋਸ ਵਿੱਚ ਚਲੋ ਗਏ ਸਨ। ਜਿ ਇਨੀ ਕਰਦ, ਦਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਹਈੀ ਵਿੱਚ ਸਿਆਂ ਜਾ ਸਕ 2 ਉੜੀਸਾ 'ਚ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਹਰ ਡੇਰੇ ਕਿਉਂ ਟੋਕੇ ਮੰਥਾ ਅਣਸਬੰਧਿਤ ਅਤੇ ਖਿਲਰਿਆ ਵਿਸ਼ਾ ਯਾਦ

ਤਾਦਾਦਾ 'ਚ ਭਗਤ ਗਣ ਜਲ ਕੋ ਮਰ ਗਏ। ਚ ਟ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਜੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ

3 _ ਵੈਸਾਖੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਤੋ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਰੀ ਇਕ ਟਰਾਲੀ ਨਹਿਰ _

ਹ 1 ਹ ਹੋਣੀਆਂ ਲਵੋ ਜਾਂ ਘੱਟੇ ਘੱਟ ਸਮਾਗਮ 'ਰ ਸਿਰਕਤ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੋ ਹਨ। ਨਾਲ ਅਕਲ ਦੇ ਕਰੀਏ ਸੀ ਰਿ ਹਰ 4. 15 ਅਪ੍ਰੈਲ ਓਇ ਤਤ ਮਦ ਲੀ ਬੀਲਗੀ ਖਲਕ ਇੰ (ਨ ਰਿ ਪਰੇ ਵਰ ਘੱਟ 343 ਯਾਤਰੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੱਗਭਗ 200 ਭਾਰਤੀ ਜੋ ਤੂੰ ਬੁੰ ਣੈ ਤਾਂ _ ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਕੋ ਹਲ ਰਿ ੍ 00, ਰਿ 01. 01401 : ਸਕਦਾ ਦੇ

੧੪ <% ਵਾਨਛਾਫ਼ਤਨੂ

` ਸ਼ ਵਿੱਧੀ ਦਾ ਸਿੱਖਣਾ ਅਤੇ ਬਕਾਇਦਗੀ ਨਾਲ ਨੋਟਸ ਬਣਾ ਕੇ

` ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਟਾਲ ਉੱਪਰ ਜਗਰੂਪ ਬਾਂਦੇਵਾਲਾ, ਬਲਵਿੰਦਰ, ਕੋਸੀ [ 40 ਨਾਮ ਯਾਦ ਰੱਖਣੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਜਿੰਨਾ ਹੋ ਸਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਲਦ ਆਂ.

ਦਰਸੁਤ ਨਹੀਂ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ। ਰ੍

ਰੱਖਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਵੀ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਕਾਪੀ ਜਾਂ ਡਾਇਰੀ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹੋ ਲਿਖੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਦਿਮਾਗ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਵੀ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਉਹ ਯਾਦਸ਼ਕਤੀ ਲਈ ਲਾਹੇਵੰਦ ਹੇਵੇਗੀ।

ਅਨੁ ਅਵਤਾਰ ਗੇਂਦਾਰਾ

ਚ ਸਰਗਰਮੀਆਂ-ਪੋਜ਼ 31 ਦਾ ਬਾਕੀ ਪੇਸ਼ਕਰੀ : ਰਾਮ ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ ਤੇ ਤਰਸੇਮ ਲਾਲ

ਇਸੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਅਖੌਤੀ ਬਾਬੇ ਅਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਉਰਫ ਬੰਦਗੀ ਗਏ ਤੇ ਪੈਫਲਿਟ ਵੀ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ। ਬਾਬੇ ਦਾ ਪਰਦਾ ਫਾਸ਼ [ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਮੁਕਤਸਰ-ਲੱਖੇਵਾਲੀ ਤੋ ਮਲੋਟ ਇਕਾਈਆਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਸੀ। ਰ ੭ਕਤਸੀਰ ਲੌ 'ਚ ਤਰਕਸ਼ਲਿਤਾ ਦਾ ਪਰਚਾਰ - ਮੁਕਤਸਰ ਦੇ ਮਾਘੀ ਮੋਲੋ ਤੋ ਮੁਕਤਸਰ ਲੱਖੇਵਾਲੀ ਇਕਾਈ ਵਲੋ 13-14 ਤੋ 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੀ ਸਟਾਲ ਲਗਾ ਕੋ, ਜਾਦੂ ਟ੍ਰਿਕ ਵਿਖਾ ਕੇ ਤਰਕਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਮੇਲੇ ਦੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਜਗਦੇਵ ਰਾਮਪੁਰਾ, ਸੰਦੀਪ ਮੰਡੀ ਲਾਧੂਕਾ ਤੋ ਰਾਜਿੰਦਰਜੀਤ ਕੋਕਟਪੂਰਾ ਨੋ ਵੀ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਤਰਕਸ਼ੀਲਾਂ ਨੇ ਮੋਲੋ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਦੂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਟ੍ਰਿਕ ਵਿਖਾ ਕੋ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੋਚ ਅਪਨਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ। ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆ ਵਿਚ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਮੁਕਤਸਰ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਲਗਾਈ ਗਈ ਤਰਕਸੀਲ ਸਟਾਲ ਨੂੰ ਇਕਾਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤਰਸੇਮ ਲਾਲ ਦੀ ਸਿੰਘ ਤੋ ਹਰਵਿੰਦਰ ਪਾਲ ਨੇ ਬਾਖੂਬੀ ਚਲਾਇਆ। ਮੇਲੇ ਵਿਚਲੀ

ਤੋ ਰਾਮ ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਰਾਹੁਣ ਯੋਗ ਸਹਿਯੋਗ ਸੀ। ਮੇਲੇ ਵਿਚ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ 74 ਸਲਾਨਾ ਚੰਦੇ, 3 ਲਾਈਫ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਚੰਦੇ ਕੱਟੇ ਗਏ ਤੋ ਲੱਗਭਗ 10,000 ਰੁਪਏਦਾ ਤਕਰਸ਼ੀਲ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਸਾਹਿਤ ਵੇਚਿਆ ਗਿਆ।

____ ਅਸ਼ੈਕ ਕੁਮਾਰ ਸਕੱਤਰ

ਦੇ ਦਾਦ ਆ ਮੀ".

ਦ ਭਾਵ ਦੇ ਹਰ ਇਕ ਨੂੰ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦੇਣਾ ਤੋ ਇਸ ਖਾਤਰ ਢੁਕਵੇਂ ਹਾਲਤ ਮਹੁੱਈਆਂ ਕਰਨੇ ਦੂਜਾ, ਸਿੱਖਿਆ ਰਾਹੀਂ ਧਾਰਮਿਕ ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼, ਰੂੜੀਵਾਦ ਤੋਂ ਰਹੱਸਵਾਦ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 'ਚ ਵਿਗਿਆਨਕ, ਧਰਮਨਿਰਪੋਖ ਤੋਂ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚਣ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨੀ ਤਾਂ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਸਮਾਜ ਅੰਦਰ ਵਿਚਰਨ ਸਮੇਂ ਸੌੜੀ-ਫਿਰਕੂ ਕੱਟੜ ਸੋਚ ਤੇਂ ਉਪਰ ਉੱਠ ਕੋ ਜਮਹੂਰੀ ਤੇ ਮਾਨਵੀ ਲੀਹਾਂ ਤੇ ਚਲ ਸਕੋਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਲੋਕ-ਪੱ: ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਰੋਲ ਨਿਭਾ ਸਕੋ।

ਧਰਮਨਿਰਧੇਖਤਾ ਦੇ ਉਕਤ ਸਹੀ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਕੋ ਲੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਪੋਸ਼ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ ਤੋ ਇਸ ਵਿਗੜੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਹੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ ਅੰਦਰ ਅਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੋ ਇਸੇ ਦਿਸ਼ਾ 'ਚ ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਸਭਨਾਂ ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਤੋ ਅਧਿਆਤਮਕ ਤੋ ਰੁੜੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਰਾਹੀ ਕਰਦੇ ਆ ਰਹੋ ਹਨ। ਪਾਠ ਕਰਮਾਂ ਵਿਚ ਇਸ ਦੀ ਝਲਕ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆ ਅੰਦਰ ਨਾ ਸਿਰਫ ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਧਾਰਮਿਕ ਜਨੂੰਨ ਤੋ ਅਤਰਕਸ਼ੀਲ ਸੋਚਣੀ ਦਾ ਹੀ ਪਸਾਰਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਸਗੋਂ ਉਹਨਾਂ ਅੰਦਰ ਫਿਰਕੂ ਤੇ ਜਾਤੀਵਾਦੀ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਹਾਕਮ (ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਰਸ਼ਟਰਪਤੀ ਤੱਕ) ਖੁਦ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮਾਂ ਮੋਲਿਆਂ/ਸਮਾਗਮਾ ਦੇ

ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਉਚੋਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਟ ਦਾ ਸੁਰਖੀ ਬਿਆਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਖ਼ਬਾਰ 'ਇੰਡੀਅਨ ਕਸਪ੍ਰੇਸ' ਤੋ ਹੇਰ ਅਖਬਾਰਾਂ 'ਚ ਲੌਂਗਆ ਹੈ ਕਿ 'ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ _ਨਿਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇ। 0000 ।੬(0/੦।1 9001 ੬੦੫੦੩੦॥) ਕਿਉਂ ਕਿ ਅਨੁਸਾਰ ਕੌਮੀ ਤੋ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਆਏ ਨਿਘਾਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਧਰਮ ਨਾਲੋ ਵੱਖ ਹੋਣਾ ਹੈ' ਇਸ `ਚ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਅੰਦਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਵੀ ਗੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੁਸਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਧਰਮ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਤੌਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਜੱਥੇਦਾਰ ਤੋਤਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਇਕ ਬਿਆਨ ਅਖਬਾਰਾਂ 'ਚ ਲੌਂਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਨੈਤਿਕਤਾ 'ਚ ਏ ਨਿਘਾਰਦਾ ਕਾਰਨ ਸਕੂਲਾਂ ਅੰਦਰ ਮੁੰਡੇ-ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਸਹਿ- ਹੈ ਤੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਗੇ ਤੋਂ 8ਵੀਂ ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਹਿ-ਸਿੱਖਿਆ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ ਪੰਜਾਬ ਅੰਦਰ ਨਹੀਂ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣਗੋ। ਇਸ ਬਿਆਨ ਦਾ ਭਾਵੇਂ ਬਾਅਦ 'ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੰਡਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ' ਦਾ ਇਹ ਬਿਆਨ ਤੋੜ-ਮਰੋੜ ਕੋ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਪਰ 1 ਨੋ ਆਪਣੇ ਖੰਡਨ ਵਿਚ ਇਹ ਜਰੂਰ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਹੈ। _

ਭੁਰੇ ਸੁਆਲ :- ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਜੁੜੋ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਉਕਤ ਆਂ ਅੰਗੇਂ ਜਿਹੜੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿੱਖਆ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਜਿਮਹੂਰੀ (0੬੪0੦੦੩0੦), ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ (5੬੦0੫) ਤੋਂ ਵਿਰਿ ਕ ( 5੦0੬00੦) ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਜੋੜੋਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਝ ਉਭਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ (9੪੦੫0)

ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਨੈਤਿਕਤਾ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ 7 ਕੀ ਧਰਮ ਤੋਂ

ਬਿ ' ਨੈਤਿਕਤਾ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ? ਕੀ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ

ਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਕੇ ਹੀ ਨੈਤਿਕ ਤੇ ਸਦਾਚਾਰਕ ` ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ? ਨੈਤਿਕਤਾ ਤੋ ਸਦਾਚਾਰ

| ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੈ 7 ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀ

ਹੈ? ਕੀ ਨੈਤਿਕਤਾ/ਕੌਮੀ ਨੈਤਿਕਤਾ 'ਚ ਆਈ ਗਿਰਾਵਟ ਸਮਾਜਿਕ

[ਵਨ ਅੰਦਰ ਜਾਂ ਸਿੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਅੰਦਰ ਧਰਮ ਦਾ ਤਿਆਗ਼

ਕਰਨ ਕਰਕੋ ਹੈ 7 ਕੀ ਸਦਾਚਾਰ-ਨੈਤਿਕਤਾ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਰਥਿਕ

ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀਆਂ ਲੁਕੀਆਂ ਅਰਥ-ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਕੀ ਹਨ? ਅਜਿਹਾ

ਝਾਅ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਲੁਕਵੇਂ ਮਨੋਰੋਥ ਕੀ ਹਨ 7

ਸਭਨਾਂ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਾਲ ਤੋ ਨੈਤਿਕਤਾ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਰਿਹ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਧਰਮ ਨਿਰਪੇਖਤਾ ਦੇ ਵਿਗੜੇ ਦੋਏ ਅਰਥਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੋ ਹੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਬਿਠਾਏ ਗਏ 1949 ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵਾਲੋ ਸਿੱਖਿਆ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਕੋਠਾਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਅਤੇ 1985 ਦੇ ਚਣੋਪਾਧਿਆ

ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਰਾਧਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ

ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੋ।' ਪ੍ਰੋ: ਡੀਸੀ. ਚਟੋਪਾਧਿਆ ਬੈਠੇ 1985 ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਜਿਸ ਦੀ ਹੋ ਤੋਂ 1986 ਦੀ ਨਵੀਂ ਸਿੱਖਿਆ ਨੀਤੀ ਲਾਗੁ ਜਿਸ ਗੀਪੇਰਟ ਨੂੰ ਬਹਿਸ਼ ਲਈ ਅਧਾਰਸ਼ਿਲਾ ਰਿਪੋਰਟ ਇੰਦਰਾਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੀ ਕੀਰਤ ਜੋਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ ਜਿਹੜੀ 1883 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਸੋਧ ਸਬੰਧੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ

ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਵੀ ਹੁਲਾਰਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ/ ਰ੍ ਰਿਵਾਜ਼ਾਂ/ਹਵਨਾਂ-ਯੱਗਾਂ/ਮਤੂਰੜ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਨ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਗੈਬੀ ਦੇਵੀ-

੧ ੭ ਮੂੰ ਗਾ ਗ (

ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ

ਕੇ । 1 -ਕੱਢਣ ਦੇ ਯਤਨ ਕੀਤੋ ਸਨ। ਜਿਸ ਜਰੀ ਗਿ ਧਰਮ ਨਿਰਪੋਖਤਾ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸੰਗ ਖਤਾ ਦਾ ਭਾਵ ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਰਾਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਨਤਾ ਤੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਧਰਮਨਿਰਪੇਖਤਾ ਦੇ ਪਰਦੇ ਹੇਠ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ ਜਦ ਕਿ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਸੰਕਲਪ ਦਾ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਗੈਬੀ ਜਾਂ ਨਾ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਰਾਜ (5੬੦੫੫ 8੧ ਦਾ ਭਾਵ ਜਨਤਕ ਜੀਵਨ ਅੰਦਰ ਧਾਰਮਿਕ ਕਰਨਾ ਤੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰੋਲ ਨਿੱਜੀ ਇੱਛਾ ਤੱਕ ਤੋ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਤੋਂ ਜਮਹੂਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ॥ ਫਿਰਕੇ ਤੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਭੇ| __! ੬ 1 ਊ ..॥ (੬

ਤੋ ਸਾਡੇ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆਂ ਮੰਤਰੀ ਸਰੀ ਮਨਜੀਤ | ਕਲਕੱਤਾ ਜੀ ਦੋ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਇਸੇ ਪ੍ਰਸੰਗ 'ਚ ਦੇਖਣਾ ਬਣਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਹੜੀ ਬੋਲੀ ਬੇਲ

ਧਰਮ ਨਿਰਪੇਖੜਾ ਦੇ ਸਰਬ ੧੬ ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ __

ਰਹੋ ਹਨ। ਧਰਮ ਰਾਂਹੀ ਨੋਤਿਕ/ਕੌਂਮੀ ਧਾਰਮਿਕ ਰੂੜੀਵਦਾ ਤੋ ਜਾਗੀਰੂ

ਹੁਰਮ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਦਾ ਵਿਗੜਿਆ ਸੰਕਪਲ : - ਉਵੇਂ ਇਹ ਸੁਝਾਅ

ਰਈ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਵੀ ਸਾਡੇ ਹਾਕਮਾਂ ਤੋ ਨੀਤੀ 5੬607) ਦੂ ਸੰਕਲਪ ਦੇ ਸਹੀ ਮਰਿ ਦੀ ਇ 24

ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸਿਰੇ ਦਾ ਘਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। __ ਸੌੜੋ ਮਨੋਰਥ :- ਸਾਡੇ ਹਾਕਮਾਂ ਨੂੰ ਤੇ ਨੀਤੀ ਘਾੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਕਿਉਂ ਖੜ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ : ਇਹ ਸੁਆਲ ਵੀ ਘੇਖ|

ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਨੈਤਿਕਤਾ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਲੁਟੇਰੀਆਂ ਹਾਕਮ ਸ੍ਰੋਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ 'ਚ ਭੁਗਤਦਾ ਹੈ।। __ ਇਉਂ ਕਰਕੇ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭੁਲਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤੋ ਇਸ| ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਨਿਘਾਰ ਦਾ ਇਹ ਸੰਕਟ ਇਸ ਲੁਟੇਰੇ ਆਰਥਿਕ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸੰਕਟ ਦਾ ਹੀ ਇਜਹਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਹਾਕਮ ਕਾਰਨ ਸਮਾਜਿਕ. ਆਰਥਿਕ ਤੋ ਰਾਜਸੀ ਜੀਵਨ ਅੰਦਰ ਚੁੱਕਿਆਹੈ। ਵਿਧਾਇਕ ਤੇ ਵਜ਼ੀਰ ਵੀ ਵਿਕਾਊ ਸ਼ੈਅ ਬਣ ਚੁੰਕੋ| | ਹਨ। ਸਿੱਖਿਆ ਸਮੇਤ ਹਰ ਇੱਕ ਕਿੱਤਾ ਇਕ ਵਿਕਾਊ ਜਿਨਸ਼| _ ਬਣ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਸਾਡੀਆ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲੜਖੜਾ| ___ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਗੰਦੀ ਦੀ ਹਵਸ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਐਲਾਨੇ| __ ਅਸੂਲਾਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰਕੇ ਮੌਕਾਪ੍ਰਸਤੀ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਖੱਡ ਵਿਚ ਧੱਕ| ___ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਆਰਬਿਕ-ਸਮਾਜਿਕ ਤੋ ਸਿਆਸੀ ਸੰਕਟ ਨੇ ਹੀ ਨੈਤਿਕ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਨਿਘਾਰ ਦੇ ਸੰਕਟ ਨੁੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ| ___ ਤੋ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਇਹੈ ਸੰਕਟ ਹੀ ਸਾਡੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ __ ਸੰਕਟ ਦਾ ਜਨਮਦਾਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ[ _ - ਅੰਦਰ ਧਾਰਮਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਪਾਠ-ਕਰਮ ਅੰਦਰ | ___ `ਨੋਂਤਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਪਾਠ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਕੇ ਟਾਲਣ ਦਾ ਜਿਥੇ ਸਾਡੇ ___ ਵਿਦਿਅਕ ਮਾਹਰ ਇਕ ਭਰਮਪਾਲ ਰਹੇ ਹਨ ਉਥੇ ਸਾਡੇ ਹਾਕਮ | ਰੰ | ਰੱਖਣਾ ਹੈ, ਇਉਂ ਪ੍ਰਚਾਰਦੇ ਇਕ ਮਕਾਰੀ ਭਰੀ ਚਾਲ ਚਲ ਰਹੋ[ ___ ਹਨ। ਟੀਵੀ. ਤੇ ਹੋਰ ਮੀਡੀਏ ਸਾਧਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਖੁਦ ਅਜਿਹੇ[ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਦੇ ਕੋ ਉਗਾਸਾਂ ਦੇ ਰਹੋ ਹਨ। ਜਦ ਜਥੇਦਾਰ ਤੋਤਾ ___ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡੇ-ਕੁੜੀਆ ਦੀ ਸਹਿ ਸਿੱਖਿਆ ਵਾਲੋ[ __ ਸਕੂਲ ਖੋਲ੍ਹਣੇ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਨੈਤਿਕਤਾ 'ਚ ਆਈ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ __ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਨੈਤਿਕਤਾ ਨੂੰ ਸਿਰਫ[ _ _ਸੈਕਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, __ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਉਕਤ ਕਿਸਮ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ|

ਅਜਿਹੋ ਹੋਰ ਪੈਠਕਾਰਾਂ ਲਈ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਘੇਰੇ! ___ 'ਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਜਥੇਦਾਰ ਟੌਹੜਾ ਵਲੋਂ ਅਜਿਹੀ ਸੋਝੀ ਦੇਣ __` ਵਾਲੇ ਗੁਰਸਰਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਟਕ ਵਰਗੇ ਨਾਟਕਾਂ ਤੋ ਵਿਦਿਅਕ _ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅੰਦਰ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾਉਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਨੂੰ ਇਸੇ ਚੌਖਟੇ

`ਹੀ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨੈਤਿਕਤਾ ਦਾ ਮਾਪ ਦੰਡ : ਉਂਵ ਵੀ ਸਦੀਵੀ ਤੋ ਅਮੂਰਤ

ਰ ਤੇ ਸਦਾਚਾਰ ਨਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਸ਼ੈਅ ਨਹੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਸਭਿਅਤਾ ਹਮ ਇਤਿਹਾਸ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਦਾਚਾਰ ਤੇ ਨੈਤਿਕਤਾ

ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਤੇ ਫਰਜਾਂ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਦੀਆ

ਲਾ ੮ ,-੭ਰਫਟ ਲ=ਕਰ ,% = ਅਲ ਨ ੨ .ਇ << -=-<<<=< ੨ ੧

-੨<੩੩-੩੩੨੩੦ -<==>-- ਦਰ”

ਕ&<= -<<---੩“ ਲਾਇ ੍ਰ....੍<੩2੩--<<<੦੨੦੦੩੦੦<੨==--=ਛ੬=

ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਚਾਰ ਧਾਰਾ ਦੇ ਫੈਲਣ ਤੋਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ, ` [ਫਰਾਂਸ ਤੋ ਅਮਰੀਕਾ ਵਰਗੇ ਵਿਕਸਤ ਸਰਮਾਏਦਾਰਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਅੰਦਰ ਵੀ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਧਰਮ ਨਿਰਪੈਖਤਾ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਇਕ

ਆਰਥਿਕ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਅੰਦਰ ਸਭਿਅਤਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਚ ਰੋੜਾ ਬਣਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਤੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਕੇ ਨਵੀਂ ਨੈਤਿਕਤਾ ਤੇ ਸਦਾਚਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਬਣਦੀ ਰਹੀ ਰੈ।

ਨੈਤਿਕਤਾ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਕਹੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਦਰਸ਼ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਧਰਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਹੀਂ ਲਈ, ਧਰਮ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੈ ਕੇ ਲੜੇ। ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਰਾਬਿੰਦਰ ਨਾਥ ਟੈਗੋਰ

ਢਹਿੰਦੇ ਕਿੰਗਰਿਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨ ਤੋ ਲੋਕਾਂ ਅੰਦਰ

ਪਿਛਲੇ ਅੰਕ ਵਿਚ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਭੋਜਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਚੋਂ 7 ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ। 1. _ ਅਸ਼ੀਸ ਬਾਹੀਆ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ “1 ਰਾਮਪੁਰਾਫੂਲ। 2 _ ਗੁਰਪੀਤ ਸਿੰਘ, ਵਾਲੀਆ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਅੱਠਵੀਂ, ਜਵਾਹਰ ਨਵੇਦਿਆ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਲੌਗੋਵਾਲ। ਸਕੂਲ, ਬਠਿੰਡਾ।` 4. _ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ 'ਬੰਟੀਂ, ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਸਵੀਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ___ ਮੀਰਪੁਰ ਕਲਾਂ (ਮਾਨਸਾ) 5___ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ “1, ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਡੇਹਲੋਂ । 6__ ਅੰਕੁਰ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਸੱਤਵੀਂ, ਮਾਲਵਾ ਖਾਲਸਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਧੂਰੀ। 7 ਬਲਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਦਸਵੀਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਮੀਰਪੁਰ ਕਲਾਂ। 8. _ਸੰਦਲਜੋਤ ਕੌਰ 'ਜਯੋਤੀ', ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਛੇਵੀਂ , ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਮੰਡਵਾਲਾ (ਫਰੀਦਕੋਟ) 9. _ਵਿਸ਼ਵਦੀਪ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਦਸਵੀ, ਸ. ਸੀ. ਸੈ. ਸਕੂਲ (ਲੜਕੇ) ਲਹਿਰਾਗਾਗਾ (ਸੰਗਰੂਰ) 10. ਕੁਲਦੀਪ ਕੌਰ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ “1, ਸ. ਸੀ. ਸੈਸਕੂਲ ਨਿਹਾਲੂਵਾਲਾ (ਜਲੰਧਰ) 11ਰਜਨੀਬਾਲਾ, ਸ਼੍ਰੋਣੀ ਦਸਵੀਂ, ਸਰਕਾਰੀ ਕੀਨਆ ਸੀ. ਸੈ. ਸਕੂਲ ਅਬਹੇਰ। ਮੰ 12 ਬਾਲਕਿਸ਼ਨ ਦ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦਵਾਰਕਾ, ਜਿਲ੍ਹਾ ਭਿਵਾਨੀ (ਹਰਿਆਣਾ) ਇਸ ਕਾਲਮ ਤੱਹਿਤ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜਾਰੀ ਵਿਸ਼ੋਸ਼ ਤੌਰ ਤੋ ਵਧੀਆ ਰਹੀ। ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਪਹਿਲੇ ਪੰਜ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਰਹੋ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2੪ ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਮੰਡੀ ਲਾਧੂਕਾ ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਵਿਖੇ ਹੋ ਰਹੋ ਸਲਾਨਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੇਲੋ ਤੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇਨਾਮ ਚਿੰਨ੍ਹ “ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਸੋ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਨਾ ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਮੇਲੇ ਤੋ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹਨ :

ਲਾਈਫ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਸਫਾ 35 ਦਾ ਬਾਕੀ

468.

ਭਰਕਸ਼ੀਲ

ਵਿਗਿਆਨਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਪਰਖ ਦੇ ਇਸ ਕਾਲਮ ਤਹਿਤ

1 %.

ਅਸ਼ਸਿ ਬਾਹ/ਆ ਰਾਮਪੁਰ ਫੂਲ।

ਤਰਕਸ਼ੀਲ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਅੰਕ ਵਿਚ ਪੁੰਛੇ ਗਏ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਠੀਕ ਜਵਾਬ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ :

[:

4

5

ਧਰਤੀ ਦੀ ਪੇਪੜੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਧਾਤ ਐਲੂਮੀਨੀਅਮ ਹੈ।

ਨਿੰਬੂ ਜਾਤੀ ਦੇ ਫਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਸੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 11.16 ਕਿਲੋ ਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸੈਕਿੰਡ ਦੀ ਗਤੀ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਤੱਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਨਿਊਟਰਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਬਰਫ ਵਿੱਚ ਲੂਣ ਮਿਲਾਉਣ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਪਿਘਲਾਉ

ਦਰਜਾ ਸ਼ੁੱਧ ਬਰਫ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਨੀਵਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਬਰਫ ਅਤੋ ਲੂਣ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ -22: ਦੇ ਲਗੰਭਗ ਹੁੰਦਾਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਣ ਬਰਫ ਅਤੇ ਲੂਣ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ

ਹੈ।

6.

7

485 ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਰੁਮਾਣਾ ਅਲਬੇਲ ਸਿੰਘ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ।

466 ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਮੜਾਕ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ।

467 ___ ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਰੁਮਾਣਾ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ।

ਰ ਸਰਪੰਚ ਗਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਵਾਂਦਰ ਜਟਾਣਾ,ਜਿਲ੍ਹਾ ਫਰੀਦਕੋਟ। ਮਾਰਚ-ਅਪ੍ਰੈਲ 98

ਆਕਾਸ਼ ਕਾਲਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਉਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉਪਰ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਦਾ ਦਬਾਅ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰੰਤੂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦਾ ਅੰਦਰਲਾ ਦਬਾਉ ਉਨਾਂ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਅੰਦਰਲੇ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਦਬਾਅ ਵਿਚ | ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਉਚੋ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਨਕਸੀਰ ਫੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਰ #ਕਾ.$ ਰ ਰਾਂਨ ਨੰ. 35-46/97/71. _ ਇੱਕੋ

(“7੬੦ 1436੬)

1੧ 00ਟ10%ਟ0 1੦੩5੦ ॥੦0011੧ (੦ :

ਗਿਰ || /20(। [੮<, [ | ਦਰ ੨1

੩੬

੧ 319 $(110, ਗਿ &ਨਨਕਠੜਕ੨੨੭ਨਠਨਨ਼ਲਨਣਡੜਡ=ਡਣ [ਅਗਨ ਕਲ ਨਲਲਨਲਰ£ (10111.

੨੦੨੦੦੦੨੦੨੦੭੦੦੨੦% ਛਲ ਦਟਵ੩੮੨-੨੮੦੦੨੦ਸ00-00110474079142146110111 1110